ฮอร์โมนโปรแลคตินคืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ต.ค. 7, 2017 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที

ฮอร์โมนโพรแลคตินนี้จะช่วยควบคุมการมีประจำเดือนของผู้หญิงและการผลิตอสุจิของผู้ชาย

โพรแลคติน (Prolactin) เป็นฮอร์โมนที่ผลิตจากต่อมใต้สมองซึ่งอยู่ใกล้กับส่วนล่างของสมอง การสร้างโพรแลคตินนั้นจะถูกควบคุมด้วยฮอร์โมนอื่นๆที่เรียกว่า prolactin-inhibiting factors ซึ่งได้แก่ โดพามีน ทั้งผู้ชายและผู้หญิงมักจะมีโพรแลคตินในเลือดน้อยอยู่แล้ว ในผู้ชายนั้น โพรแลคตินจะช่วยในเรื่องของการผลิตตัวอสุจิ ส่วนในผู้หญิงจะช่วยควบคุมวงจรของประจำเดือนและทำให้หน้าอกขยายและโตขึ้น เมื่อผู้หญิงตั้งครรภ์ ระดับโพรแลคตินจะเพิ่มขึ้น และพอเด็กคลอดออกมาแล้วระดับโพรแลคตินที่สูงมากๆนั้นจะทำให้มีการผลิตน้ำนมเพื่อเลี้ยงทารกนั่นเอง

ภาวะโพรแลคตินในเลือดสูงคืออะไร

หญิงหรือชายที่มีโพรแลคตินในเลือดสูงเกินไปจะมีภาวะที่เรียกว่า ภาวะโพรแลคตินในเลือดสูง (hyperprolactinemia) การที่ระดับโพรแลคตินสูงขึ้นอาจส่งผลต่อการผลิตฮอร์โมนได้ เช่น ฮอร์โมนเอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรน ข้อมูลจาก สมาคมเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์แห่งอเมริกา (ASRM) กล่าวว่า ในปีที่ให้กำเนิดบุตรนั้น หญิงที่คลอดบุตรจะมีรอบเดือนผิดปกติแต่รังไข่ก็ยังเป็นปกติดี ซึ่งหนึ่งในสามของหญิงเหล่านี้จะมีภาวะโพรแลคตินในเลือดสูงหญิงที่มีภาวะโพรแลคตินในเลือดสูงยังสามารถใช้ยาคุมกำเนิดได้ เพื่อไม่ให้เกิดการตั้งครรภ์ขึ้นหรือเพื่อดูแลรอบของประจำเดือนให้เป็นปกติ แม้จะมีโพรแลคตินนเลือดสูง แต่ผู้หญิงบางคนก็ไม่มีอาการใดๆบ่งบอกเลย ในขณะที่บางคนอาจมีอาการต่อไปนี้:

  • มีปัญหาในการตั้งครรภ์
  • มีน้ำนมไหลถึงแม้จะไม่ได้ท้อง
  • เกิดการเปลี่ยนแปลงหรือไม่มีการตกไข่เนื่องจากการผลิตฮอร์โมนเอสโทรเจนและโพรเจสเตอโรนเปลี่ยนไป
  • ประจำเดือนมาผิดปกติหรือประจำเดือนไม่มา

ในผู้ชายนั้น หากระดับโพรแลคตินสูงๆสามารถทำให้:

  • มีน้ำนมไหลออกจากหัวนม
  • อวัยวะไม่แข็งตัว
  • ความต้องการทางเพศลดลง
  • มีบุตรยาก
  • ผลิตอสุจิได้น้อยหรือไม่สามารถผลิตอสุจิได้

หากคุณมีอาการตามที่กล่าวมาข้างต้น แพทย์อาจตรวจเลือดเพื่อวัดระดับโพรแลคติน

ระดับโพรแลคตินสูงอาจบ่งบอกว่าร่างกายคุณกำลังมีอาการดังต่อไปนี้:

  • เกิดการระคายเคืองหรือมีบาดแผลที่ผนังหน้าอก เกิดจากรอยแผลเป็นจากการผ่าาตัด โรคงูสวัด หรือปัจจัยอื่นๆ
  • โรค Hypothalamic disease (ปัญหาเกี่ยวกับส่วนหนึ่งของสมองที่ชื่อว่า ไฮโปทาลามัส)
  • ภาวะขาดไทรอยด์ฮอร์โมน (หรือภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานต่ำ)
  • โรคไต
  • เนื้องอก prolactinoma เป็นเนื้องอกที่ต่อมใต้สมองที่จะผลิตโพรแลคติน (ส่วนใหญ่จะวินิจฉัยได้ในหญิงอายุต่ำกว่า 50 ปี)
  • เนื้องอกต่อมใต้สมองและโรคอื่น ๆ

แม้จะยังไม่ทราบสาเหตุของผู้ป่วยที่มีภาวะโพรแลคตินในเลือดสูงมากถึงหนึ่งในสามของผู้ป่วยทั้งหมด แต่ภาวะดังกล่าวอาจมีสาเหตุมาจาก: 

  • ยาบางชนิดที่ใช้รักษาอาการซึมเศร้า โรคจิต หรือความดันโลหิตสูง
  • สมุนไพร เช่น ลูกซัด เม็ดยี่หร่า และเรด โคลอเวอร์
  • ความเครียดที่มากเกินไปหรือการออกกำลังกายที่รุนแรง
  • อาหารบางชนิด
  • การกระตุ้นหัวนม

การรักษาระดับฮอร์โมนโพรแลคติน

ปรึกษาแพทย์เพื่อหาทางเลือกในการรักษาโรคขาดโพรแลคตินหรือการมีโพรแลคดตินสูง ถ้าแพทย์ไม่สามารถวิเคราะห์ถึงสาเหตุของระดับโดรแลคตินที่ผิดปกติของคุณได้ หรือหากระดับโพรแลคตินคุณสูงขึ้นเนื่องจากเนื้องอกเล็กๆที่ต่อมใต้สมองแต่ร่างกายคุณยังสามารถผลิตเอสโทรเจนได้ คุณก็ไม่จำเป็นต้องรับการรักษา ในผู้ป่วยบางรายจะพบว่าอาจต้องใช้ยาหรือการผ่าตัดในการรักษา ซึ่งนั่นก็ขึ้นอยู่กับว่าภาวะโพรแลคตินที่ผิดปกตินี้เกิดมาจากสาเหตุใด โดยส่วนใหญ่แล้วยาที่ใช้ในการรักษาคือ cabergoline และ bromocriptine ซึ่งจะต้องทานยานี้จนกว่าระดับโพรแลคตินจะกลับเข้าสู่ภาวะปกติหรือจนกว่าคุณจะท้อง (ในกรณีที่คุณอยากจะท้องอยู่แล้ว) ถ้าเนื้องอกที่ต่อมใต้สมองมีขนาดใหญ่และเป็นเหตุให้ระดับโพรแลคตินของคุณสูงขึ้น อีกทั้งการทานยาก็ไม่ช่วยรักษาอาการของคุณได้แล้วล่ะก็ หมออาจจะต้องแนะนำให้คุณใช้วิธีผ่าตัดเอาเนื้องอกนั้นออก

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

เป็นเนื้องอกในมดลูกอันตรายมากไหมค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากพยาบาลผู้เชี่ยวชาญ
ประจำมาตลอดเลยติดกัน2เดือนแล้วค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ไทรอยเป็นพิษ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
โรคคุชชิ่งซินโดรม มีวิธีดูแลรักษายังไงค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่