อาการและการวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ เม.ย. 4, 2017 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

อาการไอแบบคนสูบบุหรี่, หายใจมีเสียงวี๊ด และหายใจสั้น เป็นอาการที่พบได้บ่อยในโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง

โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง คือคำเรียกรวมของกลุ่มอาการหายใจลำบากเรื้อรังที่ทำให้มีการอุดกั้นทางเดินหายใจและหายใจลำบาก โรคนี้สามารถแบ่งออกได้เป็น 2 ชนิดคือโรคถุงลมโป่งพอง และหลอดลมอักเสบเรื้อรัง แต่ก็รวมถึงการเป็นโรคหอบหืดเรื้อรัง และการเกิดแผลเป็นในทางเดินหายใจที่ผิดปกติด้วย

โรคนี้เกิดได้อย่างไร

เมื่อคุณหายใจเข้า อากาศจะเข้าสู่ปอดผ่านทางหลอดลมที่เรียกว่า bronchi ซึ่งจะแตกแขนงออกเป็นหลอดลมฝอยเล็กๆ เรียกว่า bronchiole ส่วนปลายสุดของ bronchiole จะเป็นถุงลักษณะเหมือนพวงองุ่นที่เรียกว่า alveoli ซึ่งทำหน้าที่แลกเปลี่ยนแก๊ซออกซิเจน และคาร์บอนไดออกไซด์จากเลือดซึ่งไหลผ่านผนังของถุงลม

ในผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังจะทำให้เกิดจากหมุนเวียนของอากาศลดลงจากหลายปัจจัย เช่น

  • การสูญเสียความยืดหยุ่นของทางเดินหายใจและ alveoli ซึ่งจะทำให้เกิดการกักอากาศไว้ภายในปอด
  • การทำลายผนังของถุงลม ทำให้ลดพื้นที่ผิวในการแลกเปลี่ยนแก๊ซ
  • หลอดลมมีการหนาตัวขึ้นจากการอักเสบ
  • การสร้างมูกที่มากเกินไปจนทำให้เกิดการอุดตันทางเดินหายใจ

การอุดตันทางเดินหายใจนี้อาจทำให้เกิดอาการได้หลายแบบ

อาการของโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง

อาการของโรคนี้ประกอบด้วย

  • อาการไอ (ไอเหมือนคนสูบบุหรี่) ซึ่งจะเป็นมากในช่วงเช้า อาจมีมูกปนได้ มักเกิดในผู้ป่วยที่เป็นหลอดลมอักเสบเรื้อรัง
  • หายใจลำบาก ซึ่งเป็นมากขึ้นเมื่อมีการทำกิจกรรมเพียงเล็กน้อย
  • หายใจมีเสียงงวี๊ด
  • แน่นหน้าอก
  • อ่อนเพลียตลอดเวลา มักเกิดจากความแข็งแรงของกล้ามเนื้อที่ลดลงจากการไม่ได้ออกกำลังกาย
  • มีการติดเชื้อทางเดินหายใจบ่อย ซึ่งรวมถึงภาวะหลอดลมอักเสบเฉียบพลัน (ในผู้ป่วยที่เป็นถุงลมโป่งพอง) และปอดติดเชื้อ
  • ตัวเขียวโดยเฉพาะที่ริมฝีปาก และปลายนิ้ว เกิดจากการที่เนื้อเยื่อไม่ได้รับออกซิเจนในปริมาณที่เพียงพอ
  • อกลักษณะเหมือนถังเบียร์ จากการที่ปอดมีลมอยู่ภายในมาก (ในโรคถุงลมโป่งพอง)
  • อยากอาหารลดลง และน้ำหนักลด เกิดจากการที่ร่างกายต้องการพลังงานมากขึ้นในการหายใจ
  • นอนไม่หลับ

ผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังมักมีอาการกำเริบเป็นช่วงๆ โดยมักเกิดจากมลภาวะในสิ่งแวดล้อมรอบตัวที่เพิ่มขึ้น

การวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง

เพื่อให้การวินิจฉัยโรคนี้ แพทย์จะทำการซักประวัติในเรื่อง

  • อาการ
  • การสูบบุหรี่ (ซึ่งเป็นเป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดในการเกิดโรคนี้)
  • การสัมผัสสารระคายเคือง สารพิษ หรือมลพิษในอากาศที่บ้านและที่ทำงาน
  • ประวัติครอบครัวที่เป็นโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังหรือการขาดโปรตีน A1AT ซึ่งเป็นความผิดปกติที่ถ่ายทอดพันธุกรรมที่ทำให้เกิดโรคถุงลมโป่งพอง
  • ประวัติกการแพ้ทางระบบทางเดินหายใจ และความถี่และระยะเวลาที่เป็นไข้หวัดและมีอาการไอ

หลังจากทำการซักประวัติแล้ว แพทย์จะทำการตรวจร่างกายเพื่อประเมินความแข็งแรงและการทำงานของปอดและหัวใจ รวมถึงลักษณะอื่นๆ ที่พบได้ในโรคนี้เช่นริมฝีปากเขียว หรือเขียวที่ปลายนิ้ว แพทย์มักจะส่งตรวจการทำงานของปอดเพื่อให้สามารถวินิจฉัยโรคได้ชัดเจน และตัดโรคอื่นที่อาจมีอาการแสดงเหมือนโรคนี้ได้ ตัวอย่างของการทดสอบเหล่านี้ เช่น

  • Spirometry เป็นการเป่าลมเข้าสู่ท่อที่ต่อกับ spirometer ที่ทำหน้าที่วัดปริมาณอากาศที่เข้าและออกจากปอด (การทดสอบนี้มักเป็นการทดสอบเดียวที่จำเป็นในการวินิจฉัยโรคนี้)
  • การทำ Bronchial provocation test คือการทดสอบ spirometry ภายหลังจากการหายใจในยาบางชนิด (methacholine หรือ histamine) เพื่อประเมินความไวของปอด
  • Exercise tolerance test ซึ่งจะสามารถระบุอาการหายใจลำบาก และประเมินว่าการออกกำลังกายที่ส่งผลต่อความสามารถของปอด และหัวใจในการแลกเปลี่ยนแก๊ซออกซิเจน และคาร์บอนไดออกไซด์
  • Exercise for desaturation test เป็นการวัดปริมาณออกซิเจนที่ร่างกายต้องการในขณะพักและในขณะออกกำลังกาย

แพทย์อาจส่งตรวจเลือด และส่งตรวจภาพวินิจฉัย เช่น

  • Arterial blood gas test เพื่อประเมินการแลกเปลี่ยนแก๊ซของปอดโดยการดูปริมาณออกซิเจนและคาร์บอนไดออกไซด์ในเลือด
  • การตรวจการขาดโปรตีน A1AT
  • เอกซเรย์ปอดเพื่อดูว่าปอดมีการโตขึ้น มีแผลเป็นในหลอดลม หรือมีการสร้างช่องว่างที่มีอากาศอยู่ภายในที่เรียกว่า bullae
  • เอกซเรย์คอมพิวเตอร์ จะทำให้ได้ข้อมูลมากกว่าเอกซเรย์ปกติ เช่นมีการอักเสบของหลอดลมหรือไม่

การทดสอบอย่างอื่นเพื่อการวินิจฉัยอาจจำเป็นเช่นการตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ การส่องกล้องดูภายในปอด (bronchoscopy ) และการตัดชิ้นเนื้อปอดหรือหลอดลมไปตรวจ

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่