ภาวะแทรกซ้อนของโรคโลหิตจางจากเม็ดเลือดแดงรูปเคียว

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ เม.ย. 20, 2017 ประมาณเวลาการอ่าน: 4 นาที

โรคโลหิตจางจากเม็ดเลือดแดงรูปเคียวอาจทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงได้ คุณจึงจำเป็นต้องรู้ว่าสัญญาณอาการของโรคแทรกซ้อนเหล่านั้นคืออะไร

โรคโลหิตจางจากเม็ดเลือดแดงรูปเคียว หรือโรคเม็ดเลือดแดงรูปเคียว  (sickle cell anemia, SCA) ก่อให้เกิดภาวะแทรกซ้อนได้หลายอย่าง ซึ่งบางภาวะนั้นอาจเป็นอาการป่วยฉุกเฉิน ต้องได้รับการรักษาในทันที หากลูกของคุณเป็นโรค sickle cell anemia คุณต้องปรึกษากับแพทย์ถึงอาการอันเป็นสัญญาณของภาวะการเจ็บป่วยที่รุนแรงที่อาจเกิดขึ้น

 กลุ่มอาการ Acute chest syndrome

Acute chest syndrome มีลักษณะคล้ายโรคปอดบวม (pneumonia) เป็นภาวะที่มีของเหลวอยู่ในปอด อาการของภาวะนี้ คือ เป็นไข้ หายใจเร็ว เจ็บหน้าอก ไอ และหายใจถี่

 สาเหตุที่อาจเกิดกลุ่มอาการ Acute chest syndrome ได้แก่:

  • ปอดติดเชื้อ
  • ก้อนไขมันอุดตัน หรือ Fat embolism (ละอองไขมันในกระแสเลือด) ที่ไปอุดตันเส้นเลือดในปอด
  • การสะสมของเซลล์เม็ดเลือดแดงรูปเคียวในหลอดเลือดเล็กๆในปอด

ข้อมูลจากวิทยาลัยแพทย์เวชศาสตร์ฉุกเฉินแห่งประเทศสหรัฐอเมริกา (American College of Emergency Physicians: ACEP) กล่าวว่า กลุ่มอาการ Acute chest syndrome เป็นสาเหตุหลักของการเสียชีวิตจากโรค sickle cell anemia ในประเทศสหรัฐอเมริกา 

ภาวะเป็นหนุ่มสาวช้า (Delayed Growth and Puberty)

ภาวะที่เติบโตช้าและเป็นหนุ่มสาวช้ากว่าปกติมักจะเกิดกับเด็กที่เป็นโรค sickle cell anemia และผู้ใหญ่ที่เป็นโรค sickle cell anemia มีแนวโน้มที่จะตัวเตี้ยกว่าความสูงโดยเฉลี่ย

ปัญหาเกี่ยวกับตา

เซลล์เม็ดเลือดแดงรูปเคียวสามารถเข้าไปอุดตันหลอดเลือดขนาดเล็กที่อยู่ในตา สร้างความเสียหายให้กับเรตินา ซึ่งเป็นชั้นจอประสาทตาของเนื้อเยื่อที่อยู่ด้านหลังของดวงตา และอาจทำให้ตาบอดได้

โรคนิ่วในถุงน้ำดี

การแตกตัวของเซลล์เม็ดเลือดแดงจะผลิตสารชนิดหนึ่งที่เรียกว่า บิลิรูบิน (bilirubin) และการมีระดับบิลิรูบินในร่างกายสูงอาจทำให้เป็นนิ่วได้ ซึ่งนิ่วจะเป็นก้อนแข็งๆที่ก่อตัวขึ้นในถุงน้ำดี ถ้าหากว่านิ่วนี้ไปติดอยู่ในท่อน้ำดี จะทำให้เกิดความดัน รู้สึกเจ็บปวดและคลื่นไส้ได้  คนที่เป็นโรค sickle cell anemia มักจะมีระดับบิลิรูบินสูง เพราะเซลล์เม็ดเลือดแดงรูปเคียวจะมีชีวิตอยู่ประมาณ 10 – 20 วันเท่านั้น ก่อนที่จะสลายตัว ในขณะที่เซลล์เม็ดเลือดแดงปกติจะอยู่ที่ 120 วัน

