ยา

ยาลดไขมัน

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
Istock 155098625 %281%29

Atorvastatin

ชื่อสามัญ           Atorvastatin Calcium

ชื่อการค้า            Atorsan, Atorvastatin Sandoz, *Caduet, Chlovas, Lipitor

ประเภท             ยาลดไขมัน (Lipid-lowering agent ชนิด HMG-C0A reductase inhibitor)

ข้อบ่งใช้             ลดระดับ LDL-C และ TC ในผู้ป่วย Hypercholesterolemia เช่นเดียวกับยาในกลุ่ม Stations ชนิดอื่น และสามารถลดระดับไตรกลีเซอร์ไรด์ ได้ปานกลางในผู้ป่วย Hypertriglyceride mia ใช้กรณีที่ใช้ Simvastatin แล้วไม่ได้ผล

การออกฤทธิ์       ยับยั้งการทํางานของเอนไซม์ 3-hydroxy-3-methylglutary-coenzyme-A (HMG-C0A)

reductase ในการสังเคราะห์คอเลสเตอรอล

ผลข้างเคียง        มีไข้ เจ็บหน้าอก คลื่นไส้ อาเจียน ท้องผูก อุจจาระอัดแน่น ท้องอืด และปวดกล้ามเนื้อมีเอนไซม์ตับเพิ่มขึ้น

การพยาบาล       

ให้คําแนะนําผู้ป่วย ดังนี้

  • ให้รับประทานยาก่อนอาหาร โดยผสมยานี้กับน้ำสะอาดประมาณ - แก้ว หรือผสมกับน้ำผลไม้ก็ได้
  • ให้จํากัดอาหารประเภทไขมัน ออกกําลังกายและงดสูบบุหรี่
  • ให้ระวังอาการท้องผูก หากมีอาการเหล่านี้ต้องรีบรายงานให้แพทย์ทราบ เพื่อพิจารณาให้วิตามินเค
  • ให้ตรวจระดับ CPK เป็นระยะๆ ระหว่างการใช้ยา และควรระวังในกรณีที่มีอาการปวดกล้ามเนื้อ กล้ามเนื้ออ่อนแรง โดยเฉพาะเมื่อมีอาการอ่อนเพลียและมีไข้ร่วมด้วย และควรหยุดยาชั่วคราวหรือเลิกใช้ยา หากมีอาการปวดกล้ามเนื้อ กล้ามเนื้ออ่อนแรง ร่วมกับมีระดับ CPK มากกว่า 10 เท่าของค่าสูงสุดของค่าปกติ

 Bezafibrate

ชื่อสามัญ            Bezafibrate

ชื่อการค้า           Bezalip/Bezalip Retard, Bezamil, Evicta, Polyzalip, Raset

ประเภท             ยาลดไขมันในเลือด

ข้อบ่งใช้             ลดได้ทั้งคอเลสเตอรอล และไตรกลีเซอร์ไรด์ แต่ลดไตรกลีเซอร์ไรด์ ได้ดีกว่า

การออกฤทธิ์       ยับยั้งการสังเคราะห์คอเลสเตอรอลที่ตับและเพิ่มการกําจัดไตรกลีเซอร์ไรด์ โดยเพิ่ม Plasma lipoprotein lipase และเพิ่ม Hepatic triglyceride lipase ด้วย และออกฤทธิ์เพิ่ม HDL ซึ่ง เป็น Physiolopid protective factor ในการเกิด Atherosclerosis โดย HDL จะไปปิดกั้น ที่ตัวรับของ LDL (ซึ่งมีคอเลสเตอรอลเป็นองค์ประกอบสําคัญ) เข้าผนังเส้นเลือด จึงเท่ากับ เป็นการลดคอเลสเตอรอลเข้าเซลล์ ในขณะเดียวกัน HDL จะสามารถรับคอเลสเตอรอลที่ มากเกินพอจากผนังของเส้นเลือดเข้ามาในโมเลกุลของตัวเพื่อพาไปเปลี่ยนสภาพที่ตับต่อไป

ผลข้างเคียง        ที่พบบ่อย คือ เบื่ออาหาร คลื่นไส้ แน่นท้อง คัน และอาการแพ้อื่นๆ อาการเหล่านี้เกิด

ระยะแรกที่เริ่มให้ยา หากใช้นาน 2 ปี อาจพบเม็ดเลือดขาวต่ำเล็กน้อย Hb ต่ำ Serum Creatinine และ CPK สูงกว่าเดิมเล็กน้อย

การพยาบาล       

  • แนะนําให้ผู้ป่วยจํากัดอาหารประเภทไขมัน ออกกําลังกายและงดสูบบุหรี่ ตรวจระดับHb, Serum creatinine และ CPK เป็นระยะๆ ระหว่างการใช้ยา
  • ไม่ควรให้ในผู้ป่วยโรคตับ ไต และหญิงมีครรภ์หรือกําลังให้นมบุตร เพราะอาจทําให้เกิดอันตรายได้

