หัวใจเต้นผิดจังหวะคืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ย. 1, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 233,862 คน

เรียนรู้เกี่ยวกับอาการและสาเหตุของหัวใจเต้นผิดจังหวะ

อาร์ริทเมีย (Arrhythmia) หรือภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ สามารถแบ่งอย่างง่ายๆ ได้เป็นสองกลุ่ม คือ

โฆษณาจาก HonestDocs
เราจัดส่งยาถึงบ้านคุณ!

ส่งด่วนภายใน 1 วันในกรุงเทพ หรือส่งธรรมดาด้วย EMS ใน 2-3 วันทั่วประเทศ

Medicine delivery 01
  • แบรดดีคาร์เดีย (Bradycardia) คือ หัวใจเต้นช้ากว่าปกติ
  • แทคคีคาร์เดีย (Tachycardia) คือ หัวใจเต้นเร็วกว่าปกติ

เอเตรียลฟิบบริลเลชัน (Atrial fibrillation) หรือที่เรียกว่า เอฟิบ (Afib) เป็นภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะชนิดเต้นเร็วกว่าปกติที่พบได้บ่อยที่สุด ซึ่งผู้ป่วยจะรู้สึกใจเต้นรัวหรือใจสั่น หัวใจเต้นผิดจังหวะบางชนิดไม่มีอันตรายและไม่มีอาการแต่บางชนิดก็มีอันตรายถึงชีวิตทำให้หัวใจหยุดเต้นหรือหัวใจวายได้

สาเหตุของหัวใจเต้นผิดจังหวะ

หัวใจเต้นผิดจังหวะเกิดจากสัญญาณไฟฟ้าที่ควบคุมการเต้นของหัวใจทำงานผิดปกติ โดยเซลล์ประสาทที่นำสัญญาณไฟฟ้าอาจถูกทำลายหรือนำสัญญาณไฟฟ้าได้ไม่ดี ซึ่งจังหวะการเต้นของหัวใจจะถูกรบกวนถ้าหัวใจสร้างสัญญาณไฟฟ้าเหล่านี้มากเกินไป บางครั้งก็ไม่ทราบสาเหตุของหัวใจเต้นผิดจังหวะ ซึ่งมักจะพบบ่อยในผู้สูงอายุ เนื่องจากผู้สูงอายุมีโอกาสที่จะเกิดโรคหัวใจ ความดันโลหิตสูง หรือโรคอื่นๆ ที่จะทำให้เกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะได้มากกว่า

นอกจากนี้ ผลข้างเคียงของยาบางชนิดยังทำให้เกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะได้แม้กระทั่งยาที่ขายตามร้านขายยาทั่วไป ยาต้านซึมเศร้ากลุ่มไตรไซคลิก (tricyclic antidepressant) ยาแก้แพ้กลุ่มต้านฮิสตามีน (antihistamine) ยากลุ่มเบต้าบล๊อกเกอร์ (beta blocker) นอกจากนี้ ยาเสพติด เช่น โคเคน เมทแอมเฟตามีน (methamphetamines) หรือยาบ้า รวมถึงสารจำพวกคาเฟอีนและนิโคตินก็ทำให้เกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะได้

อาการของหัวใจเต้นผิดจังหวะ

หัวใจเต้นผิดจังหวะหลายชนิดมักไม่มีอาการ แต่อาการที่พบบ่อย ได้แก่

  • ใจสั่น คือ อาจรู้สึกสั่นๆ ในอก รู้สึกหัวใจเต้นๆ แล้วหยุด รู้สึกหัวใจเต้นรัวและแรง
  • รู้สึกหัวใจหยุดเต้นเป็นพักๆ ไม่เต้นตามจังหวะปกติหรือรู้สึกจังหวะการเต้นไม่สม่ำเสมอ
  • เพลีย อ่อนแรง เวียนศีรษะ
  • หัวใจเต้นช้า

หัวใจเต้นผิดจังหวะบางชนิดต้องได้รับการรักษาอย่างเร่งด่วน ขณะที่หัวใจเต้นผิดจังหวะอยู่นั้นหัวใจจะไม่สามารถสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกายได้และหัวใจอาจหยุดทำงาน ถ้ามีอาการเหล่านี้ควรเรียกรถพยาบาลหรือหน่วยแพทย์ฉุกเฉินทันที ได้แก่

  • แขนขาอ่อนแรงฉับพลัน เวียนศีรษะ หรือปวดศีรษะ
  • เป็นลมหรือหน้ามืด
  • หายใจไม่สะดวก
  • เจ็บแน่นหน้าอก

การวินิจฉัยหัวใจเต้นผิดจังหวะ

มีการตรวจและมีเครื่องมือหลายอย่างที่ช่วยตรวจหาหัวใจเต้นผิดจังหวะ การจะวินิจฉัยหัวใจเต้นผิดจังหวะได้นั้นจะต้องอาศัยการบันทึกคลื่นไฟฟ้าหัวใจ หรือ อีซีจี (ECG)

โฆษณาจาก HonestDocs
เราจัดส่งยาถึงบ้านคุณ!

