ยา

เลือดและสารน้ำทดแทนพลาสม่า

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
Istock 853401818 %281%29

คําอธิบายอย่างกว้างๆ โดยย่อ

ผู้ป่วยโลหิตจางที่มีอาการชีดอย่างรุนแรง จะได้รับการรักษาด้วยการให้เลือดและสารน้ําทดแทน พลาสม่าเพื่อชดเชยส่วนของเลือดที่ผู้ป่วยต้องการหรือส่วนที่ขาดไปให้ผู้ป่วยมีชีวิตอยู่ได้ อาจให้เป็น Whole blood, Packed red cel, Plasma หรือ Cryoprecipitate

 พลาสม่าแยกส่วน (Cryoprecipitate)

ประเภท             เป็นพลาสม่าที่ได้จากการนําพลาสม่าสดแช่แข็งมาละลายแล้วปั่นแยกส่วนได้พลาสม่าส่วน ตะกอน (Cryoprecipitate) ซึ่งมี Factor ในการแข็งตัวของเลือด เช่น Factor VIII กับ ไฟบริโนเจน (Fbrinogern) อยู่มากและพลาสม่าส่วนบน (Cryoremoved plasma) เป็นต้น

ข้อบ่งใช้             เพื่อทดแทน Factor 8 และ Frbrinogen เช่น ผู้ป่วยโรค Hemophilia, von Willebrand's disease และ Disseminated intravascular coagulation (DIC) เป็นต้น

 พลาสม่าแยกส่วนตะกอนแช่แข็ง (Frozen cryoprecipitate)

ประเภท             พลาสม่าแยกส่วนโดยการนําพลาสม่าสดแช่แข็งมาละลายแล้วปั่นแยกได้เป็นพลาสม่าส่วน ตะกอน ซึ่งในแต่ละถุงมี Factor VIII 80-100 ยูนิต มีไฟบริโนเจนประมาณ 250-300 มิลลิกรัม อยู่ในพลาสม่า 10-20 มิลลิกรัม กับไฟบริโนเจนอยู่มาก

ข้อบ่งใช้             เพื่อทดแทน Factor 8 และ Frbrinogen เช่น ผู้ป่วยโรค Hermophilia, von Willebrand’s disease และ Disseminated intravascular coagulation (DIC) เป็นต้น

 พลาสม่ารวมชนิดแช่แข็ง (Fresh frozen plasma)

ประเภท             เป็นพลาสม่าสด (Fresh plasma) ซึ่งเตรียมจากเลือดสดภายใน 2-4 ชั่วโมงหลังเจาะ ถ้าไม่ใช้ทันที่สามารถนําพลาสม่าสดแช่แข็งในอุณหภูมิ 0-3 องศาเซลเซียส หรือต่ำกว่า ได้นาน 1 ปี เป็นพลาสม่าที่ได้จากการแยกจากเลือดรวมที่มีอายุเกินกว่า 4 ชั่วโมง

ข้อบ่งใช้ ใช้ในผู้ป่วยเพื่อทดแทนปริมาณของเลือดในรายที่มีภาวะช็อก ช่วยแก้ไขในรายที่มีภาวะขาด ไปรตีนในเลือด (Hypoproteinemia) เพื่อรักษาผู้ป่วยที่มีปัญหาเกี่ยวกับการแข็งตัวของเลือด

 เม็ดเลือดแดงเข้มข้น (Packed red blood cells)

ประเภท             เป็นส่วนแยกของเลือดที่นำเอาพลาสม่าออกไปเกือบหมด มีเม็ดเลือดแดงประมาณ 70-75% ความหนืดสูงกว่าเพื่อตรวม มีอายุ 21 วัน เก็บที่ 4 องศาเซลเซียส

ข้อบ่งใช้             ใช้กับผู้ป่วยที่มีปริมาตรเลือดปกติ แต่มีการพร่องของเม็ดเลือดแดง เช่น โลหิตจางเรื้อรัง ธาลัสซีเมีย ผู้ป่วยหัวใจวายเลือดคั่ง ผู้ป่วยที่มีภาวะฮีโมโกลบินผิดปกติ เป็นต้น การทํางานของหัวใจผิดปกติ เสียเลือดจากการผ่าตัดหรือจากการบาดเจ็บ เสียเลือดแต่ไม่มีภาวะช็อก

 เกล็ดเลือดเข้มขัน (Platelet concentrate, single donor)

ประเภท             มีจํานวนเกล็ดเลือดมาก เม็ดเลือดขาวน้อย มีพลาสม่าบ้างไม่มาก มีอายุใช้ประมาณ 6-72 ชั่วโมง

ข้อบ่งใช้             ใช้กับผู้ป่วยที่มีเลือดออกง่ายเนื่องจากการสร้างเกล็ดเลือดน้อยกว่าปกติ เช่น โลหิตจาง ชนิดอะพลาสติก ภาวะขาดเกล็ดเลือด เนื่องจากการสร้างไม่เพียงพอ และมีเลือดออก มะเร็งเม็ดเลือดขาว หรือใช้เป็นการป้องกันสําหรับผู้ป่วยโรคมะเร็งที่กําลังรักษาด้วยยาเคมี บําบัดอย่างเต็มที่ เป็นต้น

 เลือดรวม (Whole blood)

ประเภท             เป็นส่วนของเลือดทั้งหมด ประกอบด้วย เม็ดเลือดแดง เม็ดเลือดขาว เกล็ดเลือดประมาณ 45% และพลาสม่าประมาณ 55% ซึ่งมีส่วนประกอบของน้ำ 90% โปรตีน (Albumin, Globulin, Fibrinogen) 7% ไลปิด 2% (วิตามิน คาร์โบไฮเดรท เกลือ) มีอายุ 21 วัน ต้องเก็บที่ 1-6 องศาเซลเซียส

ข้อบ่งใช้             ใช้กับผู้ป่วยที่มีการให้เลือดบ่อยครั้ง ช็อกรุนแรง ผ่าตัดเปิดหัวใจ โลหิตจาง และผู้ป่วย ยูรีเมียที่มีการถ่ายเปลี่ยนเลือดใช้ในรายที่ต้องทดแทนเลือดที่เสียไปโดยเร็ว โดยเสียไปทั้งส่วนเม็ดเลือดแดงและพลาสม่า เช่น ผู้ป่วยที่มีภาวะช็อกเกิดจากการเสียเลือดอย่างรุนแรง เป็นต้น

 หากคุณเห็นว่าบทความนี้มีประโยชน์และอยากอ่านเกี่ยวกับหัวข้อนี้เพิ่มเติม สามารถสนับสนุนผู้แต่ง รองศาสตราจารย์ปราณี ทู้ไพเราะ  ได้โดยการซื้อหนังสือ “คู่มือยา (Handbook of Drugs)”

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่