ภาวะพิษจากโลหะหนัก (Heavy Metal Poisoning) คืออะไร?


การสะสมของโลหะในร่างกายมากเกินไปอาจนำไปสู่อาการที่ร้ายแรง

ภาวะพิษจากโลหะหนัก (Heavy Metal Poisoning) เกิดจากการสะสมของโลหะบางชนิดในร่างกาย โดยได้รับผ่านอาหาร น้ำ สารเคมีในอุตสาหกรรม หรือแหล่งอื่นๆ ขณะที่ร่างกายต้องการโลหะหนักบางชนิดในปริมาณเล็กน้อยเท่านั้น เช่น สังกะสี ทองแดง โครเมียม เหล็ก และแมงกานีส แต่ปริมาณมากก็อันตราย ถ้าเนื้อเยื่อมีการสะสมของโลหะหนักในปริมาณที่มากเกินจะเกิดภาวะพิษทำให้เนื้อเยื่อเกิดความเสียหายรุนแรง

ในประเทศสหรัฐอเมริกา ตะกั่ว ปรอท สารหนู และแคดเมียมเป็นสาเหตุส่วนใหญ่ของภาวะพิษจากโลหะหนัก โดยทั้งผู้ชายและผู้หญิงมีโอกาสเกิดภาวะพิษจากโลหะหนักเท่าๆ กันหากได้รับโลหะหนักทางเดียวกัน ขณะที่เด็กในประเทศสหรัฐอเมริกายังคงมีความเสี่ยงที่จะเกิดพิษจากสารตะกั่วมากกว่าผู้ใหญ่ แต่จำนวนของเด็กที่มีปริมาณสารตะกั่วในระดับที่อันตรายก็ลดลงมากว่า

85% ใน 20 ปีที่ผ่านมาตามการรายงานขององค์กรโรคหายากแห่งชาติ (the National Organization for Rare Disorders) และภาวะพิษจากปรอทพบได้น้อยมากในเด็ก

สาเหตุของภาวะพิษจากโลหะหนัก

ภาวะพิษจากโลหะหนักเกิดจาก...

  • การสัมผัสกับโรงงานอุตสาหกรรม
  • มลภาวะในอากาศและน้ำ
  • อาหาร
  • ยา
  • ภาชนะบรรจุอาหาร จาน และเครื่องครัวที่ไม่เหมาะสม
  • กลืนสีที่มีส่วนผสมของตะกั่ว

อาการของพิษจากโลหะหนัก

อาการพิษจากโลหะหนักขึ้นกับชนิดของโลหะที่ทำให้เกิดพิษ ถ้าเกิดภาวะพิษฉับพลันจากโลหะหนัก คือ ได้รับโลหะหนักปริมาณมากในครั้งเดียว (ตัวอย่างเช่น กลืนของเล่นเข้าไป) จะมีอาการ ดังนี้

  • มึนงง
  • ตัวชา
  • อาเจียน
  • หมดสติถึงขั้นโคม่า

ส่วนการได้รับโลหะหนักในระยะยาวทำให้เกิดอาการ ดังนี้

การรักษาภาวะพิษจากโลหะหนัก

แพทย์อาจแนะนำให้ตรวจเลือดหรือปัสสาวะเพื่อหาว่ามีภาวะพิษจากโลหะหนักหรือไม่ ถ้าผลตรวจออกมาว่ามีพิษจากโลหะหนัก การรักษาขั้นแรก คือ การกำจัดการสัมผัสโลหะหนักและการรักษาอื่นๆ ได้แก่

  • ใช้สารคีเลต (Chelating agents) เช่น ซัคไซเมอร์ (Succimer) ชื่อการค้า คือ คีเมต (Chemet) ซึ่งจะจับกับโลหะและขับออกทางปัสสาวะ
  • ดูดของในกระเพาอาหารออกเพื่อลดปริมาณโลหะที่กลืนเข้าไป
  • ใช้ยาขับปัสสาวะที่เรียกว่า แมนนิทอล (Mannitol) มีชื่อการค้า คือ แอริดอล (Aridrol) หรือออสมิทรอล (Osmitrol) หรือใช้ยาคอร์ติโคสเตียรอยด์หรือการวัดความดันในกระโหลกเพื่อตรวจการบวมของสมอง
  • ล้างไต และ/หรือ การรักษาพิเศษอื่นๆ หากมีไตวายร่วมด้วย

การป้องกันภาวะพิษจากโลหะหนัก

วิธีที่อาจช่วยป้องกันพิษจากโลหะหนักได้ มีดีงนี้

  • สวมหน้ากากและชุดป้องกันหากทำงานในที่ที่มีโลหะหนัก
  • โลหะหลายชนิดสะสมในฝุ่นและสิ่งสกปรกดังนั้นควรทำความสะอาดบ้านให้มากเท่าที่ทำได้
  • ให้ความสนใจกับคำเตือนปริมาณตะกั่วในปลาท้องถิ่นที่วางขาย
  • ระวังแหล่งที่ทำให้สัมผัสกับสารตะกั่ว
  • ตรวจสอบโลหะหนักในฉลากผลิตภัณฑ์ต่างๆที่นำกลับบ้าน

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