Doctor men
เขียนโดย
ทีมเภสัชกร HONESTDOCS
Doctor men
รีวิวโดย
ทีมแพทย์ HONESTDOCS

Dextran (เดกซ์แทรน)

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 22 ก.ค. 2019 รีวิวเมื่อวันที่ 22 พ.ค. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 532,594 คน

Dextran เป็นพอลีแซกคาไรด์หรือโมเลกุลของคาร์โบไฮเดรตที่ต่อกันเป็นสายยาว เกิดจากหน่วยย่อยของกลูโคส เชื่อมต่อกันด้วยพันธะ 1-6 กลูโคไซด์ (1-6 glucoside) สามารถสกัดได้จากแบคทีเรีย Leuconostoc ที่เปลี่ยนซูโครสให้กลายเป็น dextran จัดเป็นยาในกลุ่มยาปราศจากเชื้ออื่นๆ สำหรับให้ทางหลอดเลือดดำ กลไกการออกฤทธิ์ของยา คือ ยามีฤทธิ์เพิ่มปริมาตรของเหลวภายในเลือด ลดความหนืดของเลือด เชื่อว่าการทำงานเกี่ยวข้องกับการยับยั้งการดูดกลับของตัวกระตุ้นพลาสมิโนเจน โดยยาจับเข้าที่ตัวรับแมนโนส เป็นผลส่งเสริมให้เกิดกระบวนการสลายไฟบริน จึงยับยั้งการเกาะตัวและแข็งตัวของเม็ดเลือดแดง

รูปแบบยา Dextran ที่มีวางจำหน่ายในประเทศไทย ได้แก่

โฆษณาจาก HonestDocs
กรนดัง ง่วงระหว่างวัน ปวดหัวตอนตื่น อาจต้องตรวจการนอนหลับ 😳 .

เราจัดดีลตรวจการนอนหลับมาลดราคาให้ 30-50% 💪🏻 เริ่มต้นเพียง 1950 บาท เท่านั้น

%e0%b8%95%e0%b8%a3%e0%b8%a7%e0%b8%88%e0%b8%99%e0%b8%ad%e0%b8%99%e0%b8%ab%e0%b8%a5%e0%b8%b1%e0%b8%9ainternal ad
  • รูปแบบยาฉีดสำหรับให้ทางหลอดเลือดดำ มีในรูปแบบ Dextran 40 และ Dextran 70
  • รูปแบบยาหยอดตา ใช้เป็นสารหล่อลื่นในน้ำตาเทียม

ข้อบ่งใช้ของยา Dextran

ข้อบ่งใช้ของ Dextran ได้แก่

  • ใช้เป็นสารช่วยในการส่องกล้องในโพรงมดลูก
  • ใช้รักษาภาวะลิ่มเลือดอุดกั้นหลอดเลือด (Thromboembolism)
  • ป้องกันการเกิดลิ่มเลือดอุดกั้นในปอด (Pulmonary embolism) และลิ่มเลือดอุดกั้นหลอดเลือดดำ (Venous thrombosis) ในผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงปานกลาง-ความเสี่ยงสูง ที่กำลังเข้ารับการผ่าตัด
  • ป้องกันการเกิดลิ่มเลือดอุดกั้นหลังจากการผ่าตัด
  • ใช้รักษาภาวะช็อกจากการเสียเลือด หรือของเหลวออกจากร่างกาย

