ปฐมพยาบาล

แผลไหม้ (Burn)

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 599,829 คน

แผลไหม้ (Burn)

ผิวหนังที่ปกคลุมร่างกายมีหน้าที่ป้องกันอันตรายและเชื้อโรคมิให้เข้าสู่ร่างกาย เมื่อผิวหนังถูกทำลายด้วยความร้อน เกิดเป็นแผลไหม้จะทำให้เกิดอันตรายแก่ร่างกายตั้งแต่เล็กน้อยไปจนถึงเสียชีวิตได้ การช่วยเหลืออย่างถูกต้องจะช่วยลดความรุนแรงได้

สาเหตุของแผลไฟไหม้

1. ทางเดินหายใจได้รับอันตราย

2. เสียน้ำ และน้ำเหลือง จำนวนมาก

3. ช็อก จากการเสียน้ำและของเหลว

4. การติดเชื้อ

หลักการปฐมพยาบาลไฟไหม้และน้ำร้อนลวก

1. หยุดยั้งความร้อน โดยปฏิบัติดังนี้

  • ดับไฟโดยใช้น้ำราด หรือใช้ผ้าหนาๆคลุมตัว
  • ถอดเสื้อผ้าที่ไหม้ไฟหรือถูกน้ำร้อน พร้อมถอดเครื่องประดับที่อมความร้อนออกให้หมด

2. ตรวจร่างกาย ดังนี้

  • การหายใจ ถ้าพบสิ่งผิดปกติ เช่นเสียงแหบ หายใจมีเสียงผิดปกติ เสมหะมีเขม่าปน ต้องช่วยหายใจโดยเร็ว
  • ชีพจร ถ้าเบามาก หรือไม่เต้นต้องช่วยนวดหัวใจ
  • การบาดเจ็บ มีบาดแผลเลือดออก ต้องห้ามเลือดถ้ากระดูกหักก็ต้องเข้าเฝือกชั่วคราวให้
  • ประเมินความรุนแรงของแผลไฟไหม้ และให้การช่วยเหลือตามความเหมาะสม

การปฐมพยาบาลแผลไหม้

1. เฉพาะชั้นผิวหนัง

  • ระบายความร้อนออกจากแผล โดยใช้ผ้าชุบน้ำประคบบริเวณบาดแผล แช่ลงในน้ำหรือเปิดให้น้ำไหลผ่านบริเวณบาดแผลตลอดเวลา นานประมาณ 10 นาที ซึ่งจะช่วยบรรเทาความเจ็บปวดได้
  • ทาด้วยยาทาแผลไหม้
  • ห้ามเจาะถุงน้ำหรือตัดหนังส่วนที่พองออก
  • ปิดด้วยผ้าสะอาด เพื่อป้องกันการติดเชื้อ
  • ถ้าแผลไหม้บริเวณกว้าง หรืออวัยวะที่สำคัญต้องรีบนำส่งโรงพยาบาล

2. ลึกถึงเนื้อเยื่อใต้ผิวหนัง

  • ไม่ต้องระบายความร้อนออกจากบาดแผล เพราะจะทำ ให้แผลติดเชื้อมากขึ้น
  • ห้ามใส่ยาใดๆทั้งสิ้นลงในบาดแผล
  • ใช้ผ้าสะอาดห่อตัวผู้บาดเจ็บเพื่อป้องกันสิ่งสกปรก ให้ ความอบอุ่น และรีบนำส่งโรงพยาบาล

แผลไหม้จากสารเคมี

เมื่อถูกสารเคมีหกราดผิวหนังหรือลำตัว ให้ปฏิบัติดังนี้

1. ใช้น้ำล้าง โดยวิธีตักราดหรือเปิดน้ำให้ไหลผ่านนานประมาณ 10 นาที หรือนานจนแน่ใจว่าล้างสารเคมีออกหมด

2. ถอดเสื้อผ้าเครื่องประดับที่เปื้อนสารเคมีออกให้หมด

3. ตรวจร่างกายทั่วๆไป เกี่ยวกับการหายใจ ชีพจรหรือบาดแผลอื่นๆ ถ้ามีความผิดปกติ ต้องรีบให้การช่วยเหลือทันที

4. นำส่งโรงพยาบาลสำหรับผู้ที่มีอาการบาดเจ็บสาหัส

สิ่งสำคัญ

  • ถ้าสารเคมีเป็นผงให้ปัดสารเคมีออกจากเสื้อผ้าก่อน แล้วถอดเสื้อผ้าเครื่องประดับออกให้หมดแล้วจึงล้างออกด้วยน้ำ เพราะถ้าใช้น้ำล้างทันที สารเคมีจะละลายน้ำและทำให้ออกฤทธิ์มากขึ้น
  • ผู้ช่วยเหลือต้องระวังตนเองไม่ให้สัมผัสกับสารเคมีในขณะทำการช่วยเหลือ

