Doctor men
เขียนโดย
กองบรรณาธิการ HONESTDOCS
การดูแลผู้สูงอายุ

ตรวจสุขภาพผู้สูงอายุ สำคัญอย่างไร จำเป็นต้องตรวจหรือไม่?

วัยสูงอายุเป็นวัยที่ต้องระวังปัญหาสุขภาพหลายๆ อย่าง การตรวจสุขภาพจะช่วยส่งเสริมสุขภาพและทำให้รู้ทันโรคภัยต่างๆ
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 18 ก.ย. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 6 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 2,052,705 คน

ตรวจสุขภาพผู้สูงอายุ สำคัญอย่างไร จำเป็นต้องตรวจหรือไม่?

เมื่อมีอายุมากขึ้น สภาพร่างกายก็ทรุดโทรมเสื่อมถอยไปตามกาลเวลา ทำให้โรคภัยไข้เจ็บถามหาบ่อยๆ การตรวจสุขภาพจึงเป็นสิ่งที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุ เพราะจะช่วยคัดกรองและประเมินความเสี่ยงต่อโรคภัยทั้งหลาย ช่วยให้ตรวจพบปัญหาสุขภาพและทำการรักษาได้ตั้งแต่เนิ่นๆ ก่อนที่โรคเหล่านั้นจะลุกลามหรือมีอาการรุนแรงจนสายเกินแก้

โรคที่ต้องระวังในผู้สูงอายุ มีอะไรบ้าง?

โรคที่อาจตรวจพบได้ในผู้สูงอายุจากการซักประวัติและตรวจร่างกาย มีดังนี้

  • ภาวะความดันโลหิตสูง
  • โรคในระบบไหลเวียนเลือด เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจ โรคหลอดเลือดสมอง โรคหลอดเลือดแดงส่วนปลายอุดตัน
  • ภาวะสมองเสื่อมและอาการหลงลืม
  • ปัญหาการได้ยินและการมองเห็น
  • ภาวะกลั้นปัสสาวะไม่อยู่
  • ภาวะหกล้มซ้ำซ้อน มีปัญหาในการทรงตัว 
  • ปัญหาเกี่ยวกับข้อหรือกระดูก เช่น กระดูกพรุน ข้อเสื่อม เกาต์
  • มะเร็งต่างๆ เช่น มะเร็งปากมดลูก มะเร็งเต้านม มะเร็งปอด มะเร็งลำไส้ใหญ่ มะเร็งตับ มะเร็งต่อมลูกหมาก 
  • ภาวะทุพโภชนาการและความผิดปกติในการรับประทานอาหาร
  • การใช้ยาอย่างไม่เหมาะสมจนเกิดผลข้างเคียงตามมา
  • ภาวะซึมเศร้า และปัญหาในการออกไปพบปะผู้อื่นหรือการเข้าสังคม

การตรวจสุขภาพผู้สูงอายุ ควรตรวจอะไรบ้าง?

เนื่องจากร่างกายของผู้สูงอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไป จะเสื่อมสภาพหรือเกิดโรคกับอวัยวะเกือบทั่วร่างกายได้สูง เพราะฉะนั้นการตรวจสุขภาพผู้สูงอายุจึงต้องตรวจอย่างละเอียดและครอบคลุม นับตั้งแต่การซักประวัติและการตรวจร่างกายโดยแพทย์ การตรวจที่จำเป็นมีดังต่อไปนี้