ส่งด่วนภายใน 1 วันในกรุงเทพ หรือส่งธรรมดาด้วย EMS ใน 2-3 วันทั่วประเทศ

Medicine delivery 01
  • เครื่องโฮลเตอร์มอนิเตอร์ (Holter monitor) โดยแพทย์จะเป็นคนสั่งให้ใช้ตรวจได้ มีลักษณะเป็นแผ่นแปะหรือสติ๊กเกอร์เล็กๆ ที่เรียกว่า อีเล็กโทรด (electrode) แปะอยู่หลายตำแหน่งที่ตัวและหน้าปก โดยอีเล็กโทรดเหล่านี้จะสร้างภาพจำลองของคลื่นไฟฟ้าหัวใจแล้วแพทย์จะดูว่ามีคลื่นไฟฟ้าหัวใจที่ผิดปกติอยู่ตำแหน่งใด
  • เอคโคคาร์ดิโอแกรม (echocardiogram) เป็นอัลตราซาวน์ประเภทหนึ่งที่ใช้ความถี่คลื่นสั้นสร้างภาพจำลองของหัวใจซึ่ง บางครั้งก็ใช้ในการวินิจฉัยหัวใจเต้นผิดจังหวะ
  • สเตรสเทส (stress test) เป็นการทดสอบโดยให้ออกำลังเช่นวิ่งสายพานหรือใช้ยากระตุ้นหัวใจให้คล้ายกับการออกกำลังกายซึ่งการออกกำลังจะกระตุ้นให้เกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะทำให้แพทย์สามารถวินิจฉัยได้

ปัจจัยเสี่ยงของหัวใจเต้นผิดจังหวะ

ปัจจัยเสี่ยงของหัวใจเต้นผิดจังหวะที่พบได้ทั่วไป ได้แก่

  • หัวใจวาย
  • หัวใจล้มเหลวหรือกล้ามเนื้อหัวใจเสื่อม
  • ลิ้นหัวใจผิดปกติ
  • หัวใจพิการแต่กำเนิด
  • ความดันโลหิตสูง
  • ภาวะหยุดหัวใจขณะหลับ
  • ยาบางชนิดที่ซื้อได้ตามร้านขายยา
  • ยาเสพติด (โคเคน หรือ ยาบ้า)
  • ได้รับคาเฟอีนหรือนิโคตินมากเกินไป
  • เครียดจัดหรือโกรธจัด

การรักษาหัวใจเต้นผิดจังหวะ

ภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะรักษาได้โดยใช้ยา การทำหัตถการ หรือการผ่าตัด ยาจะช่วยชะลอจังหวะการเต้นของหัวใจหากหัวใจเต้นเร็วเกินไปและช่วยทำให้การเต้นของหัวใจสม่ำเสมอ กลุ่มยาที่ใช้รักษาหัวใจเต้นผิดจังหวะ ได้แก่ ยากลุ่มเบต้าบล๊อกเกอร์ (beta blocker) ยาต้านการแข็งตัวของเลือด (anticoagulant) ยากลุ่มแคลเซียมแชแนลบล๊อกเกอร์ (calcium channel blocker) และยากลุ่มแอนติอาร์ริทมิก (anti-arrhythmic)

ส่วนกลุ่มที่มีภาวะหัวใจเต้นช้ากว่าปกติสามารถรักษาด้วยเครื่องกระตุ้นหัวใจที่เรียกว่า เพซเมกเกอร์ (pacemaker) ซึ่งเป็นอุปกรณ์ทางการแพทย์ที่ใส่เข้าไปใต้ผิวหนังบริเวณหน้าอก เครื่องจะตรวจวัดและคลื่นไฟฟ้าไปกระตุ้นหัวใจและควบคุมจังหวะการเต้นของหัวใจ

สำหรับภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะที่เกิดจากโรคหลอดเลือดหัวใจ (coronary artery disease) จะต้องรักษาด้วยการใส่ขดลวดถ่างขยายหลอดเลือดหัวใจ (intracoronary stent) หรือผ่าตัดทำทางเบี่ยงหลอดเลือดหัวใจที่เรียกว่า บายพาส (coronary artery bypass graft หรือ CABG) การทำซีเอบีจีนั้นศัลยแพทย์จะผ่าตัดนำหลอดเลือดที่อยู่ในสภาพดีเช่นที่แขนหรือขามาทำทางเบี่ยงหรือบายพาสให้เลือดไหลในหลอดเลือดที่ดีแทนหลอดเลือดหัวใจที่อุดตัน

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสำหรับหัวใจเต้นผิดจังหวะ

นอกจากยาและการผ่าตัดแล้ว แพทย์ได้แนะนำให้ปรับพฤติกรรมง่ายๆ ดังนี้

  • รับประทานอาหารที่ดีต่อสุขภาพ ไขมันต่ำ และเกลือต่ำ
  • ออกกำลังกานสม่ำเสมอ
  • เลิกบุหรี่
  • ระวังไม่ให้น้ำหนักขึ้น

นอกจากนี้หัวใจเต้นผิดจังหวะบางชนิดรักษาได้ด้วยวิธีง่ายๆ ที่เรียกว่า วากัล แมนนูเวอร์ (vagal maneuver) เช่น

  • ไอ
  • กลั้นลมหายใจแล้วเบ่ง
  • ใช้นิ้วกดเปลือกตาลงเบาๆ

การทำวากัลแมนนูเวอร์ไม่เหมาะสำหรับทุกคนแต่ใช้ได้ในหัวใจเต้นผิดจังหวะบางชนิดเท่านั้น จึงต้องปรึกษาแพทย์การทำเสมอ

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

หัวใจเต้นผิดจังหวะต้องดูแลตัวเองอย่างไรดี
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
จะดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะอย่างไรคะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ลูก 7 ขวบ เมื่อลูกหัวใจเต้นผิดจังหวะ ควรดูแลลูกอย่างไหร่
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่