โรคกลัวชุมชน (Agoraphobia) คืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 6, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

Agoraphobia เป็นโรควิตกกังวลชนิดหนึ่ง มีลักษณะเด่น คือ มีความกลัวขั้นรุนแรงในสถานที่หรือสถานการณ์ที่หาทางหลีกหนีได้ลำบาก หรือไม่อาจได้รับความช่วยเหลือหากเกิดปัญหาขึ้น คนที่เป็นโรค agoraphobia มักกลัวความรู้สึกช่วยตนเองไม่ได้ในสถานการณ์ต่างๆ ซึ่งกระตุ้นให้เกิดความวิตกกังวลอย่างรุนแรง ความตื่นตกใจ หรือความอับอาย และมักจะรู้สึกไม่สบายหรือไม่ปลอดภัยเมื่ออยู่ในที่สาธารณะ โดยเฉพาะในที่ที่เต็มไปด้วยผู้คน

คำว่า agoraphobia มีที่มาจากภาษากรีกโบราณ โดยคำว่า “agora” ตลาด ซึ่งเป็นที่มาของชื่อเรียกอาการกลัวที่จะอยู่ในที่สาธารณะเปิดโล่ง

อุบัติการณ์การเกิดโรค agoraphobia

จากการศึกษาในปี 2005 ที่ตีพิมพ์ในวารสารทางจิตวิทยา JAMAL Psychiatry พบว่า 0.8% ของจำนวนประชากรผู้ใหญ่ในประเทศสหรัฐอเมริกาเป็นโรค agoraphobia ในปีนั้น

สมาคมสุขภาพจิตแห่งชาติรายงานว่า อาการของโรคมักเริ่มแสดงเมื่ออายุ 20 ปีโดยเฉลี่ย ทว่าโรค agoraphobia ไม่เพียงแต่เป็นปัญหาในผู้ใหญ่เท่านั้น เด็กก็สามารถพบอุบัติการณ์ของโรคนี้ได้เช่นกัน

จากรายงานในวารสาร American Academy of Child & Adolescent Psychiatry ในปี 2010 พบว่า 2.4% ของประชากรเด็กในวัย 13-18 ปี จะเริ่มมีอาการของ agoraphobia

สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง

เช่นเดียวกับโรควิตกกังวลบางชนิด สาเหตุที่ทำให้เกิดโรค agoraphobia ยังคงคลุมเครืออยู่

ส่วนปัจจัยที่อาจทำให้บางคนมีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคดังกล่าว ได้แก่

  • พันธุกรรม
  • ความแตกต่างของพื้นที่สมองในการควบคุมความกลัวและความวิตกกังวล
  • มีประวัติการถูกกระทำทางกายหรือทางเพศในวัยเด็ก

โรค agoraphobia มักมีความเกี่ยวข้องกับโรคตื่นตระหนก (Panic disorder) ซึ่งเป็นความผิดปกติที่ทำให้เกิดอาการตื่นตระหนก (panic attack) ขึ้นซ้ำ ๆ

อาการตื่นตระหนกนี้เป็นความกลัวที่เกิดขึ้นเฉียบพลันและรุนแรงขณะที่ไม่มีสถานการณ์อันตรายใด ๆเกิดขึ้น ผู้ที่ประสบปัญหาจากโรคตื่นตระหนกมักต้องอระแวดระวังว่าตนเองจะเกิดอาการดังกล่าวเมื่อไหร่ ทำให้พวกเขาพยายามเลี่ยงที่จะไปในบางสถานที่ หรืออยู่ในบางสถานการณ์

การหลีกเลี่ยงนี้เองที่สามาถนำไปสู่ความกลัวที่จะเผชิญเหตุการณ์บางอย่าง เช่น การขับรถ หรือการอยู่ในลิฟต์ ซึ่งบางคนที่มีโรคตื่นตระหนกอาจพยายามเลี่ยงการเผชิญหน้ากับสถานการณ์ใดก็ตามที่อาจกระตุ้นให้เกิดอาการของโรค และยังสามารถนำไปสู่การเป็นโรค agoraphobia ได้