  1. การตรวจเลือด ตรวจปัสสาวะ และตรวจอุจจาระ เพื่อตรวจหาโรคไขมันในหลอดเลือด โรคโลหิตจาง โรคเบาหวาน โรคติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ โรคมะเร็งลำไส้ ตรวจดูการทำงานของต่อมไทรอยด์ ความผิดปกติของเกลือแร่ในร่างกาย ความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด อาการขาดสารอาหารหรือธาตุเหล็ก รวมถึงการขาดโฟเลต โดยควรได้รับการตรวจทุกปี
  2. การตรวจตา เพื่อหาโรคต้อกระจก ต้อหิน จอประสาทตาเสื่อม รวมถึงภาวะสายตาสั้นและสายตายาว ซึ่งไม่ควรรอให้เป็นหนักจนตามัวแล้วค่อยมารับการรักษา แต่ควรตรวจทุก 2–4 ปี
  3. การตรวจหู เพื่อดูว่ามีภาวะหูหนวก หูตึง หูชั้นนอกอุดตัน ภาวะประสาทหูเสื่อมจากอายุ และเสื่อมจากการเผชิญเสียงดังเป็นประจำหรือไม่
  4. การตรวจสุขภาพจิต เป็นการตรวจภาวะจิตใจและโรคทางจิตเวช โดยที่พบได้บ่อยคือโรคซึมเศร้าหรือภาวะสมองเสื่อม โดยเฉพาะผู้ที่หย่าร้าง อยู่ตัวคนเดียว หรือสูญเสียบุคคลอันเป็นที่รัก ซึ่งอาจก่อให้เกิดความผิดปกติทางอารมณ์ได้
  5. การตรวจผิวหนัง โรคผิวหนังที่พบได้บ่อยในผู้สูงอายุ ได้แก่ ผื่นแพ้ยา โรคมะเร็งผิวหนัง ภาวะผิวแห้ง และการติดเชื้อราที่ผิวหนัง โดยเฉพาะในผู้ป่วยโรคเบาหวาน 
  6. การตรวจช่องปาก เป็นการตรวจหาปัญหาเกี่ยวกับเหงือกและฟันโดยทันตแพทย์ เช่น ฟันผุ เหงือกอักเสบ มะเร็งในช่องปาก และปัญหาในการบดเคี้ยวอาหาร
  7. การตรวจภายใน เช่น การตรวจหาก้อนเนื้องอกในระบบอวัยสืบพันธ์ และดูว่าเป็นเนื้อดีหรือเนื้อร้าย การตรวจบริเวณปากมดลูกเพื่อหาเซลล์มะเร็ง ซึ่งมีโอกาสเกิดขึ้นได้มากตามอายุ โดยสตรีควรตรวจมะเร็งปากมดลูกอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง แต่หากผลการตรวจเป็นปกติติดต่อกัน 3 ปี ก็สามารถเปลี่ยนเป็นตรวจทุก 3 ปีได้
  8. การตรวจเต้านม เพื่อหาก้อนเนื้อมะเร็ง โดยควรได้รับการตรวจทุก 3 ปี
  9. การตรวจกระดูก เป็นการตรวจภาวะกระดูกพรุน ซึ่งเป็นโรคที่มักไม่มีสัญญาณเตือนในระยะแรก แต่ก็สามารถป้องกันได้ ผู้สูงอายุ โดยเฉพาะผู้หญิงจึงควรมาตรวจก่อนที่จะได้รับบาดเจ็บจากภาวะกระดูกพรุน   
  10. การตรวจยาประจำตัว เพื่อให้แน่ใจว่าชนิดยาและปริมาณยาที่ผู้สูงอายุรับประทานอยู่นั้นเหมาะสม รวมทั้งพิจารณาว่ามีความเสี่ยงหรือก่อให้เกิดผลข้างเคียงใดๆ หรือไม่ หากมี แพทย์อาจปรับเปลี่ยนตัวยาหรือปริมาณยาให้

วิธีการเตรียมตัวก่อนตรวจสุขภาพของผู้สูงอายุ

  1. ก่อนวันที่จะตรวจควรงดอาหารและน้ำตั้งแต่หลังเที่ยงคืน หรือเป็นเวลา 8–10 ชั่วโมง
  2. ควรนอนหลับพักผ่อนมาให้เพียงพอ
  3. ควรนัดหมายกับสถานพยาบาลล่วงหน้า หากไม่สามารถมารับการตรวจได้ควรโทรมาแจ้งหรือเลื่อนนัดทางสถานพยาบาล
  4. หากมียาที่รับประทานอยู่เป็นประจำหรือมีโรคประจำตัวต่างๆ ควรแจ้งแพทย์ให้ทราบ

วิธีเกลี้ยกล่อมให้ผู้สูงอายุไปตรวจสุขภาพ

ผู้สูงอายุมักวิตกกังวลหรือกลัวโรคภัยไข้เจ็บต่างๆ บางคนคิดว่าถ้าไปตรวจจะทำให้รู้ว่าเป็นโรคอะไร จึงกลัวการตรวจสุขภาพและไม่อยากไปตรวจ ดังนั้นการจะโน้มน้าวหรือเกลี้ยกล่อมให้ไปตรวจนั้น จึงต้องอธิบายให้ผู้สูงอายุทราบถึงความสำคัญของการตรวจสุขภาพ โดยอาจโน้มน้าวว่าการเสื่อมสภาพของร่างกายนั้นเป็นเรื่องธรรมดา แต่หากดูแลดีๆ และไปตรวจสุขภาพเป็นประจำก็จะช่วยรักษาสุขภาพให้แข็งแรงและรู้ทันโรคภัยต่างๆ ทำให้ตรวจพบความผิดปกติตั้งแต่ในระยะแรกๆ ส่งผลให้รักษาได้ง่ายและรวดเร็ว ไม่ต้องใช้เวลานาน ไม่เสียค่าใช้จ่ายมาก นอกจากนี้ต้องอธิบายถึงขั้นตอนในการตรวจให้ผู้สูงอายุสบายใจว่าไม่ได้ทำให้เจ็บและไม่ได้ยุ่งยากอย่างที่คิดด้วย

