ไส้ติ่งคืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ต.ค. 15, 2017 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

ผู้เชี่ยวชาญบางท่านยังเชื่อว่าพวกเขาค้นพบหน้าที่ของไส้ติ่ง

 

*ไส้ติ่งอยู่บริเวณท้องด้านล่างขวา

ไส้ติ่ง เป็นท่อบางๆ ยาวประมาณ 4 นิ้วและเป็นส่วนหนึ่งของทางเดินอาหาร ซึ่งระบบทางเดินอาหารเป็นกลุ่มของอวัยวะที่ซับซ้อนช่วยร่างกายย่อยอาหาร โดยทางเดินอาหารส่วนบนประกอบด้วยหลอดอาหาร กระเพาะอาหาร และส่วนแรกของลำไส้เล็กที่เรียกว่าดูโอดีนัม (duodenum) ส่วนทางเดินอาหารส่วนล่างประกอบด้วยลำไส้เล็กส่วนใหญ่และลำไส้ใหญ่ทั้งหมดซึ่งรวมถึงโคลอน (colon) เรกตัม (rectum) และเอนัลคาแนล (anal canal)

ไส้ติ่งอยู่ตำแหน่งใด?

ไส้ติ่งอยู่บริเวณท้องด้านล่างขวาซึ่งแพทย์เรียกบริเวณนี้ว่า "จุดแมคเบอร์เนย์" (McBurney's point) ซึ่งถ้ากดลงตรงจุดแมคเบอร์เนย์แล้วเจ็บหรือปวดแพทย์ก็จะสงสัยว่าเป็นไส้ติ่งอักเสบ โดยไส้ติ่งที่มีรูปร่างคล้ายนิ้วมือนั้นจะติดอยู่กับส่วนของลำไส้ใหญ่ที่เรียกว่าซีกัม (cecum) ซึ่งเป็นกระเปาะเล็กๆ ที่เป็นจุดเริ่มต้นของลำไส้ใหญ่

หน้าที่ของไส้ติ่ง

กล้ามเนื้อที่วางตัวอยู่ในทางเดินอาหารร่วมกับฮอร์โมนและเอนไซม์ที่ระบบย่อยอาหารผลิตออกมาช่วยย่อยสลายอาหาร อย่างไรก็ตามไส้ติ่งไม่ได้ช่วยย่อยอาหารโดยตรงและยังไม่ทราบแน่ชัดถึงหน้าที่ของไส้ติ่งในร่างกาย และการผ่าตัดไส้ติ่งออกก็ไม่ส่งผลเสียต่อร่างกายตามมา

หลายปีมาแล้ว นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่าไส้ติ่งเป็นร่องรอยของอวัยวะซึ่งไม่ได้ทำหน้าที่หลักของมันแล้วหลังจากผ่านการวิวัฒนาการมาหลายพันปี นักวิจัยคิดว่าไม่มีสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมชนิดอื่นมีไส้ติ่งนอกจากญาติที่ใกล้ชิดของเรามากที่สุดก็คือลิงเอพ (ape) นอกจากนั้นลำไส้ใหญ่ส่วนซีกัมของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่กินพืชยังใหญ่กว่าของคน

จากข้อมูลเหล่านี้ ชาร์ล ดาร์วิน (Charles Darwin) จึงตั้งทฤษฎีว่าบรรพบุรุษที่ย้อนกลับไปไกลของเรานั้นมีซีกัมขนาดใหญ่ช่วยให้กินใบไม้ได้เหมือนสัตว์กินพืชในปัจจุบัน แต่บรรพบุรุษของเราเปลี่ยนการกินอาหารเป็นผลไม้เป็นส่วนใหญ่ซึ่งย่อยง่ายกว่าทำให้ลำไส้ใหญ่ส่วนซีกัมหดลงเป็นไส้ติ่ง โดยดาร์วินเชื่อว่าส่วนที่หดลงนั้นเป็นส่วนหนึ่งของซีกัมและการวิวัฒนาการไม่ได้ทำให้ส่วนนั้นหายไปทั้งหมด

