ความรู้สุขภาพ

นิสัยการนอนทำให้อ้วนได้ด้วยหรือไม่

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
Istock 906393138 %281%29

ในฐานะหมอ ผมสามารถบรรยายถึงความสำคัญของการนอนให้เพียงพอได้ยืดยาวจนในที่สุดเสียงของผมจะเหมือนเสียงคุณครูในการ์ตูน ชาลี บราวน์ ที่ไม่มีใครตั้งใจฟัง ผมสามารถพูดน้ำไหลไฟดับถึงผลเสียของการนอนไม่พอ จะทำให้เราหงุดหงิด ฉุนเฉียวง่าย การเรียนรู้แย่ลง เพิ่มความเสี่ยงต่อการเป็นโรคหัวใจ โรคเบาหวาน คนฟังก็มักจะบอกว่า “อืม เข้าใจละ” แต่ถ้าผมพูดว่า “นอนไม่พอเนี่ยจะทำให้คุณอ้วนได้นะ” คราวนี้ล่ะหูผึ่งกันใหญ่ ใครๆก็สนใจจะฟัง เรามาฟังกันครับว่าการนอนหลับกลางคืนให้เต็มที่นั้นสำคัญอย่างไร

ร่างกายผู้ใหญ่ต้องการนอนหลับคืนละ 7 ถึง 8 ชั่วโมง แต่ถ้าเป็นเด็กจะต้องนอนนานกว่านี้ แต่ราวๆ ปี 2503 เรื่อยมาผู้ใหญ่ส่วนมากก็ลดชั่วโมงนอนลง จาก 8-9 มาเป็น 7 ชั่วโมง ยิ่งกว่านั้นทุกๆ 1 ใน 3 ของคนจะนอนน้อยกว่า 7 ชั่วโมง เสียด้วยซ้ำ ในช่วงเวลาเดียวกันนี้เองอัตราการเป็นโรคอ้วนก็จะพุ่งสูงขึ้นอย่างมากคำถามสำคัญก็คือ สองอย่างนี้เกี่ยวข้องกันหรือ ไม่ได้นอนไม่พอนำไปสู่โรคอ้วนหรือว่าโรคอ้วนทำให้นอนหลับไม่เต็มที่

ปรากฏว่าน่าจะมีส่วนถูกทั้งสองประการ มาเริ่มกันตรงประเด็นที่เป็นเงื่อนงำของคำถามแรกก่อน การนอนหลับไม่เพียงพอทำให้น้ำหนักเพิ่มได้อย่างไร ความคิดล่าสุดที่นำมาอธิบายเรื่องนี้มุ่งไปที่ฮอร์โมนสำคัญ 2 ตัวที่มีบทบาทการควบคุมความอยากอาหาร เลปตินและเกรลิน (Leptin and Ghrelin) อธิบายอย่างง่ายคือ เลปตินหลั่งมาจากเซลล์ไขมันที่มีหน้าที่บอกสมองว่าอิ่ม ถึงเวลาหยุดกินแล้ว แต่สำหรับเกรลินนั้นส่วนใหญ่ถูกสร้างจากกระเพาะและมีหน้าที่กระตุ้นความอยากอาหารให้ไปหาอะไรกิน การทำงานร่วมกันของฮอร์โมน 2 ชนิดนี้มีบทบาทสำคัญมากต่อปริมาณอาหารที่กินและกำหนดว่าเมื่อใดจะจึงจะอิ่ม

มีผลการศึกษามากมายที่แสดงว่าเมื่อคุณนอนไม่พอระดับฮอร์โมนเลปตินจะลดต่ำลงในขณะที่เกรลินและความรู้สึกหิวของคุณจะเพิ่มขึ้น ซึ่งไม่น่าแปลกใจหากคนนอนน้อยอยู่ในแหล่งไม่อัตคัดของกิน จะกินมากขึ้น ยิ่งกว่านั้นการนอนไม่พอยังส่งผลให้อัตราการเผาผลาญพลังงานของคุณลดลง พูดอีกอย่างหนึ่งก็คือ คุณจะหิวเก่งขึ้นแต่เผาผลาญแคลอรี่ได้แย่ลง แถมยังมีเวลาที่ตื่นไปหาอะไรกินได้นานขึ้นด้วยเมื่อคำนึงถึงทุกปัจจัยรวมกันจะเห็นเหตุผลว่าทำไมการนอนไม่เพียงพอจึงนำไปสู่การเพิ่มน้ำหนักตัว

ที่นี้มาพิจารณาอีกคำถามดูบ้างความอ้วนทำให้นอนไม่หลับใช่หรือไม่? อันนี้ตอบง่ายครับ ความอ้วนเพิ่มโอกาสนอนกรนและเสี่ยงต่อภาวะหยุดหายใจขณะหลับ ซึ่งเกิดจากทางเดินหายใจถูกอุดตันเป็นช่วงสั้นๆ ในขณะนอนหลับ คนอ้วนมีไขมันพอกพูนรอบๆทางเดินหายใจ เบียดให้แคบลง ผู้ที่มีภาวะหยุดหายใจขณะหลับเมื่อนอนหลับ จะพลิกตัวกลิ้งไปมาเพื่อเปิดทางเดินหายใจ

แล้วคุณควรทำอย่างไรดีผมคิดว่าเราไม่ควรลดเวลานอนให้เท่ากับเวลาที่เหลือจากเวลาทำงานและกินเที่ยว เวลานอนควรเป็นช่วงเวลาสำคัญได้รับการยกเว้น เรื่องนี้พูดง่ายแต่ทำยาก การสร้างนิสัยการนอนที่ดีนั้นสำคัญยิ่งต่อการมีสุขภาพดีและทราบกันหรือยังครับว่า การนอนให้เพียงพอยังอาจช่วยคุณลดน้ำหนักได้ด้วย

บทสรุปของหมอเบรซเซอร์

มีเหตุผลมากมายที่สนับสนุนว่าเราควรนอนให้พอซึ่งดีต่อทั้งหัวใจ สมอง อารมณ์และรอบเอว เลือกสักเหตุผลหนึ่งมาเป็นแรงจูงใจที่คุณสร้างนิสัยการนอนที่ดี หัวใจสำคัญอยู่ที่ ทำจนเป็นกิจวัตรที่คุณคุ้นชินทุกๆ คืน ผมมีข้อแนะนำดีๆ ว่าอย่าออกกำลังกาย กินอาหารมื้อหนักและดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์เมื่อใกล้เวลาเข้านอน

หากคุณเห็นว่าบทความนี้มีประโยชน์และอยากอ่านเกี่ยวกับหัวข้อนี้เพิ่มเติม สามารถสนับสนุนผู้แต่ง นายแพทย์ริชาร์ด เบซเซอร์  ได้โดยการซื้อหนังสือ “ความจริงจากหมอไขข้อกังขาปัญหาสุขภาพ

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่