อาการโรค agoraphobia

ผู้ที่มีโรคอาจรู้สึก

  • กลัวการอยู่ลำพังในสถานที่ที่หาทางหนีออกได้ลำบาก หรือกลัวจะควบคุมตัวเองไม่ได้ในที่สาธารณะ
  • ปลีกวิเวกจากผู้คนรอบข้าง
  • ช่วยเหลือตนเองไม่ได้
  • คิดว่าร่างกายของตน หรือสภาพแวดล้อมที่อยู่ไม่มีอยู่จริง

ผู้ที่เป็นโรค agoraphobia อาจต้องพึ่งพาคนอื่นมากขึ้น (เช่น เรื่องการบริหารจัดการทรัพย์สิน) มีอารมณ์รุนแรง หรืออยู่แต่ในบ้านเป็นเวลานาน

นอกจากนั้นยังอาจทำให้เกิดอาการตื่นตระหนก หรืออาการใกล้เคียง อันได้แก่

คลื่นไส้ หรือปัญหาอื่นๆเกี่ยวกับระบบทางเดินอาหาร เช่น ท้องเสีย

  • หัวใจเต้นเร็ว
  • ปวด หรือรู้สึกไม่สบายบริเวณหน้าอก
  • มึนงง หรือวิงเวียนศีรษะคล้ายจะเป็นลม
  • มีปัญหาการหายใจ
  • มีเหงื่อออก และหนาวสั่น
  • หน้าแดง
  • รู้สึกคล้ายสำลัก
  • รู้สึกชา หรือเจ็บแปลบ ๆ

การวินิจฉัยและการรักษา

แพทย์จะวินิจฉัยโรคจากอาการและอาการแสดงของคุณ อาจตรวจร่างกายหรือส่งผลเลือดเพื่อเป็นการแยกสาเหตุอื่น ๆ ที่ทำให้เกิดอาการเดียวกันออก

ในการวินิจฉัยโรค agoraphobia คุณต้องเคยประสบความกลัวรุนแรงในสถานการณ์ต่อไปนี้ 2 ใน 5 สถานการณ์เป็นอย่างต่ำ

  • ขณะใช้บริการขนส่งสาธารณะ
  • ขณะอยู่ในที่โล่ง เช่น ที่จอดรถ สะพาน และห้างสรรพสินค้า
  • ขณะอยู่ในโรงละคร หรือสถานที่ปิดอื่น ๆ
  • ขณะเข้าแถว หรืออยู่ท่ามกลางผู้คน
  • ขณะออกมานอกบ้านโดยลำพัง

โดยทั่วไป โรค agoraphobia และโรควิตกกังวลอื่น ๆ มักรักษาด้วยการทำการบำบัดทางจิต (Psychotherapy) เช่น การทำความคิดและพฤติกรรมบำบัด

การบำบัดนี้อาจประกอบด้วยการพัฒนาด้านต่าง ๆ ดังนี้

  • เรียนรู้เทคนิคจัดการกับความเครียด
  • มีความเข้าใจ และสามารถควบคุมความรู้สึกตนเองในสถานกาณ์ตึงเครียด
  • ทำความเข้าใจว่าสิ่งที่คุณกลัวเป็นสิ่งที่ไม่น่าเกิดขึ้นจริง
  • ลดการตอบสนองต่อสถานที่ หรือสถานการณ์ที่กระตุ้นให้เกิดความวิตกกังวลของคุณ

แพทย์อาจสั่งยาเพื่อช่วยรักษาโรค agoraphobia และอาการตื่นตระหนก โดยเฉพาะกลุ่มยารักษาโรคซึมเศร้า และยาคลายกังวล

ยาเหล่านี้ ได้แก่

  • Klonopin (clonazepam)
  • Paxil (paroxetine)
  • Prozac (fluoxetine)
  • Xanax (alprazolam)

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่