โรคทางจิตใจหลังคลอดคืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ มี.ค. 24, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

คุณแม่มือใหม่จำนวนหนึ่งอาจมีความคิดผิดแปลกและไม่มีการแสดงอารมณ์ซึ่งเป็นอาการที่เป็นสัญญาณอันตรายของกลุ่มโรคทางจิตใจหลังคลอด

กลุ่มโรคทางจิตใจหลังคลอด เป็นความเจ็บป่วยทางจิตใจรุนแรงที่มีลักษณะเด่นคือไม่มีการตอบสนองทางอารมณ์ต่อทารกเกิดใหม่ บางครั้งอาจมีความคิดที่จะทำร้ายลูกอีกด้วย ภาวะนี้มีความแตกต่างจากโรคซึมเศร้าหลังคลอดแม้ทั้งคู่อาจพบร่วมกันได้ "มันมักแสดงถึงอาการไบโพล่าร์ ไม่ใช่แค่ภาวะซึมเศร้าเฉยๆ" ผศ.นพ. Chalotte Ladd จิตแพทย์แห่งมหาวิทยาลัยวิสคอนซินในแมดิสันกล่าว อันที่จริง ดร.แลดด์ถือให้กลุ่มโรคทางจิตใจหลังคลอดที่เป็นภาวะฉุกเฉินทางจิตวิทยา เนื่องจากผู้ป่วยมีโอกาสทำร้ายเด็กหรือทำร้ายตนเองได้

ใครมีโอกาสเป็นโรคทางจิตใจหลังคลอดได้บ้าง?

กลุ่มโรคทางจิตใจหลังคลอดเป็นโรคที่พบได้ค่อนข้างยาก จากรายงานตีพิมพ์ในวารสาร Psychiatric Times ฉบับเดือนมกราคม ปี 2014 คาดว่าคุณแม่มือใหม่ทุกๆ 1-2 คนใน 1,000 คนมีโรคทางจิตใจหลังคลอด ประมาณครึ่งหนึ่งของคุณแม่ที่มีโรคทางจิตใจหลังคลอดมีประวัติการเจ็บป่วยทางจิตใจ นั่นหมายความว่าคุณแม่อีกครึ่งหนึ่งไม่มีเหตุผลใดๆให้สงสัยโรคกลุ่มนี้ สาเหตุการเกิดกลุ่มโรคทางจิตใจหลังคลอดยังไม่เป็นที่เข้าใจแน่ชัด มันอาจเกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โมนหลังคลอดที่ไปกระตุ้นให้เกิดอาการนี้ขึ้น บางงานวิจัยกล่าวว่าคุณแม่ที่อายุมากอาจมีความเสี่ยงในการเกิดโรคมากขึ้น แต่คุณแม่ที่เป็นเบาหวานหรือคลอดทารกตัวโตจะไม่เกิดโรค

ในขณะที่โรคซึมเศร้าหลังคลอดส่วนใหญ่เกิดขึ้นภายในระยะเวลา 3 เดือนหลังคลอด(แต่ก็อาจเกิดระหว่างช่วงขวบปีแรกของลูกได้) กลุ่มโรคทางจิตใจหลังคลอดนี้กลับมีลักษณะเด่นที่เกิดอาการเร็ว คืออยู่ในช่วง 1-4 สัปดาห์หลังคลอด คุณแม่ส่วนใหญ่จะกลับบ้านหลังคลอดที่โรงพยาบาล ทำให้อยู่นอกการดูแลของทีมแพทย์พยาบาลที่ให้การรักษาเมื่อเกิดอาการ แต่เนื่องจากอาการซึมเศร้าที่เกิดขึ้นจะเป็นที่น่ากังวล ดร.แลดด์กล่าวว่าคู่ครองและผู้ดูแลส่วนใหญ่มักสังเกตความผิดปกตินี้และแจ้งกับแพทย์หรือสมาชิกครอบครัวคนอื่น

อาการแสดงของกลุ่มโรคทางจิตใจหลังคลอด

อาการแสดงจะมีมากกว่าผู้ป่วยโรคซึมเศร้าหลังคลอด โดยมีอาการที่เป็นสัญญาณควรระวัง ได้แก่

