Doctor men
เขียนโดย
กองบรรณาธิการ HONESTDOCS

ภาวะมาเนีย (Mania) หรือภาวะอารมณ์ดีมากกว่าปกติ

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 18 ก.ค. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 773,686 คน

อาการร่าเริง อารมณ์ดีผิดปกติ หรือภาวะมาเนีย (Mania) คือภาวะทางจิตวิทยาที่ทำให้ผู้ป่วยมีความรู้สึกเคลิบเคลิ้ม (Euphoria) มีความอยู่ไม่สุข (Hyperactivity) และหลงผิด (Delusions) อย่างหาสาเหตุไม่ได้ ภาวะนี้จัดเป็นอาการทั่วไปของโรคอารมณ์สองขั้ว หรือโรคไบโพลาร์ (Bipolar Disorder)

ความรู้สึกอารมณ์ดีผิดปกติอาจจัดเป็นภาวะอันตราย เพราะขณะที่มีอาการกำเริบผู้ป่วยอาจไม่สามารถนอนหรือรับประทานอาหารได้ตามปกติ และมีโอกาสที่จะทำพฤติกรรมสุ่มเสี่ยงต่างๆ เช่น การทำร้ายตนเอง เพราะอาจมองเห็นภาพหลอนหรือเกิดความผิดปกติด้านการรับรู้ต่างๆ เช่น การได้ยิน การได้กลิ่น การสัมผัส เป็นต้น

โฆษณาจาก HonestDocs
กรนดัง ง่วงระหว่างวัน ปวดหัวตอนตื่น อาจต้องตรวจการนอนหลับ 😳 .

เราจัดดีลตรวจการนอนหลับมาลดราคาให้ 30-50% 💪🏻 เริ่มต้นเพียง 1950 บาท เท่านั้น

%e0%b8%95%e0%b8%a3%e0%b8%a7%e0%b8%88%e0%b8%99%e0%b8%ad%e0%b8%99%e0%b8%ab%e0%b8%a5%e0%b8%b1%e0%b8%9ainternal ad

อาการของภาวะอารมณ์ดีผิดปกติ

ผู้ที่มีภาวะอารมณ์ดีผิดปกติหรือภาวะมาเนีย จะมีความรู้สึกตื่นเต้น เคลิบเคลิ้ม อยู่ไม่สุข  เห็นภาพหลอน หรือหลงผิด เนื่องจากรู้สึกว่าตนเองมีพลังงานมากล้นจนทำให้ระบบต่างๆ ของร่างกายทำงานเร็วขึ้น รวมทั้งมีการนึกคิดและการพูดจาที่เร็วมาก ซึ่งจะทำให้นอนไม่หลับหรือมีประสิทธิภาพการทำงานที่ลดน้อยลง และบางคนอาจแสดงพฤติกรรมก้าวร้าวออกมา

นอกจากนี้ผู้ป่วยบางคนอาจมีความรู้สึกกลัวหรือวิตกกังวลรุนแรง และเมื่อไรก็ตามที่พลังงานเริ่มลดต่ำลง ผู้ป่วยก็อาจเปลี่ยนไปมีภาวะซึมเศร้าแทน

สาเหตุของภาวะอารมณ์ดีผิดปกติ

  • ปัจจัยทางพันธุกรรม อาจเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้เกิดภาวะอารมณ์ดีมากผิดปกติขึ้น 
  • ปัญหาสุขภาพ บางคนก็มีแนวโน้มประสบกับภาวะนี้ได้ง่ายกว่าคนอื่นๆ เนื่องจากภาวะสุขภาพหรือโรคทางจิตต่างๆ เช่น โรคอารมณ์สองขั้ว ภาวะขาดไทรอยด์ (Hypothyroidism) เป็นต้น
  • สภาพแวดล้อม การเปลี่ยนแปลงทางสภาพแวดล้อมสามารถกระตุ้นให้เกิดภาวะอารมณ์ดีมากผิดปกติขึ้นมาได้ รวมถึงเหตุการณ์ต่างๆ ที่ผ่านเข้ามาในชีวิต ได้แก่ การเสียชีวิตของบุคคลอันเป็นที่รัก ความเครียดด้านการเงิน และความเครียดจากความสัมพันธ์ 