 Cholestyramine/Colestyramine

ชื่อสามัญ            Cholestyramine resin

ชื่อการค้า            Questran Light, Resincolestiramina

ประเภท             ยาลดไขมัน และเป็น bile acid sequestrant

ข้อบ่งใช้             ลดระดับ serum cholesterol ในผู้ป่วย Primary hypercholesterolemia ป้องกันและรักษา โรคไขมันอุดตันที่เป็นสาเหตุของโรคหลอดเลือดหัวใจชนิดต่างๆ ช่วยบรรเทาอาการคัน อันเนื่องมาจากท่อน้ำดีอุดตันบางส่วน (Partial biliary obstruction) บรรเทาอาการท้องเสียเนื่องจากการดูดซึมกลับของน้ำดีผิดปกติ

การออกฤทธิ์       ยาจะออกฤทธิ์ที่ลําไส้ โดยจับกับน้ำดีแล้วขับทิ้งทางอุจจาระ ไม่มีการดูดซึมเข้าสู่ร่างกาย

เป็นผลของการลดระดับ Bile acid เพิ่ม activity ของเอนไซม์ในการควบคุมการสังเคราะห์ คอเลสเตอรอลในตับ ผลคือตับเพิ่มการสังเคราะห์คอเลสเตอรอล เพื่อสร้าง Bile acid เพิ่มขึ้น อย่างไรก็ตามการสังเคราะห์คอเลสเตอรอล จะไม่เพียงพอกับ Bile acid ซึ่งเป็นการลด ระดับคอเลสเตอรอล การลดระดับคอเลสเตอรอลเป็นสาเหตุให้เซลล์ตับเพิ่มการ Uptake ของ LDL ซึ่งช่วยลดระดับคอเลสเตอรอล Cholestyramine อาจจะลดอาการคันโดยลดระดับ Bile acid ในร่างกายที่สะสมอยู่ในผิวหนังซึ่งเป็นสาเหตุของอาการคันในผู้ป่วย Cholestasis

ผลข้างเคียง        คลื่นไส้ อาเจียน ท้องผูก อุจจาระอัดแน่น ท้องอืด ระคายเคืองบริเวณทวารหนัก ตื่น

แดง อาจเกิดมีเลือดออก

การพยาบาล       

ให้คําแนะนําผู้ป่วย ดังนี้

  • ให้รับประทานยาก่อนอาหาร โดยผสมยานี้ซึ่งอยู่ในรูปผงยาบรรจุซอง วิธีใช้ให้ผสมกับน้ำสะอาดหรือน้ำผลไม้ประมาณ 1/2 - 1 แก้ว คนให้ละลายแล้วจึงดื่ม
  • ให้จํากัดอาหารประเภทไขมัน ออกกําลังกายและงดสูบบุหรี่
  • ให้ระวังอาการท้องผูก หรือเลือดออก หากมีอาการเหล่านี้ต้องรีบรายงานให้แพทย์ทราบ เพื่อพิจารณาให้วิตามินเค

 Clofibrate

ชื่อสามัญ            Clofibrate

ชื่อการค้า            Atromid-S

ประเภท             ยาลดไขมันในเลือด

ข้อบ่งใช้             รักษาภาวะที่มีไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูงกว่าปกติ ลดไตรกลีเซอไรด์ในพลาสมาได้ 30-

40% และลดคอเลสเตอรอล ได้ 5-15%

การออกฤทธิ์       กระต้นตับให้เพิ่มการสลาย VLDL ยับยั้งการรวมตัวเป็นคอเลสเตอรอล ทําให้ระดับไขมัน

ในซีรั่มลดลง และมีผลต้านเกล็ดเลือด ผลข้างเคียง คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเดิน ซึม มีผื่นคัน ปวดกล้ามเนื้อ และระดับ CPK ในเลือดสูง อาจมีนิ่วในถุงน้ำดี โรคของท่อน้ำดี และเนื้องอกในตับ

การพยาบาล       

  • แนะนําให้รับประทานยาหลังอาหาร เพราะยาจะรบกวนการรับประทานอาหาร
  • ดูแลลดอาการคัน และอาการปวดกล้ามเนื้อ
  • ดูแลอย่างใกล้ชิด สังเกตอาการตัว ตาเหลืองซึ่งเป็นความผิดปกติของทางเดินน้ำดี และสังเกตอาการ Hypoglycemia
  • แนะนําผู้ป่วยให้ป้องกันอันตรายจากอุบัติเหตุ เนื่องจากอาการซึม
  • ไม่ควรให้ในผู้ป่วยโรคตับ ไต และหญิงมีครรภ์หรือกําลังให้นมบุตรเพราะอันตรายได้ หากคุณเห็นว่าบทความนี้มีประโยชน์และอยากอ่านเกี่ยวกับหัวข้อนี้เพิ่มเติม สามารถสนับสนุนผู้แต่ง รองศาสตราจารย์ปราณี ทู้ไพเราะ  ได้โดยการซื้อหนังสือ “คู่มือยา (Handbook of Drugs)”

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่