ภาวะมือและเท้าอักเสบ (Hand-and-foot syndrome)

เด็กเล็กมักจะประสบปัญหาการอุดตันของเลือดในกระดูกเล็กๆที่มือและเท้า ทำให้มีอาการเจ็บบวมที่บริเวณดังกล่าวเป็นอย่างมาก

ติดเชื้อ

ผู้ป่วยโรค sickle cell anemia มีความเสี่ยงต่อการติดเชื้อสูงกว่าปกติ เนื่องจาก:

  • ยีนของเซลล์รูปเคียวเองที่ส่งผลให้คนเสี่ยงต่อการติดเชื้อง่ายขึ้น
  • ม้าม ซึ่งเป็นอวัยวะที่คอยสู้กับการติดเชื้อได้รับความเสียหายจากเซลล์เม็ดเลือดแดงรูปเคียวและทำงานผิดปกติ ทำให้ติดเชื้อได้ง่ายขึ้น

เด็กที่ป่วยเป็นโรค sickle cell anemia เมื่อมีอาการติดเชื้อเกิดขึ้น เด็กจะอยู่ในภาวะฉุกเฉิน

โรคดีซ่าน (Jaundice)

โรคดีซ่านจะทำให้ผิวเปลี่ยนเป็นสีเหลืองและตามีสีขาว โรคนี้เป็นผลมาจากสารบิลิรูบินส่วนเกิน ซึ่งเกิดจากการทำลายของเซลล์เม็ดเลือดแดงรูปเคียวอย่างรวดเร็ว

ภาวะอวัยวะล้มเหลวหลายอวัยวะ (Multiple Organ Failure)

ภาวะอวัยวะหลายอวัยวะล้มเหลวเฉียบพลัน เป็นภาวะแทรกซ้อนที่เกิดขึ้นน้อยแต่อันตรายถึงชีวิต ซึ่งอาจเกิดขึ้นในช่วงวิกฤติของเซลล์เม็ดเลือดแดงรูปเคียว ภาวะนี้รักษาได้ด้วยการให้เลือด (blood transfusion)  

องคชาตแข็งค้าง (Priapism)

เมื่อเซลล์รูปเคียวไปอุดตันอยู่ในหลอดเลือดในองคชาต จะทำให้องคชาตแข็งตัวนานกว่าปกติ และยังสร้างความเจ็บปวดให้กับผู้ชายด้วย ภาวะองคชาตแข็งค้างนี้สามารถส่งผลเสียหายที่ร้ายแรงให้กับองคชาตและอาจทำให้ไร้สมรรถภาพไปเลยด้วย ฉะนั้น ผู้ชายที่มีอาการองคชาตแข็งค้างควรจะไปพบแพทย์โดยด่วน

ภาวะความดันเลือดในปอดสูง (Pulmonary Hypertension: PH)

Pulmonary hypertension เป็นภาวะความดันโลหิตสูงในหลอดเลือดแดงซึ่งเป็นหลอดเลือดที่ลำเลียงเลือดเข้าสู่ปอด “ภาวะนี้เกิดกับผู้ใหญ่ที่เป็นโรค Sickle cell anemia ประมาณ 30% และอาจถึงแก่ความตายได้” ข้อมูลจากระบบหอสมุดแพทย์แห่งชาติอเมริกัน (National Library of Medicine) อาการของภาวะนี้ ได้แก่ หายใจถี่เมื่อทำกิจวัตรประจำวัน เหนื่อยล้า หายใจถี่ วิงเวียนศีรษะและเป็นลม

Splenic Sequestration

Splenic sequestration เป็นภาวะที่เลือดจำนวนมากสะสมอยู่ในม้ามอย่างฉับพลัน ทำให้ม้ามขยายใหญ่ขึ้นมาก ส่วนใหญ่จะเกิดกับเด็กและอาจเป็นอันตรายถึงชีวิต