สารเคมีเข้าตา

ต้องรีบให้การช่วยเหลือเพราะอาจทำให้ตาบอดได้ ดังนี้

1. ล้างตาด้วยน้ำสะอาด นานประมาณ 20 นาที โดยใช้ วิธีเปิดน้ำจากก๊อกเบาๆ ล้างหรือเทน้ำจากแก้วล้าง ระวังอย่าให้น้ำ กระเด็นเข้าตาอีกข้างหนึ่ง

2. ปิดตาด้วยผ้าสะอาด ห้ามขยี้ตา

3. นำส่งโรงพยาบาล

สิ่งที่ควรปฏิบัติและไม่ควรปฏิบัติในการดูแลบาดแผลไฟไหม้

สิ่งที่ควรปฏิบัติ

1. ใช้ความเย็นจากน้ำระบายความร้อนออกจากบาดแผล

2. ปิดด้วยผ้าแห้งและสะอาด

3. ดูแลป้องกันไม่ให้เกิดภาวะช็อก โดยรักษาอุณหภูมิของร่างกายไม่ให้เย็นจัดเกินไป ด้วยการห่มผ้าให้ความอบอุ่น ในรายที่บาดเจ็บไม่มาก และรู้สึกตัวดีให้ดื่มน้ำมากๆ

สิ่งที่ไม่ควรปฏิบัติ

1. ห้ามใช้น้ำแข็ง น้ำเย็นจัดประคบ หรือวางลงบนบาดแผลไฟไหม้

2. ห้ามใช้สิ่งต่างๆปิดแผลยกเว้นผ้าสะอาด

3. ห้ามดึงชิ้นส่วนต่างๆของเสื้อผ้าที่ไหม้ติดหนังออก

4. ห้ามระบายความร้อนแผลไหม้ที่ลึกกว่าชั้นผิวหนัง

5. ห้ามเจาะถุงน้ำ

6. ห้ามใช้ขี้ผึ้ง ครีม ที่ก่อให้เกิดความร้อนทาบริเวณบาดแผลไฟไหม้

แผลไหม้จากกระแสไฟฟ้า

ร่างกายมนุษย์เป็นตัวนำไฟฟ้าที่ดี สาเหตุมักเกิดจากสายไฟเครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้านชำรุด หรือทำงานเกี่ยวกับไฟฟ้า อันตรายจึงขึ้นอยู่กับชนิดของกระแสไฟฟ้า และระยะเวลาที่สัมผัสกระแสไฟฟ้า แผลไหม้ที่เกิดขึ้นตรงจุดเข้าของกระแสไฟฟ้ามีสีน้ำตาล พบได้มากบริเวณฝ่ามือ ส่วนจุดที่กระแสไฟฟ้าออกจะเป็นรอยไหม้สีดำ พบมากที่เท้าอันตรายที่เกิดขึ้นคือ เนื้อเยื่อ ถูกทำลายอย่างรุนแรง หัวใจเต้นผิดจังหวะ หรือหยุดหายใจ ซึ่งเป็นสาเหตุของการเสียชีวิต

อาการที่พบเมื่อถูกไฟดูด

1. ไม่รู้สึกตัว

2. หายใจลำบาก หรือหยุดหายใจ

3. อ่อนเพลีย ชีพจรเต้นไม่สม่ำเสมอ หรือหยุดเต้น

4. แผลไหม้ ผิวหนังที่เป็นจุดเข้าและออกของกระแสไฟฟ้ามักพบที่มือและเท้า

การช่วยเหลือ

ผู้ช่วยเหลือต้องมั่นใจว่าตนเองปลอดภัย และไม่จับตัวผู้ถูกกระแสไฟฟ้าดูดก่อนตัดกระแสไฟฟ้า

1. กำจัดสาเหตุ โดยใช้วัสดุที่เป็นฉนวน เขี่ยไฟฟ้าออก ดึงตัวผูบ้ าดเจ็บออกจากสายไฟฟ้าปดิสวิทช์ไฟหรือสับสะพานไฟ

2. ตรวจดูการหายใจ ถ้ายังไม่หายใช้ต้องช่วยการหายใจ

3. ตรวจดูชีพจร ถ้าไม่เต้น ให้ช่วยนวดหัวใจ

4. ตรวจดูแผลไหม้ เพื่อให้การปฐมพยาบาล

5. ตรวจดูการบาดเจ็บอื่นๆ เพื่อให้การช่วยเหลือ

6. นำส่งโรงพยาบาล

คุณสามารถอ่านข้อมูลดีๆมีประโยชน์แบบนี้ได้เพิ่มเติมที่หนังสือ "คู่มือการปฐมพยาบาลเบื้องต้น (ฉบับพกพา)" โดยส่วนจัดการการท่องเที่ยว สำนักอุทยานแห่งชาติ กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์แพทย์ และพันธ์ุพืช

 

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่