Doctor men
เขียนโดย
กองบรรณาธิการ HONESTDOCS

โรคอัลไซเมอร์คืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 18 ก.ค. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 1,588,998 คน

โรคอัลไซเมอร์ เกิดจากการตายของเซลล์ในสมอง หรือเซลล์ในสมองหยุดการทำงาน จึงมีผลทำให้การทำงานของสมองแย่ลง หากสมองมีการเสื่อมตัวมากขึ้น หรือไม่ได้รับการรักษาในช่วงระยะเวลา 8-10 ปี จะทำให้การเสื่อมของสมองเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วและรุนแรง จนส่งผลกระทบต่อการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันได้

แม้ว่าจะมีการใช้คำสลับไปมาระหว่างภาวะสมองเสื่อมกับโรคอัลไซเมอร์ แต่จริงๆ แล้วสองภาวะนี้มีความหมายแตกต่างกัน ภาวะสมองเสื่อมเป็นคำกว้างๆ ไม่เจาะจงโรคใดโรคหนึ่งแต่เป็นการกล่าวรวมๆ ถึงการสูญเสียหรือการลดลงของความสามารถสมองที่เกี่ยวข้องกับความทรงจำ ความคิด ภาษา การตัดสินใจ และพฤติกรรม 

สมองเสื่อมมีหลายประเภท แต่ประเภทที่พบบ่อยที่สุด คือ โรคอัลไซเมอร์ ซึ่งมีจำนวนมากถึง 60-80% ของโรคสมองเสื่อมทั้งหมด และนอกจากโรคอัลไซเมอร์ ยังมีสาเหตุของสมองเสื่อมแบบอื่นๆ ได้แก่

  • สมองเสื่อมจากลีวอี บอดี (Lewy body dementia) เป็นโรคที่เกิดจากการมีโครงสร้างเล็กๆ ที่ผิดปกติของสารชนิดหนึ่งที่เรียกว่า ลีวอี บอดี (Lewy body) เกิดขึ้นในเซลล์สมอง
  • สมองเสื่อมจากหลอดเลือด (Vascular dementia) มักเกิดหลังจากหลอดเลือดสมองมีการอุดตันหรือบาดเจ็บ ทำให้สมองขาดเลือดหรือมีเลือดออกในสมอง
  • สมองเสื่อมส่วนฟรอนโตเทมโพรอล (Frontotemporal dementia) เกิดจากเซลล์ประสาทที่อยู่ส่วนหน้า คือ ฟรอนทอล (Frontal lobe) และด้านข้าง คือ เทมโพรอล (Temporal lobe) ของสมองถูกทำลาย

อาการของโรคอัลไซเมอร์

อาการของโรคอัลไซเมอร์จะค่อยๆ แสดงให้เห็นขึ้นในเวลาหลายปี แต่โดยทั่วไปอาการของโรคอัลไซเมอร์จะแบ่งออกเป็น 3 ระยะหลัก ๆ ได้แก่