ขนาดและวิธีการใช้ยา Dextran

Dextran มีขนาดและวิธีการใช้ตามข้อบ่งใช้ ดังนี้

  • สำหรับใช้เป็นสารช่วยในการส่องกล้องในโพรงมดลูก ขนาดการใช้ยาในผู้ใหญ่ ใช้ Dextran 70 ความเข้มข้น 32 % ปริมาตร 50-100 มิลลิลิตร เป็นสารสวนล้างก่อนทำการส่องกล้องในโพรงมดลูก
  • สำหรับรักษาภาวะลิ่มเลือดอุดกั้นหลอดเลือด ใช้ยาในรูปแบบยาฉีด
    • ขนาดการใช้ยาในผู้ใหญ่ ขนาดเริ่มต้น ใช้ Dextran 40 (ความเข้มข้น 10% ในสารละลายโซเดียมคลอไรด์ 0.9% หรือในสารละลายกลูโคส 5%) ขนาด 500 มิลลิลิตร ให้สารน้ำผ่านทางหลอดเลือดดำเป็นเวลา 4-6 ชั่วโมง จากนั้นให้ยาต่ออีก 500 มิลลิลิตรเป็นเวลา 4-6 ชั่วโมงในวันถัดไป และหลังจากนั้นผลัดยาให้วันเว้นวัน ไม่เกิน 10 วัน
    • ขนาดการใช้ยาในเด็ก ใช้ Dextran 40 ขนาด 5 มิลลิลิตรต่อน้ำหนักตัวเป็นกิโลกรัม ในเด็กแรกเกิด และขนาด 10 มิลลิลิตรต่อน้ำหนักตัวเป็นกิโลกรัมในเด็กปกติ
    • สำหรับป้องกันการเกิดลิ่มเลือดอุดกั้นในปอด และลิ่มเลือดอุดกั้นหลอดเลือดดำ ในผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงปานกลาง-ความเสี่ยงสูง ที่กำลังเข้ารับการผ่าตัด การใช้ยาในรูปแบบยาฉีด
      • ขนาดการใช้ยาในผู้ใหญ่ ขนาดเริ่มต้น ใช้ Dextran 70 (ความเข้มข้น 6 % ในสารละลายโซเดียมคลอไรด์ 0.9% หรือในสารละลายกลูโคส 5%) ขนาด 500-1,000 มิลลิลิตร ให้สารน้ำผ่านทางหลอดเลือดดำเป็นเวลา 4-6 ชั่วโมงระหว่างผ่าตัด หรือให้ทันทีหลังผ่าตัดเสร็จ จากนั้นให้ยาต่ออีก 500 มิลลิลิตรเป็นเวลา 4-6 ชั่วโมงในวันถัดไป และหลังจากนั้นผลัดยาให้วันเว้นวัน เป็นเวลา 2 สัปดาห์ในผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงสูง
  • สำหรับป้องกันการเกิดลิ่มเลือดอุดกั้นหลังจากการผ่าตัด การใช้ยาในรูปแบบยาฉีด
    • ขนาดการใช้ยาในผู้ใหญ่ ใช้ Dextran 40 (ความเข้มข้น 10 % ในสารละลายโซเดียมคลอไรด์ 0.9% หรือในสารละลายกลูโคส 5%) ขนาด 500 มิลลิลิตร ให้สารน้ำผ่านทางหลอดเลือดดำเป็นเวลา 4-6 ชั่วโมง ระหว่างหรือหลังการผ่าตัด อาจให้ขนาดยาเดิมซ้ำได้ในวันถัดไป หรืออาจให้ยาต่อวันเว้นวัน เป็นเวลา 10 วันในผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงสูง
    • ขนาดการใช้ยาในเด็ก ใช้ Dextran 40 ขนาด 10 มิลลิลิตรต่อน้ำหนักตัวเป็นกิโลกรัม
  • สำหรับรักษาภาวะช็อกจากการเสียเลือด หรือของเหลวออกจากร่างกาย การใช้ยาในรูปแบบยาฉีด ขนาดการใช้ยาในผู้ใหญ่
    • ใช้ Dextran 40 (ความเข้มข้น 10% ในสารละลายโซเดียมคลอไรด์ 0.9% หรือในสารละลายกลูโคส 5%) ขนาดเริ่มต้น 10 มิลลิลิตรต่อน้ำหนักตัวเป็นกิโลกรัม อาจพิจารณาให้ยาทุกวันเป็นเวลา 5 วัน
    • ใช้ Dextran 70 (ความเข้มข้น 6% ในสารละลายโซเดียมคลอไรด์ 0.9% หรือในสารละลายกลูโคส 5%) ขนาดเริ่มต้น 500-1,000 มิลลิลิตร ให้ในอัตราเร็ว 20-40 มิลลิลิตรต่อนาที ระยะรักษาอาการ ขนาด 10 มิลลิลิตรต่อน้ำหนักตัวเป็นกิโลกรัมต่อวัน เป็นเวลา 3 วัน