ค่าใช้จ่ายในการตรวจสุขภาพผู้สูงอายุ

ราคาในการตรวจสุขภาพของโรงพยาบาลเอกชนจะอยู่ที่ประมาณ 4,500–6,500 บาท แต่หากเป็นโรงพยาบาลรัฐบาล เช่น รพ.จุฬาฯ รพ.ศิริราช และรพ.รามาธิบดี ราคาค่าตรวจจะค่อนข้างถูกกว่าโรงพยาบาลเอกชนพอสมควร นอกจากนี้การตรวจสุขภาพผู้สูงอายุตามสถานพยาบาลต่างๆ จะมีให้เลือกตรวจเฉพาะรายการที่ต้องการ หรือจะตรวจแบบเป็นแพ็กเกจไปเลยก็ได้  ซึ่งหากต้องการใช้บริการคุณสามารถสอบถามหรือนัดหมายล่วงหน้ากับทางโรงพยาบาลที่สนใจได้โดยตรง

แพ็กเกจตรวจสุขภาพสำหรับผู้ชายสูงอายุ

โรงพยาบาล/คลินิก
(ชื่อแพ็กเกจ)
รพ. เพชรเวช
(Plutinum
อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. ยันฮี
(อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. เปาโล
(Value For Life
Value For Life Platinum
อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. จุฬารัตน์ 9
(อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. เปาโล
(Value For Life
Value For Life Platinum
อายุ 60 ปีขึ้นไป)
ตรวจร่างกายโดยแพทย์
ชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดสัญญาณชีพ
ตรวจดัชนีมวลกาย ตรวจมวลไขมัน
ตรวจสายตาโดยจักษุแพทย์
คัดกรองการได้ยิน Audiogram
ตรวจสุขภาพฟันโดยทันตแพทย์
ตรวจมวลกระดูก
ตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด (CBC)
ตรวจหมู่เลือด (ABO)
ตรวจหาระดับน้ำตาลในเลือด (FBS)
ตรวจน้ำตาลเฉลี่ยสะสมในเลือด Hb A-1C
ตรวจการทำงานของไต (Creatinine)
ตรวจการทำงานของไต (BUN)
ตรวจหากรดยูริก (Uric Acid)
ตรวจหาคอเลสเตอรอลในเลือด
ตรวจหาไตรกลีเซอไรด์ในเลือด
ตรวจหาระดับไขมันดี (HDL)
ตรวจหาระดับไขมันเลว (LDL)
ตรวจการทำงานของตับ (AST, SGOT)
ตรวจการทำงานของตับ (ALT, SGPT)
ตรวจการทำงานของตับ
(Alk Phosphatase)
ตรวจการทำงานของตับ
(Total Protein)
ตรวจการทำงานของตับ
(Albumin)
ตรวจการทำงานของตับ
(Bilirubin)
ตรวจการทำงานของตับ
(Direct Bilirubin)
ตรวจการทำงานของตับ
(Globulin)
ตรวจการทำงานของตับ
(GGT)
ตรวจปัสสาวะ (Urine Analysis)
ตรวจอุจจาระ
(Stool Occult Blood )
ตรวจเอกซเรย์ปอดและหัวใจ
(Chest x-ray)
ตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (EKG)
ตรวจอัลตร้าซาวด์ช่องท้องส่วนบน
ตรวจอัลตร้าซาวด์ช่องท้องส่วนล่าง
ตรวจหาสารบ่งชี้มะเร็งตับ (AFP)
ตรวจหาสารบ่งชี้มะเร็งตับอ่อน (CA 19-9)
ตรวจหาสารบ่งชี้มะเร็งลำไส้ (CEA)
ตรวจการไหลเวียนของระบบเส้นเลือด (ABI)
ตรวจการอักเสบของหลอดเลือด (hs-CRP)
ตรวจสมรรถภาพหัวใจโดยเครื่องวิ่งสายพาน (EST)
ตรวจหัวใจด้วยคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูง (Echo)
ตรวจหัวใจด้วยคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูง (Echo)
ตรวจหามะเร็งต่อมลูกหมาก PSA
ตรวจหาเชื้อไวรัสตับอักเสบบี
ตรวจหาภูมิไวรัสตับอักเสบชนิดบี (Anti HBs)
ราคา 9,200 10,600 11,500 12,000 15,500