โรคหลอดเลือดสมอง (stroke)

โรคหลอดเลือดสมองจะเกิดขึ้นได้ในกรณีที่เซลล์รูปเคียวเข้าไปอุดตันกระแสเลือดที่จะส่งไปยังสมอง

โรคหลอดเลือดสมองมักจะทำให้ผู้ป่วยมีอาการดังต่อไปนี้:

  • มีความลำบากในการพูด
  • ร่างกายด้านใดด้านหนึ่งอ่อนแอ
  • ใบหน้าเบี้ยว
  • มีปัญหาในการมองเห็น
  • ร่างกายสูญเสียการประสานกัน
  • ปวดหัว
  • ง่วงนอน
  • ชัก

อย่างไรก็ตาม คุณอาจจะเป็น "silent stroke" หรือโรคหลอดเลือดสมองที่มาแบบเงียบๆ ซึ่งจะไม่แสดงอาการอย่างที่ควรจะแสดง แต่สามารถส่งผลกระทบต่อสมองได้ในระยะยาว

ผลกระทบระยะยาวของโรคหลอดเลือดสมอง ได้แก่:

  • ร่างกายด้านใดด้านหนึ่งอ่อนแอหรือเป็นอัมพาต
  • มีปัญหาเกี่ยวกับการพูดและการใช้ภาษาสื่อสาร
  • ความสามารถในการคิดและการจำเปลี่ยนไป
  • บุคลิกภาพเปลี่ยน

ตามข้อมูลจาก Internet Stroke Center ได้ระบุว่า โรคหลอดเลือดสมองเกิดกับเด็กที่ป่วยเป็นโรค sickle cell anemia ประมาณ 17-24% และส่วนใหญ่มักจะเป็นเด็กที่มีอายุช่วง 3 - 10 ปี ผู้ใหญ่ที่ป่วยเป็นโรค sickle cell anemia ก็เสี่ยงที่จะมีภาวะหลอดเลือดสมองเช่นกัน เราสามารถติดตามอาการของเด็กที่เสี่ยงต่อการเป็นโรคหลอดเลือดสมองได้ด้วยการตรวจจากภาพ ด้วยวิธี การตรวจการไหลเวียนของหลอดเลือดในสมอง (Transcranial Doppler Ultrasound) หากตรวจพบความผิดปกติใดๆ แพทย์อาจให้ทำการถ่ายเลือด

แผลเรื้อรังที่ขา

แผลเรื้อรังที่ขา (Leg ulcers) เป็นแผลที่ไม่สามารถรักษาหรือรักษาได้แต่หายช้า เป็นภาวะแทรกซ้อนที่มักเกิดกับผู้ป่วยโรค sickle cell anemia ทำให้ผู้ป่วยไร้สมรรถภาพหรือเคลื่อนไหวลำบาก ถ้าเป็นครั้งแรก มักจะเกิดที่บริเวณรอบๆข้อเท้าและอาจมีอาการปวดอย่างรุนแรงได้

เซลล์รูปเคียวกับโรคมาลาเรีย

งานวิจัยกล่าวว่า คนที่มีพาหะของโรคเม็ดเลือดแดงรูปเคียว (หรือคนที่มีลักษณะอาการของโรคนี้) ยังมีข้อดีอยู่บ้างคือ สามารถป้องกันการป่วยเป็นโรคไข้มาลาเรียได้ งานวิจัยที่ได้ตีพิมพ์ในปี 2002 ระบุว่า การมีลักษณะอาการของโรคเซลล์รูปเคียว (sickle cell trait ) นี้จะสามารถป้องกันคุณจากอัตราการตายโดยรวมจากโรคมาลาเรียได้ถึง 60% และส่วนใหญ่การป้องกันนี้จะเกิดขึ้นในช่วง 2 - 16 เดือน ซึ่งเป็นช่วงก่อนที่จะมีการสร้างภูมิคุ้มกันทางคลินิกในพื้นที่ที่มีแพร่ระบาดของโรคมาลาเรีย เช่น แอฟริกา

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่