เลิกบุหรี่

ยาหยุดบุหรี่

ยาหยุดบุหรี่
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 24 พ.ค. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 1,440,666 คน

ยาหยุดบุหรี่

รีวิวโดยทีมแพทย์และเภสัชกร HonestDocs วันที่ 16/05/2562

สารนิโคตินเป็นยาเสพติดที่ทรงพลังมากและนี่ก็คือเหตุผลหลักๆ ว่าทำไมการเลิกสูบบุหรี่นั้นเป็นเรื่องยาก หากคุณต้องการเลิกสูบบุหรี่และคุณกำลังสู้กับผลข้างเคียงของการขาดสารนิโคติน คุณอาจจะเห็นข้อดีของการใช้ผลิตภัณฑ์นิโคตินทดแทน (ซึ่งมีชื่อเรียกอีกชื่อว่า การเลิกบุหรี่ด้วยการให้นิโคตินทดแทน หรือ NRT) หรือ ใช้ยาประเภทที่ต้องมีใบสั่งแพทย์แต่สำหรับยาเหล่านี้ไม่มีสารนิโคตินผสมอยู่

การเลิกบุหรี่ด้วยการให้สารนิโคตินทดแทน (NRT)

องค์การอาหารและของสหรัฐอเมริกา (FDA) ได้รับรองยาที่ใช้ในการเลิกสูบบุหรี่โดยไม่ต้องมีใบสั่งแพทย์มาแล้ว 5 ประเภทซึ่งเป็นการเลิกบุหรี่โดยการให้สารนิโคตินทดแทน (NRT) ในประเทศไทยมีใช้อยู่ 2 แบบ คือ หมากฝรั่งนิโคติน แผ่นแปะผิวหนัง เป็นยาทางเลือกอันดับแรกซึ่งนิยมมากที่สุดและหาได้ตามร้านขายยาทั่วไป

หมากฝรั่งนิโคตินมีสองขนาดคือ 2 มิลลิกรัม และ 4 มิลลิกรัม ขณะเคี้ยวหมากฝรั่งนิโคตินจะถูกดูดซึมผ่านกระพุ้งแก้ม ผู้ที่จะเลิกจะต้องเคี้ยวหมากฝรั่งอย่างน้อย 10 ชิ้นต่อวันแม้ว่าจะไม่อยากบุหรี่ก็ตาม เพื่อให้ได้สารนิโคตินทดแทนประมาณครึ่งหนึ่งของที่ได้จากการสูบบุหรี่

แผ่นแปะนิโคตินในประเทศไทยที่มีใช้อยู่มี 3 ขนาดคือ 10 มิลลิกรัม, 20 มิลลิกรัม และ 30 มิลลิกรัม เมื่อแปะแผ่นแปะนิโคตินจะถูกดูดซึมทางผิวหนัง โดยแผ่นแปะจะมีข้อได้เปรียบกว่าหมากฝรั่งคือใช้ง่าย และผลข้างเคียงน้อยกว่าแบบหมากฝรั่ง แต่ในปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานพบว่ารูปแบบใดมีประสิทธิภาพมากกว่ากัน

ยาตามใบสั่งแพทย์เพื่อให้คุณหยุดสูบบุหรี่

โดยมียาหลากหลายชนิดที่จะต้องจ่ายตามใบสั่งแพทย์ซึ่งสามารถช่วยให้คุณนั้นสามารถหยุดบุหรี่ได้ และยาเหล่านี้สามารถใช้ร่วมกับผลิตภัณฑ์ที่ให้สารนิโคตินทดแทน ซึ่งคุณจะต้องปรึกษากับแพทย์ประจำตัวของคุณเพื่อเลือกวิธีที่ดีสำหรับคุณ

ทางเลือกต่างๆที่ได้รับการรับรองจากองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกามีดังนี้

ยา Bupropion

ยา Bupropion (Wellbutrin, Zyban, หรือ Aplenzin) ไม่มีส่วนประกอบของนิโคติน

ซึ่งเป็นยาที่ใช้รักษาโรคซึมเศร้า ที่จ่ายตามใบสั่งแพทย์โดยจะช่วยให้อาการของการขาดสารนิโคตินลดลง เพื่อผลที่ดี คุณควรเริ่มรับประทานยาบูโบรพิออน 1-2 สัปดาห์ ก่อนที่คุณจะเริ่มหยุดสูบบุหรี่ ซึ่งแพทย์ของคุณอาจจะให้รับประทานยาต่อ 7-12 สัปดาห์ จนกว่าคุณจะสามารถเลิกสูบบุหรี่ได้อย่างถาวร แต่ยาตัวนี้ไม่ควรรับประทานถ้าหากคุณเป็นโรคต่อไปนี้อยู่

ผลข้างเคียงที่พบได้ทั่วไปของยา Bupropion มีดังนี้

  • อาการปากแห้ง
  • อาการนอนไม่หลับ
  • อ่อนเพลีย
  • หงุดหงิด ฉุนเฉียว
  • อาหารไม่ย่อย
  • ปวดหัว

ยา Varenicline

ยา Varenicline (Chantix) นั้นถูกพัฒนามาเพื่อช่วยให้คนที่กำลังเลิกสูบบุหรี่อยู่โดยเฉพาะ ซึ่งจะทำปฏิกิริยารบกวนกับตัวรับสารนิโคตินในสมอง โดยยาตัวนี้จะออกฤทธิ์ได้สองทางคือลดความสุขของคุณในการสูบบุหรี่และช่วยลดอาการของการขาดสารนิโคติน ควรรับประทานยา Varenicline 1 อาทิตย์ ก่อนที่คุณจะเริ่มหยุดสูบบุหรี่ จากรายงานการศีกษาได้แสดงให้เห็นว่ายา varenicline สามารถเพิ่มโอกาสให้คุณสามารถหยุดบุหรี่ได้ถึงสองเท่าและอาจจะมีประสิทธิภาพมากกว่ายา Bupropion ในระยะสั้นอีกด้วย ควรรับประทานยา Varenicline อย่างต่อเนื่องไม่เกิน 12 สัปดาห์ และให้คุณตระหนักว่ายา varenicline นั้นมีผลข้างเคียงที่รุนแรง เพราะยาตัวนี้เชื่อมโยงกับ โรคซึมเศร้า ความคิดที่จะฆ่าตัวตาย และ การฆ่าตัวตาย และผู้ที่รับประทานยา varenicline ควรจะต้องได้รับการดูแลเกี่ยวกับเรื่องจิตใจ เช่น การอยู่ไม่นิ่ง ความไม่เป็นมิตร อารมณ์ซึมเศร้า การเปลี่ยนแปลงทางพฤติกรรมหรือความคิด หรือความคิดหรือพฤติกรรมที่จะฆ่าตัวตาย

ผลข้างเคียงที่พบได้ทั่วไปของยา varenicline มีดังนี้

  • ปวดหัว
  • การเปลี่ยนแปลงในการรับรส
  • คลื่นไส้
  • อาเจียน
  • อาการนอนไม่หลับ
  • ท้องอืด

ยาที่ช่วยยับยั้งการสูบบุหรี่อื่น ๆ

ยาที่จ่ายตามใบสั่งแพทย์อื่นๆ เช่นยา นอร์ทริปไทลีน (Pamelor) และยา โคลนิดีน (Catapres) ได้รับการแนะแนะนำให้ใช้ในผู้สูบบุหรี่ที่ไม่สามารถใช้ยา Bupropion และยา varenicline ได้ในบางครั้ง ซึ่งยาทั้งสองชนิดนี้เป็นยาเก่าที่มีผลข้างเคียงมาก คุณควรปรึกษากับแพทย์ให้ดีเสียก่อนว่ายาสองตัวนี้เป็นตัวเลือกที่ดีสำหรับคุณในการเลิกบุหรี่หรือไม่

นอกจากนั้นในประเทศไทยยังมียาทางเลือกอื่นๆที่นิยมใช้เลิกบุหรี่อีกมากมาย เช่น ยาสมุนไพรชาชงหญ้าดอกขาว ซึ่งอาจช่วยให้เลิกบุหรี่ง่ายขึ้นได้ มีข้อดีคือราคาถูก เป็นผลิตภัณฑ์ธรรมชาติ และมีหลักฐานสนับสนุนที่ชัดเจน 

ทั้งนี้อาจไม่จำเป็นต้องใช้ยาช่วยเลิกบุหรี่ในผู้สูบทุกราย แต่ผู้สูบทุกรายควรได้รับคำแนะนำที่เหมาะสมถึงแนวทางในการเลิกบุหรี่ที่ถูกต้อง รวมถึงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม หลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นต่างๆ อย่างไรก็ตามหากท่านต้องการเลิกบุหรี่สามารถเข้ารับคำแนะนำและคำปรึกษาจากแพทย์หรือเภสัชกร โดยแพทย์หรือเภสัชกรจะเป็นผู้ให้คำแนะนำและพิจารณาว่าผู้ป่วยควรใช้ยาเพื่อเลิกบุหรี่หรือไม่ 

ที่มาของข้อมูล

ประสิทธิ์ กี่สุขพันธ์, การเลิกสูบบุหรี่ (http://www.thaiheart.org/images/column_1353671720/Smoking_2.pdf)

เครือข่ายวิชาชีพแพทย์ในการควบคุมการบริโภคยาสูบ, แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับการบำบัดรักษาโรคติดบุหรี่ในประเทศไทย ปี พ.ศ.2552 (http://resource.thaihealth.or.th/library/hot/13551), 28 มกราคม 2556

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

บทความต่อไป