ทฤษฎี "เซฟเฮ้าส์" ของไส้ติ่ง

นักวิทยาศาสตร์ในปัจจุบันเชื่อว่าไส้ติ่งไม่ได้ไร้ประโยชน์เสียทีเดียวแต่อาจช่วยให้ลำไส้ของเราฟื้นตัวหลังจากเกิดโรคทางระบบทางเดินอาหาร ไส้ติ่งมีเนื้อเยื่อที่เกี่ยวกับระบบน้ำเหลืองจำนวนมาก ซึ่งสร้างและลำเลียงเม็ดเลือดเพื่อสู้กับการติดเชื้อ และไม่กี่ปีที่ผ่านมานักวิทยาศาสตร์ยังพบว่าเนื้อเยื่อน้ำเหลืองช่วยส่งเสริมการเจริญเติบโตของแบคทีเรียในลำไส้ที่มีประโยชน์ต่อร่างกายบางชนิด ซึ่งมีหน้าที่สำคัญในการย่อยอาหารและภูมิคุ้มกันของคน

มีการศึกษาหลายชิ้นพบว่า ผิวด้านในของทางเดินอาหารจะมีไบโอฟิล์ม (biofilm) ซึ่งเป็นชั้นบางๆ ของจุลชีพ เมือก และโมเลกุลของระบบภูมิคุ้มกัน ซึ่งไบโอฟิล์มนี้มีอยู่มากที่สุดที่ไส้ติ่งและตามทฤษฎี "เซฟเฮ้าส์" (safe house theory) ไส้ติ่งจะปกป้องกลุ่มของแบคทีเรียในทางเดินอาหารที่มีประโยชน์เมื่อโรคบางอย่างได้กำจัดแบคทีเรียเหล่านี้ออกไปจากส่วนใดส่วนหนึ่งของทางเดินอาหาร และเมื่อระบบภูมิคุ้มกันกำจัดการติดเชื้อออกจากร่างกายได้เชื้อแบคทีเรียในไบโอฟิล์มของไส้ติ่งก็จะเจริญเติบโตขึ้นมาใหม่ในทางเดินอาหาร

เร็วๆ นี้นักวิจัยยังพบว่ามีสัตว์หลายชนิดมากรวมถึงลิงเอพใหญ่ (great apes) ไพรเมต (primates) ชนิดอื่นๆ โอพอสซั่ม (opossum) วอมแบท (wombat) กระต่าย และสัตว์ฟันแทะบางชนิดมีอวัยวะที่ลักษณะคล้ายไส้ติ่ง และไส้ติ่งเหมือนจะวิวัฒนาการแตกต่างกันไปในสัตว์แต่ละชนิดอย่างน้อย 32 ครั้งในประวัติศาสตร์ที่ผ่านมา ทำให้คิดว่าไส้ติ่งน่าจะมีหน้าที่สำคัญบางอย่าง

ประเด็นเกี่ยวกับไส้ติ่ง

บางครั้งไส้ติ่งจะอักเสบและติดเชื้อลงท้ายด้วยโรคไส้ติ่งอักเสบ ไส้ติ่งอักเสบอาจเกิดจากการติดเชื้อในช่องท้องแล้วแพร่กระจายไปที่ไส้ติ่งหรือมีการอุดตันบางอย่างของไส้ติ่ง ซึ่งสาเหตุของการอุดตันนั้น ได้แก่

  • ชิ้นอุจจาระที่แข็ง
  • พยาธิ
  • สิ่งแปลกแปลมที่กลืนเข้าไป เช่น ลูกปืนอัดลมหรือเข็มหมุด
  • การบาดเจ็บของช่องท้อง
  • แผลในกระเพาะอาหาร
  • เนื้อเยื่อน้ำเหลืองของไส้ติ่งที่ใหญ่ขึ้น

การติดเชื้อหรือการอุดตันนั้นทำให้แบคทีเรียในไส้ติ่งนั้นเติบโตเกินการควบคุมทำให้ไส้ติ่งเป็นหนองและบวม ไส้จิ่งอักเสบทำให้ปวดท้องรุนแรงและมีอาการทางระบบทางเดินอาหาร เช่น อาเจียนและถ่ายเหลว ถ้าไม่รักษาความดันในไส้ติ่งจะเพิ่มสูงขึ้นจนไส้ติ่งแตก เมื่อไส้ติ่งแตกสิ่งของในไส้ติ่งจะกระจายเข้าช่องท้องทำให้เกิดการติดเชื้อของเยื่อบุช่องท้อง ซึ่งเยื่อบุช่องท้องจะเป็นเยื่อคล้ายผ้าไหมบุด้านในของช่องท้อง การติดเชื้อของช่องท้องจะทำให้เกิดการติดเชื้อที่อันตรายถึงชีวิตอื่นๆ ตามมา เช่น เซพซิส (sepsis)

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ลูก5เดือนไม่ค่อยถ่าย
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ปวดท้องบ่อยๆๆ ตรงกระเพาะอาหาร ลำใส้
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
แพ้ยาพาราทานไรได้บ้างค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่