ข้อควรระวังในการใช้ Dextran 

  • ห้ามใช้ยานี้ในผู้ป่วยที่มีการแพ้ Dextran
  • ห้ามใช้ยานี้ในผู้ป่วยโรคไตระดับรุนแรง ที่มีการปัสสาวะน้อยกว่าปกติ หรือปัสสาวะไม่ออก
  • ห้ามใช้ยานี้ในผู้ป่วยหัวใจล้มเหลว
  • ไม่ควรใช้ยานี้ในสตรีมีครรภ์
  • ควรระวังการใช้ยานี้ในผู้ป่วยสตรีมีครรภ์

ผลข้างเคียงของการใช้ Dextran 

  • ผลข้างเคียงของยา Dextran ที่พบได้บ่อย คือ ผลต่อระบบทางเดินอาหาร ปวดศีรษะ มึนงง คลื่นไส้ อาเจียน ปวดบริเวณข้อ มีไข้ รู้สึกปวด หรือแสบบริเวณที่มีการให้ยา
  • ยาอาจก่อให้เกิดการแพ้ในผู้ป่วยบางราย
  • ยาเพิ่มค่าเอนไซม์ตับ
  • มีผลข้างเคียงทำให้ศีรษะล้าน
  • กดการทำงานของกระดูกสันหลัง

ข้อควรทราบอื่นๆ ของยา Dextran

  • ยา Dextran ถูกจัดอยู่ในกลุ่ม category C ตามดัชนีความปลอดภัยการใช้ยาในหญิงตั้งครรภ์ (Pregnancy Safety Index) ควรใช้ยานี้เฉพาะเมื่อแพทย์มีความเห็นว่า ผู้ป่วยจะได้รับประโยชน์จากยามากกว่าความเสี่ยงรุนแรงที่จะเกิดขึ้นต่อทารกในครรภ์
  • ไม่แนะนำให้ใช้ยานี้ หากมีภาวะไตวายระดับรุนแรง หัวใจวายระดับรุนแรง หรือมีภาวะเลือดออกที่ควบคุมไม่ได้
  • การใช้ยา Dextran อยู่ภายใต้การการควบคุมดูแลของแพทย์ เนื่องจากเป็นยาที่ต้องให้ผ่านหลอดเลือดดำ หากเกิดความผิดปกติจากการใช้ยา เช่น คล้ายจะเป็นลม อ่อนเพลีย หายใจไม่สะดวก ให้แจ้งข้อมูลกับแพทย์เพื่อทำการวินิจฉัยหาสาเหตุและแก้ไขความผิดปกติที่เกิดขึ้น
  • ยานี้แนะนำให้เก็บรักษาที่อุณหภูมิ 25 องศาเซลเซียส เก็บให้พ้นจากแสงแดด และความชื้น

ที่มาของข้อมูล

DrugBank, Dextran (https://www.drugbank.ca/drugs/DB09255), December 2018.

MEDINDIA, Dextran (https://www.medindia.net/doctors/drug_information/dextran.html), April 2019.

MIMS Thailand, Dextran (http://www.mims.com/thailand/drug/info/dextran?mtype=generic), April 2019.

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

คำถามเกี่ยวกับยาชนิดนี้? ถามทีมแพทย์ของเราทางออนไลน์เลยค่ะ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล