ความรู้สุขภาพ

ความดันโลหิตต่ำ

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 7, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
Istock 491055922

ความดันโลหิตต่ำ โดยทั่วไปจะหมายถึง การมีระดับความดันโลหิตน้อยกว่า 90/60 มิลลิเมตรปรอท ปกติแล้วความดันโลหิตต่ำไม่จำเป็นต้องก่อให้เกิดอาการเสมอไป หากคุณมีความดันโลหิตต่ำแต่ไม่มีอาการใดๆ ก็ไม่จำเป็นต้องรักษาใดๆ โดยอาการที่สามารถพบได้ เช่น เวียนศีรษะ หน้ามืด หัวใจเต้นเร็ว ใจสั่น ตาเบลอ มองภาพไม่ชัด อ่อนเพลีย เป็นต้น  

บทนำ

ความดันโลหิตต่ำ (hypotension หรือ low blood pressure) คือภาวะที่ความดันโลหิตในเส้นเลือดแดงต่ำกว่าปกติ ความดันโลหิตคือการวัดแรงดันของหัวใจที่ใช้ในการสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย

หัวใจ

หัวใจคืออวัยวะที่เป็นกล้ามเนื้อชนิดหนึ่ง ทำหน้าที่สูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกายอย่างต่อเนื่อง ขณะที่หัวใจเต้น จะมีการสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกายผ่านเส้นเลือดแดง (arteries) และเส้นเลือดฝอย และในช่วงพักระหว่างจังหวะการบีบตัวแต่ละครั้ง เลือดจากส่วนต่างๆ ของร่างกายจะย้อนกลับสู่หัวใจอีกครั้งผ่านเส้นเลือดดำ (veins) และเส้นเลือดฝอย

ความดันโลหิต

ความดันโลหิต คือการวัดแรงดันเลือดที่กระทำบนผนังของเส้นเลือดแดงขณะที่เลือดกำลังไหลผ่านเส้นเลือดนั้นๆ ซึ่งจะวัดออกมาในหน่วย มิลลิเมตรปรอท (millimetres of mercury) หรือย่อว่า mmHg

ในการวัดความดันโลหิต จะวัดความดันทั้งหมดสองค่าด้วยกัน คือ ความดันขณะหัวใจบีบตัว (systolic pressure) หรือเรียกว่าความดันตัวบน และความดันขณะหัวใจคลายตัว (diastolic pressure) หรือความดันตัวล่าง

  • ความดันตัวบน หรือความดันขณะหัวใจบีบตัว (systolic pressure): เป็นการวัดความดันโลหิตขณะที่หัวใจเต้นเพื่อบีบตัวส่งเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย ในระยะนี้ความดันโลหิตในเส้นเลือดแดงจะอยู่ในระดับสูงสุด
  • ความดันตัวล่าง หรือความดันขณะหัวใจคลายตัว (diastolic pressure): เป็นการวัดความดันโลหิตขณะที่หัวใจพักระหว่างจังหวะการเต้นแต่ละครั้ง (ช่วงหัวใจคลายตัว) ซึ่งเลือดจากส่วนต่างๆ ของร่างกายจะย้อนกลับสู่หัวใจทางเส้นเลือดดำ ในระยะนี้ความดันโลหิตในเส้นเลือดแดงจะอยู่ในระดับต่ำสุด

ทุกครั้งที่วัดความดันโลหิตจะวัดทั้งสองค่าเสมอ ตัวอย่างเช่น ความดันตัวบนของคุณคือ 120 มิลลิเมตรปรอท และความดันตัวล่างของคุณคือ 80 มิลลิเมตรปรอท สามารถเขียนย่อได้ว่า 120/80 mmHg และอ่านค่าความดันได้ว่า “หนึ่งร้อยยี่สิบแปดสิบ”

เมื่อไรจะบอกว่าความดันโลหิตสูง หรือต่ำ

โดยทั่วไปความดันโลหิตที่เหมาะสมสำหรับผู้ใหญ่ที่สุขภาพแข็งแรงคือ ระหว่าง 90/60 ถึง 120/80 หากค่าความดันโลหิตของคุณอยู่ที่ 140/90 หรือมากกว่านั้น หมายความว่าคุณมีความดันโลหิตสูง (hypertension) ซึ่งจะทำให้คุณมีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคร้ายแรง เช่น โรคหลอดเลือดสมอง (strokes) หรือโรคกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน (heart attacks)

ผู้ที่มีความดันโลหิตประมาณ 90/60 หรือต่ำกว่านี้ มักหมายถึงมีความดันโลหิตต่ำ ในบางรายที่มีความดันโลหิตต่ำจะมีอาการเกิดขึ้นได้ ซึ่งอาจมีสาเหตุจากโรคภายในร่างกายที่จำเป็นต้องได้รับการรักษา

อาการ

ปกติแล้วความดันโลหิตต่ำไม่จำเป็นต้องก่อให้เกิดอาการเสมอไป หากคุณมีความดันโลหิตต่ำแต่ไม่มีอาการใดๆ ก็ไม่จำเป็นต้องรักษาใดๆ

อย่างไรก็ตาม ในบางครั้งความดันโลหิตต่ำจะหมายถึงการมีเลือดไปเลี้ยงสมองและอวัยวะสำคัญๆ ในร่างกายไม่เพียงพอ ซึ่งอาจทำให้มีอาการบางอาการดังนี้:

  • เวียนศีรษะ
  • เป็นลม (หมดสติกะทันหัน แต่เป็นชั่วคราว)
  • หน้ามืด
  • ตาเบลอ มองภาพไม่ชัด
  • ใจสั่น (หัวใจเต้นเร็ว หรือเต้นผิดจังหวะ)
  • สับสน
  • คลื่นไส้ (รู้สึกเหมือนเวลามีอาการป่วย)
  • อ่อนเพลีย

หากคุณมีอาการของความดันโลหิตต่ำหลังจากเปลี่ยนท่าทาง เช่น จากนั่งแล้วลุกขึ้นยืน เราเรียกว่า ความดันโลหิตต่ำขณะเปลี่ยนท่าทางหรือเปลี่ยนอิริยาบถ (postural hypotension หรือ orthostatic hypotension) หากคุณมีอาการดังกล่าวหลังจากรับประทานอาหาร เราเรียกว่า ความดันโลหิตต่ำหลังรับประทานอาหาร (postprandial hypotension)

ความดันโลหิตต่ำขณะเปลี่ยนท่าทาง (postural or orthostatic hypotension)

ความดันโลหิตต่ำขณะเปลี่ยนท่าทาง หรือขณะเปลี่ยนอิริยาบถ หมายถึง ภาวะที่ร่างกายมีความดันโลหิตต่ำลงหลังจากการเปลี่ยนท่าทางกะทันหัน ตัวอย่างเช่น คุณอาจรู้สึกเวียนศีรษะ หรือหน้ามืด ภายหลังจากการเปลี่ยนท่าทาง เช่น นอนแล้วเปลี่ยนมานั่ง หรือนั่งแล้วเปลี่ยนมายืน ซึ่งอาจทำให้คุณเสียสมดุลและล้มได้ และอาจมีอาการหน้าเวียนศีรษะ ตาพร่ามัว มองภาพไม่ชัด หรือหมดสติได้

อาการของภาวะความดันโลหิตต่ำขณะเปลี่ยนท่าทางควรมีอาการเพียงไม่กี่นาทีเท่านั้น เนื่องจากร่างกายกำลังปรับความดันโลหิตกับท่าทางใหม่อยู่ ความดันโลหิตต่ำชนิดนี้มีแนวโน้มที่จะเป็นมากขึ้นเมื่ออายุมากขึ้น และทำให้มีโอกาสล้มได้มากขึ้นด้วย และอาการคล้ายคลึงกันนี้อาจพบได้ภายหลังการออกกำลังกายด้วย

ความดันโลหิตต่ำภายหลังรับประทานอาหาร (postprandial hypotension)

บางครั้งความดันโลหิตของคุณจะลดลงภายหลังการรับประทานอาหาร ทำให้มีอาการเวียนศีรษะ หน้ามืด เป็นลม และหกล้มได้ ภาวะนี้เรียกว่า ความดันโลหิตต่ำหลังรับประทานอาหาร โดยมีแนวโน้มที่จะพบมากขึ้นในผู้สูงอายุ โดยเฉพาะในผู้ที่มีภาวะความดันโลหิตสูง หรือโรคพาร์กินสัน หรือโรคเบาหวาน

 หลังจากรับประทานอาหาร ลำไส้ของคุณจะต้องใช้เลือดจำนวนมากเพื่อใช้ในการย่อยอาหาร หัวใจจะเต้นเร็วขึ้นและเส้นเลือดในส่วนอื่นๆ ของร่างกายจะหดตัวเพื่อรักษาระดับความดันโลหิตไว้ แต่ถ้าหัวใจเต้นเร็วขึ้นไม่มากพอ หรือเส้นเลือดไม่หดตัวมากพอเพื่อรักษาระดับความดันโลหิต จะทำให้ความดันโลหิตต่ำและเกิดอาการขึ้น

https://www.nhsinform.scot/illnesses-and-conditions/heart-and-blood-vessels/conditions/low-blood-pressure-hypotension#introduction

https://www.nhsinform.scot/illnesses-and-conditions/heart-and-blood-vessels/conditions/low-blood-pressure-hypotension#symptoms

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่