  • รู้สึกอยากโยนขว้างหรือทำร้ายเด็กกระทันหัน
  • มีอาการหลงผิด(เชื่อในสิ่งที่ไม่เป็นความจริง)
  • มีอาการประสาทหลอน(เห็นหรือได้ยินสิ่งที่ไม่มีอยู่จริง)
  • ไม่มีการตอบสนองทางอารมณ์ หรือมีสีหน้าว่างเปล่า
  • ไม่ตอบสนองทางอารมณ์กับเด็กทารก
  • มีปัญหาในการนอนหลับมากกว่าปกติ
  • มีการเปลี่ยนแปลงของพฤติกรรมการกินและอาหารที่กิน
  • หงุดหงิดง่าย
  • สับสนงุนงง
  • กระสับกระส่าย
  • ไม่สามารถสร้างความสัมพันธ์กับเด็กทารก
  • มีความคิดฆ่าตัวตาย หรือมีความเชื่อว่าเด็กทารกหรือครอบครัวจะมีชีวิตได้ดีกว่าถ้าไม่มีตนเอง

ในกรณีที่รุนแรง คุณแม่ที่มีโรคทางจิตใจหลังคลอดอาจแสดงพฤติกรรมต่างๆ เช่น เหม่อมองไปในอากาศ พูดกับตัวเอง ไม่กินอาหาร หรือพูดจาไม่สมเหตุผล "พฤติกรรมที่เกิดขึ้นมักจะค่อนข้างชัดเจนถึงขั้นที่สามีอาจแจ้งว่าภรรยาเธอไม่ตอบสนองกับทารก เธอนอนไม่หลับ ซึ่งส่วนใหญ่แล้วก็มักสังเกตได้ทุกราย" ดร.แลดด์กล่าว ดร.แลดด์ยังเสริมอีกว่าคุณแม่คนไหนที่เคยไปพบแพทย์เพราะมีปัญหาเรื่องอารมณ์ผิดปกติในช่วงวันแรกๆหรือสัปดาห์แรกๆของการคลอดควรถามว่ามีความคิดทำร้ายตัวเอง ลูกน้อย หรือผู้อื่นหรือไม่

การรักษาโรคทางจิตใจหลังคลอด

แม้ตัวคุณแม่จะรู้ว่าตัวเองมีปัญหา แต่เธออาจไม่ต้องการความช่วยเหลือหรือการรักษาสำหรับโรคนี้ "ความคิดที่อยากจะโยนเด็กออกนอกหน้าต่างหรือโยนข้ามห้องไม่มีที่มาที่ไป พวกเขามักกลัวที่จะพูดถึงมัน" ดร.แลดด์กล่าว "ความคิดเหล่านี้อาจเกิดจากสัญชาตญาณในการดูแลลูกผิดปกติไป" เธออธิบายว่าบางครั้งคุณแม่เหล่านี้จะรูสึกหมกมุ่นกับลูกของตัวเอง ผู้หญิงพวกนี้จะเก็บความคิดเหล่านี้ไว้กับตัวเพราะกลัวว่าแพทย์หรือสมาชิกในครอบครัวจะมาเอาลูกไป ความรู้สึกนี้เองที่จะทำให้ผู้ที่เป็นโรคนี้รู้สึกเดียวดายเป็นอย่างมาก ดร.แลดด์กล่าวว่าหนึ่งในขั้นตอนแรกในการรักษาโรคนี้คือการให้ความมั่นใจกับผู้ป่วยว่าความคิดต่างๆเหล่านี้เป็นธรรมดาที่เกิดจากความเจ็บป่วยของพวกเขา

หากผู้ดูแลหรือสมาชิกครอบครัวคนอื่น หรือแม้กระทั่งตัวคุณเองสงสัยว่าตนมีโรคดังกล่าว คุณควรได้รับการรักษาทันที "สิ่งสำคัญในการรักษาผู้ที่มีโรคทางจิตใจคือการส่งให้จิตแพทย์ดูแลทันที และต้องแยกคุณแม่จากเด็กทารกในช่วงนั้นด้วย" เธอกล่าว การแยกเด็กทารกออกไปไม่ใช่การแยกจากการดูแลของคุณแม่อย่างถาวร แต่มีจุดประสงค์ที่จะรักษาความปลอดภัยของทั้งแม่และลูก จากนั้นจึงประเมินคุณแม่เพื่อจะให้การรักษาที่เหมาะสม

การรักษาโรคทางจิตใจหลังคลอด ประกอบด้วย

  • การเข้ารักษาในโรงพยาบาล
  • ยารักษาอาการโรคจิต
  • ยารักษาอาการซึมเศร้า
  • การรักษาทางจิตเวชด้วยไฟฟ้า
  • การให้คำปรึกษาโดยจิตแพทย์ นักจิตวิทยา หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจิตอื่นๆ

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

วิธีเพิ่มน้ำนมแม่ทำอย่างไรบ้างค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
หลังคลอดมาแล้วเดือนกว่าๆทำมัยเลือดยังออกอีกค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ผู้หญิงหลังคลอดบุตรควรตรวจสุขภาพร่างกายเมื่อไหร่คะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่