แพ็กเกจตรวจสุขภาพสำหรับผู้หญิงสูงอายุ

โรงพยาบาล/คลินิก
(ชื่อแพ็กเกจ)
N Health
(
อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. เพชรเวช
(Plutinum
อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. เปาโล
(Value For Life
Value For Life Platinum
อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. ยันฮี
(อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. จุฬารัตน์ 9
(อายุ 50 ปีขึ้นไป)
รพ. เปาโล
(Value For Life
Value For Life Platinum Plus
อายุ 60 ปีขึ้นไป)
ตรวจร่างกายโดยแพทย์
ชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดสัญญาณชีพ
ตรวจดัชนีมวลกาย ตรวจมวลไขมัน
ตรวจสายตาโดยจักษุแพทย์
ตรวจคัดกรองการได้ยิน (Audiogram)
ตรวจสุขภาพฟันโดยทันตแพทย์
ตรวจมวลกระดูก
ตรวจการทำงานของต่อมไทรอยด์ (TSH)
ตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด (CBC)
ตรวจหมู่เลือด (ABO)
ตรวจหาระดับน้ำตาลในเลือด (FBS)
ตรวจน้ำตาลเฉลี่ยสะสมในเลือด (Hb A-1C)
ตรวจการทำงานของไต (Creatinine)
ตรวจการทำงานของไต (BUN)
ตรวจหากรดยูริก (Uric Acid)
ตรวจหาคอเลสเตอรอลในเลือด
ตรวจหาไตรกลีเซอไรด์ในเลือด
ตรวจหาระดับไขมันดี (HDL)
ตรวจหาระดับไขมันเลว (LDL)
ตรวจการทำงานของตับ (AST, SGOT)
ตรวจการทำงานของตับ (ALT, SGPT)
ตรวจการทำงานของตับ
(Alk Phosphatase)
ตรวจการทำงานของตับ
(Total Protein)
ตรวจการทำงานของตับ
(Albumin)
ตรวจการทำงานของตับ
(Bilirubin)
ตรวจการทำงานของตับ
(Direct Bilirubin)
ตรวจการทำงานของตับ
(Globulin)
ตรวจการทำงานของตับ
(GGT)
ตรวจปัสสาวะ (Urine Analysis)
ตรวจอุจจาระ
(Stool Occult Blood )
ตรวจเอกซเรย์ปอดและหัวใจ
(Chest x-ray)
ตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (EKG)
ตรวจอัลตร้าซาวด์ช่องท้องส่วนบน
ตรวจอัลตร้าซาวด์ช่องท้องส่วนล่าง
ตรวจหาสารบ่งชี้มะเร็งตับ (AFP)
ตรวจหาสารบ่งชี้มะเร็งลำไส้ (CEA)
ตรวจการไหลเวียนของระบบเส้นเลือด (ABI)
ตรวจการอักเสบของหลอดเลือด (hs-CRP)
ตรวจสมรรถภาพหัวใจโดยเครื่องวิ่งสายพาน (EST)
ตรวจหัวใจด้วยคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูง (Echo)
ตรวจสารบ่งชี้ความเสี่ยงโรคหลอดเลือดหัวใจ
ตรวจมะเร็งเต้านม
(Digital Mammogram+U/S Breast)
ตรวจภายในโดยสูตินรีแพทย์
(Pelvic Examnination)
ตรวจมะเร็งปากมดลูก br> (Thin Prep Pap Test)
ตรวจหาความเสี่ยงมะเร็งรังไข่ (CA125)
ตรวจฮอร์โมนเพศหญิง (Estradiol)
ตรวจฮอร์โมนเพศหญิง (Progesterone)
ตรวจหาเชื้อไวรัสตับอักเสบบี
ตรวจหาภูมิไวรัสตับอักเสบชนิดบี (Anti HBs)
ราคา 3,99012,200 12,500 13,200 16,500 17,500


การตรวจสุขภาพเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยระวังโรคและส่งเสริมสุขลักษณะที่ดีของผู้สูงอายุ แต่อย่าลืมว่าการดูแลสุขภาพให้แข็งแรงด้วยการออกกำลังกายสม่ำเสมอ กินอาหารที่ครบถ้วนเหมาะสมตามหลักโภชนาการ และหลีกเลี่ยงพฤติกรรมเสี่ยงอย่างการสูบบุหรี่หรือดื่มสุรา ก็สำคัญไม่แพ้กัน ดังนั้นไม่ว่าผลการตรวจสุขภาพจะออกมาอย่างไรก็ห้ามละเลยการดูแลสุขภาพเด็ดขาด


ที่มาของข้อมูล

ประเสริฐ อัสสันตชัย, การตรวจสุขภาพประจำปีในผู้สูงอายุ (https://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/articledetail.asp?id=700) 21 สิงหาคม 2560.

Patcharee Bonkham, ผู้สูงอายุกับ 5 โรคยอดฮิต! (https://www.thaihealth.or.th/C...), 12 มิถุนายน 2560

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม
ดูในแอป