มะเร็งและโรคร้าย

มะเร็งต่อมลูกหมาก : สาเหตุ อาการ การวินิจฉัย และการรักษา

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มะเร็งต่อมลูกหมาก : สาเหตุ อาการ การวินิจฉัย และการรักษา

ต่อมลูกหมาก คืออวัยวะในระบบสืบพันธุ์เพศชาย อยู่ข้างล่างกระเพาะปัสสาวะ ด้านหน้าไส้ตรงและบังบางส่วนของท่อปัสสาวะอยู่ ทำหน้าที่สร้างของเหลวที่เป็นส่วนหนึ่งของน้ำอสุจิ และช่วยให้เกิดสภาพเหมาะสมกับตัวอสุจิ ต่อมมีขนาดโตขึ้นตามอายุและขึ้นอยู่กับปริมาณฮอร์โมนเทสโทสเตอโรน

ภาวะที่ส่งผลกระทบต่อต่อมลูกหมากคือ การติดเชื้อบริเวณต่อม การเติบโตของต่อมที่ไม่สัมพันธ์อายุ (โรคต่อมลูกหมากโต) และมะเร็งต่อมลูกหมาก โดยบทความนี้จะกล่าวถึงเพียงมะเร็งต่อมลูกหมากเป็นหลัก

มะเร็งต่อมลูกหมากจะพบมากในชายที่อายุมากกว่า 60 ปี ส่วนใหญ่จะเป็นและเติบโตอย่างช้าๆ ไม่มีอาการทำให้ตรวจพบได้ยาก แต่ในบางรายอาจมีอาการรุนแรงและแพร่ไปสู่อวัยวะอื่นตั้งแต่ต้นก็ได้

อาการของมะเร็งต่อมลูกหมาก

ส่วนมากจะเริ่มด้วยปัสสาวะแสบขัด มีเลือดปนมาในปัสสาวะและเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ ในบางรายอาจมีปวดกระดูกร่วมด้วย ส่วนมากระยะเริ่มต้นของมะเร็งจะไม่แสดงอาการแต่สามารถตรวจได้โดยการตรวจทางทวารหนัก ตรวจเลือด การสแกนหรือการตรวจชิ้นเนื้อ

ปัจจัยเสี่ยงสำหรับมะเร็งต่อมลูกหมาก

มะเร็งต่อมลูกหมากพบได้ยากในชายอายุต่ำกว่า 40 ปี แต่ความเสี่ยงจะสูงขึ้นเมื่ออายุมากขึ้น และส่วนมากจะเริ่มตรวจพบเมื่ออายุมากกว่า 60 ปี โดยปัจจัยเสี่ยงต่างๆมีดังนี้

  • ชายที่บริโภคอาหารประเภทเนื้อแดงและอาหารไขมันสูง ปริมาณมาก และรับประทานผักและผลไม้น้อย
  • เชื้อชาติ แอฟฟริกัน-อเมริกัน จะมีความเสี่ยงสูงกว่าชาวเอเชีย
  • ชายน้ำหนักเกิน หรือมีภาวะอ้วน
  • มีประวัติครอบครัวเป็นมะเร็งต่อมลูกหมากมาก่อน (บิดาหรือพี่ชาย) เนื่องจากพันธุกรรมมีผลต่อการเกิดโรค
  • มีข้อมูลกล่าวว่ามะเร็งต่อมลูกหมากมีความเกี่ยวข้องกับต่อมลูกหมากอักเสบเรื้องรัง การติดเชื้อจากโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์การดื่มแอลกอฮอล์และสูบบุหรี่

การวินิจฉัยโรคมะเร็งต่อมลูกหมาก

โรคมะเร็งต่อมลูกหมากสามารถตรวจพบได้โดยใช้วิธีตรวจทางทวารหนักร่วมกับการตรวจเลือดหาค่า PSA (Prostate specific antigen) หรือแอนติเจนต่อมลูกหมาก ซึ่งเป็นตัวบ่งชี้ได้ว่าเป็นมะเร็งต่อมลูกหมากหรือไม่ และนอกเหนือจากนี้ยังสามารถตรวจยืนยันผลโดยวิธีตรวจชิ้นเนื้อจากต่อมลูกหมากโดยผ่านทางทวารหนักได้ โดยนำมาส่องใต้กล้องจุลทรรศน์ หากได้ผลตรวจแน่นอนแล้วว่าเป็นมะเร็งต่อมลูกหมาก สามารถใช้การสแกนเอ็มอาร์ไอ มาสแกนหาการแพร่กระจายของมะเร็งได้ การเอ็กซ์เรย์ช่องอก อัลตร้าซาวน์ช่องท้องและกระดูกก็สามารถทำได้หากแพทย์สงสัยว่าการกระจายสู่บริเวณเหล่านี้ แต่โดยมากมะเร็งต่อมลูกหมากไม่ได้มีอาการของโรคที่รุนแรงมากและสามารถตรวจพบได้ตั้งแต่ระยะต้นๆก็สามารถรักษาได้หลายวิธี โดยวิธีการรักษาที่เหมาะสมนั้นขึ้นอยู่กับอายุ สภาพร่างกาย โรคร่วม ระยะของมะเร็งและผลตรวจชิ้นเนื้อร่วมถึงค่าแอนติเจนต่อมลูกหมากด้วย

วิธีการรักษามะเร็งต่อมลูกหมาก

  • การเฝ้าระวังเชิงรุก (Active surveillance) คือการติดตามโรคของผู้ป่วย โดยไม่มีการรักษาใดๆ แต่คอยตรวจติดตามระยะและอาการของโรค ซึ่งจะใช้กับผู้ป่วยระยะแรกหรือผู้ป่วยสูงอายุมากแล้ว
  • การผ่าตัดต่อมลูกหมาก (Radical prostatectomy)  โดยการตัดก้อนมะเร็งทิ้ง ซึ่งขึ้นอยู่กับขนาดก้อนและวิจารณญาณของแพทย์ ซึ่งสามารถทำได้หลายวิธีคือ การผ่าเปิดช่องท้อง ผ่าตัดโดยการส่องกล้อง หรือแม้กระทั่งการใช้หุ่นยนต์ในการผ่าตัด การผ่าตัดมีอัตราความสำเร็จสูงแต่ก็มีผลข้างเคียงในระยะยาวเช่นกันเช่น เสื่อมสมรรถภาพทางเพศ ปัสสาวะไม่ออก และท่อปัสสาวะแคบลง ในบางกรณีอาจมีการแนะนำให้ตัดอัณฑะร่วมด้วยเพื่อลดผลจากฮอร์โมนเทสโทสเตอโรนที่อาจมีผลต่อการแพร่กระจายและการเติบโตของมะเร็ง
  • การฉายรังสี โดยการฝังแร่กัมมันตรังสี หรือการฉายรังสีจากภายนอกก็ได้ ซึ่งสามารถทำได้หลังจากการผ่าตัดหากการผ่าตัดยังไม่สามารถกำจัดก้อนมะเร็งได้หมด
  • การใช้ฮอร์โมน สามารถใช้ยาที่สามารลดระดับฮอร์โมนเทสโทสเตอโรนในร่างกายลง โดยวิธีนี้ใช้ได้ทั้งในระยะแรกและระยะท้ายของมะเร็งต่อมลูกหมาก
  • เคมีบำบัด มักจะใช้ในระยะท้ายของโรคมะเร็ง ที่ใช้วิธีควบคุมระดับฮอร์โมนไม่ได้ผล
  • วิธีอื่นๆ เช่น การใช้ความเย็น (Cryoablation) ใช้คลื่นความถี่ ใช้อัลตร้าซาวน์ วิธีเหล่านี้เหมาะกับผู้ป่วยที่สภาพร่างกายไม่เหมาะสมกับการทำผ่าตัดใหญ่

วิธีทั้งหมดนี้อาจใช้วิธีเดียวหรือใช้หลายวิธีร่วมกันในการรักษาก็ได้ ขึ้นอยู่กับสภาพร่างกายของผู้ป่วยและวิจารณญาณของแพทย์ และแนะนำให้หมั่นตรวจติดตาม และตรวจเลือดอยู่เสมอเพื่อป้องกันการกลับเป็นซ้ำได้

 

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่