การวินิจฉัยภาวะอารมณ์ดีผิดปกติ

แพทย์หรือจิตแพทย์สามารถประเมินภาวะอารมณ์ดีผิดปกติในผู้ป่วยได้ด้วยการสอบถามอาการ การพูดคุย และการสังเกตอาการของผู้ป่วย

จากคู่มือการวินิจฉัยและสถิติสำหรับความผิดปกติทางจิต (The Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders: DSM) ได้ระบุเกณฑ์ที่ใช้วินิจฉัยภาวะมาเนียกำเริบไว้ว่า การกำเริบจะต้องกินระยะเวลาอย่างน้อย 1 สัปดาห์หรือน้อยกว่านั้น หากผู้ป่วยกำลังอยู่ในโรงพยาบาล และจะต้องมีอาการต่อไปนี้อย่างน้อย 3 อาการ ได้แก่

  • ถูกดึงความสนใจไปที่สิ่งอื่นได้ง่าย เนื่องจากมีสมาธิในการจดจ่อสั้นลง
  • มีพฤติกรรมเสี่ยงหรือหุนหันพลันแล่น (Impulsive) ซึ่งรวมไปถึงการใช้ชีวิตอย่างสุขล้น การลงทุนกับธุรกิจโดยไม่คำนึงถึงความเสี่ยง หรือมีกิจกรรมทางเพศที่สุ่มเสี่ยง
  • มีการนึกคิดรวดเร็ว
  • มีการนอนหลับน้อยลง เนื่องจากรู้สึกตื่นตัวมาก
  • มีความนึกคิดแบบย้ำคิดย้ำทำ

การรักษาภาวะอารมณ์ดีผิดปกติ

การใช้ยาเป็นแนวทางการรักษาภาวะอารมณ์ดีผิดปกติ หรือภาวะมาเนียในขั้นตอนแรก โดยยาที่ใช้จะมีเป้าหมายเพื่อปรับสมดุลอารมณ์ของคนไข้ และลดความเสี่ยงต่อการทำร้ายตนเองลง ซึ่งจะต้องจ่ายโดยแพทย์ที่มีความเชี่ยวชาญด้านนี้โดยตรงเท่านั้น ยาที่ใช้มีดังนี้

  • ลิเทียม (Lithium) เช่น Cibalith-S, Eskalith หรือ Lithane
  • ยารักษาโรคจิต (Antipsychotics) เช่น Aripiprazole,  Olanzapine, Quetiapine หรือ Risperidone
  • ยาต้านชัก (Anticonvulsants) เช่น Alprazolam, Chlordiazepoxide, Clonazepam, Diazepam หรือ Lorazepam
  • ยากันชัก เช่น Valproic acid, Divalproex หรือ Lamotrigine
  • ยากลุ่มเบนโซไดอะซีปีน (Benzodiazepines) เช่น Alprazolam, Chlordiazepoxide, Clonazepam, Diazepam หรือ Lorazepam

นอกจากการใช้ยาแล้ว ยังมีการรักษาด้วยการบำบัดทางจิต ซึ่งจะช่วยให้ผู้ป่วยรับรู้ถึงปัจจัยที่กระตุ้นให้เกิดภาวะอารมณ์ดีผิดปกติของตนเอง และยังเป็นการรักษาที่ช่วยให้ผู้ป่วยจัดการกับความเครียดของตนเองได้ดีมากขึ้น

ภาวะแทรกซ้อนของภาวะอารมณ์ดีผิดปกติ

การกำเริบของอาการอารมณ์ดีผิดปกติส่งผลลบต่อการใช้ชีวิตและความสัมพันธ์ระหว่างผู้ป่วยกับคนรอบข้าง รวมไปถึงการทำงานและการเรียน ซึ่งผู้ป่วยบางรายต้องถูกจัดให้อยู่ในโรงพยาบาลเมื่อมีอาการกำเริบ เพื่อปรับอารมณ์และป้องกันการทำร้ายตนเอง


ที่มาของข้อมูล

Rachel Nall, euphoric mood (https://www.healthline.com/symptom/euphoric-mood), 4 ธันวาคม 2013

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ทำไมเป็นความดันสูงฉีดยาคุมกำเนิดไม่ได้ค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
กินยา Ponstan ทุกเดือนเวลาประจำเดือนมาจะเป็นอันตรายมั้ยคะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
คุณยายปวดขาปวดเข่ามากค่ะพอจะมีวิธีรักษาไหมค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่