  • อาการระยะเริ่มแรก ในระยะเริ่มแรก อาการหลักของโรคอัลไซเมอร์ คือ ความจำเสื่อมและขี้หลงขี้ลืมมากขึ้น เช่น
    • ลืมบทสนทนาหรือเหตุการณ์ล่าสุด 
    • ลืมชื่อสถานที่และวัตถุ หรือมีปัญหาในการคิดคำพูดที่ถูกต้อง
    • ย้ำคิดย้ำทำเป็นประจำ เช่น ถามคำถามเดิมๆ หลายครั้ง
    • มักตัดสินใจผิดพลาด หรือยากที่จะตัดสินใจ
    • ปรับตัวได้ช้าลง และลังเลที่จะลองสิ่งใหม่ ๆ
    • มีสัญญาณของการเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ เช่น ความวิตกกังวลเพิ่มขึ้น มีการตื่นตระหนก หรือพบว่าเกิดช่วงเวลาสับสนขึ้นมาเป็นระยะ
  • อาการระยะปานกลาง เมื่อโรคอัลไซเมอร์พัฒนามากขึ้น ปัญหาเกี่ยวกับความจำจะแย่ลง ผู้ที่มีอาการอาจพบว่าเป็นเรื่องยากที่จะจำชื่อคนที่รู้จัก และพบปัญหาในการนึกถึงบุคคลในครอบครัวและเพื่อนว่าใครเป็นใคร รวมถึงอาจมีอาการอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น
    • สับสนและมึนงงมากขึ้น อาจมีอาการตั้งแต่ไม่ทราบว่าตอนนี้เวลาเท่าไหร่ วันอะไร หรือหลงทาง
    • เกิดภาวะย้ำคิด ย้ำทำซ้ำ ๆ
    • เกิดอาการหลงผิด หรือรู้สึกหวาดระแวงและสงสัยในผู้ดูแลหรือแม้แต่สมาชิกในครอบครัว
    • มีปัญหาเกี่ยวกับการพูดหรือภาษา (Aphasia)
    • นอนหลับไม่เต็มที่
    • เกิดการเปลี่ยนแปลงอารมณ์ เช่น อารมณ์ขึ้นๆ ลงๆ บ่อยครั้ง เกิดอาการซึมเศร้าและความรู้สึกกังวลมากขึ้น ผิดหวังหรือกระวนกระวายใจ อยู่ไม่เป็นสุข
    • ยากที่จะทำงานเกี่ยวกับเรื่องพื้นที่ เช่น การกะระยะทางจากจุดหนึ่งไปอีกจุดหนึ่ง
    • เกิดภาพหลอน
  • อาการระยะสุดท้าย ในระยะหลังๆ ของโรคอัลไซเมอร์ ผู้ป่วยจะมีอาการจะรุนแรงขึ้น ดังนี้
    • อาการประสาทหลอนและภาพลวงตา อาจเกิดขึ้นเป็นๆ หายๆ ตลอดในช่วงที่เจ็บป่วย 
    • เคี้ยวอาหารและกลืนได้ลำบาก (Dysphagia)
    • มีพฤติกรรมก้าวร้าว หรือเรียกร้องความสนใจ
    • ยากที่จะเคลื่อนที่หรือเดินไปรอบๆ โดยไม่ได้รับความช่วยเหลือ
    • น้ำหนักตัวลดลงอย่างรวดเร็ว  แม้จะรับประทานอาหารมากขึ้นก็ตาม
    • กลั้นปัสสาวะ หรืออุจจาระไม่ได้ ทำให้เกิดภาวะปัสสาวะหรืออุจจาระเล็ด (Urinary or Bowel incontinence)
    • สูญเสียความสามารถในการสื่อสารมากขึ้นเรื่อยๆ
    • เกิดปัญหาสำคัญของทั้งความจำระยะสั้นและความจำระยะยาว

สาเหตุของโรคอัลไซเมอร์

โรคอัลไซเมอร์ เกิดจากส่วนต่างๆ ของสมองฝ่อตัวลง ทำให้มีผลกระทบต่อโครงสร้างและหน้าที่ของพื้นที่สมองในส่วนนั้นๆ ที่เกิดผลกระทบ

ยังไม่ทราบแน่ชัดว่าสาเหตุใดที่ทำให้กระบวนการฝ่อตัวนี้เริ่มต้นขึ้น แต่นักวิทยาศาสตร์พบว่าในสมองของผู้ที่เป็นโรคอัลไซเมอร์จะมีกลุ่มแผ่นแอมีลอยด์ (Amyloid plaques) ซึ่งเป็นการสะสมของโปรตีนที่ผิดปกติ และความไม่สมดุลของสารเคมีสื่อประสาทที่ชื่อว่า Acetylcholine

มีหลายปัจจัยที่ทำให้เสี่ยงต่อการเป็นโรคอัลไซเมอร์มากขึ้น เช่น

  • อายุ
  • พันธุกรรม
  • โรคหัวใจ
  • โรคหลอดเลือดสมอง
  • ความดันโลหิตสูง
  • โรคเบาหวาน
  • โรคอ้วน

วิธีการรักษาโรคอัลไซเมอร์

ปัจจุบันนี้ ยังไม่มีเทคโนโลยีหรือยาชนิดใดที่สามารถรักษาโรคอัลไซเมอร์ให้หายขาดได้ แต่มีวิธีรักษาเพื่อให้ผู้ป่วยสามารถช่วยเหลือตัวเอง และมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นได้ ด้วยการใช้ยาเพื่อยับยั้งสารอะเซตีลโคลีนเอสเทอเรส (Acetylcholinesterase) เพื่อลดการทำลายสารอะเซติลโคลีน ซึ่งเป็นสารความจำที่อยู่ในสมอง 

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

บทความต่อไป
โรคอัลไซเมอร์และการวินิจฉัย
โรคอัลไซเมอร์และการวินิจฉัย

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

แพทย์เชี่ยวชาญโรคด้านสมอง อัลไซเมอร์
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
โรคอัลไซเมอร์มีวิธีแก้อย่างไร
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
กล้วยช่วยชะลอโรคอัลไซเมอร์รึเปล่าคะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่