ภาวะหอบหืด (Asthma)

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 6, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

ภาวะหอบหืด (Asthma) เป็นภาวะที่มีการอุดตันของหลอดลมเนื่องจากการอักเสบของหลอดลมแบบเรื้อรังทำให้มีการหดเกร็งตีบแคบของหลอดลมและมีการหลั่งเมือกออกมาในหลอดลมเป็นจำนวนมากจากการแพ้ เมื่ออาการกำเริบขึ้นผู้ป่วยจะมี

  1. กล้ามเนื้อที่หลอดลมหดตัว ทำให้หายใจลำบาก แน่นหน้าอก บางครั้งอาจมีเสียงดังหวีด (Wheezing) ในหลอดลม
  2. มีการสร้างเมือกหรือมีเสมหะเหนียวมากขึ้นในหลอดลม
  3. ผนังของหลอดลมมีการบวม ทำให้ขนาดของหลอดลมเล็กลง

สาเหตุ 

เกิดจากกรรมพันธุ์ แพ้สารบางอย่าง เช่น ไรฝุ่น แมลงสาบ เชื้อรา หญ้า ฝุ่นละออง ขนสัตว์ แป้ง เกสรดอกไม้ แพ้ยาบางอย่าง เช่น แอสไพริน แพ้อาหาร (ไข่ นม ปลา ผลไม้) มีการติดเชื้อซึ่งส่วนใหญ่ติดเชื้อไวรัส หวัด และมักสัมพันธ์กับไซนัสอักเสบซึ่งส่วนใหญ่เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย มีการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิเกิดจากมลภาวะในอากาศ ควันบุหรี่ การออกกำลังกาย มีความวิตกกังวลหรือมีปัญหาทางด้านจิตใจโดยเฉพาะในวัยรุ่น

พยาธิสรรีภาพ

เมื่อเยื่อบุของหลอดลมคอ (Trachea) และหลอดลมใหญ่ (Bronchus) ถูกกระตุ้นด้วยสารก่อภูมิแพ้จะมีความไวมากกว่าปกติโดยสารก่อภูมิแพ้จะจับกับเซลล์มาสต์ (Mast cell) ซึ่งมีอิมมูโนโกลบูลินอี (Immunoglobulin E; IgE) บนผิวเซลล์มาสต์ทำให้มีการหลั่งฮีสตามีน (Histamine) ลิวโคไตรอีน (Leukotriens) และพรอสตาแกลนดิน (Prostaglandin) ซึ่งสารเหล่านี้จะเป็นสาเหตุให้หลอดลมตีบและอักเสบหรืออาจเกิดการติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบนทำให้เกิดการอักเสบซึ่งจะไวต่อการกระตุ้นจากสารเคมี มีการหลั่งฮีสตามีน ลิวโคไตรอีน และพรอสตาแกลนดิน ส่งผลให้หลอดลมตีบแคบอย่างรวดเร็ว ขับมูกออกมามากขึ้น เกิดการทำลายของเยื่อบุทางเดินหายใจ หลอดลมบวม ฮีสตามีนสามารถซึมเข้าผนังหลอดลมทำให้มีการอักเสบของหลอดลมรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ ในระยะแรกผู้ป่วยจะไม่มีอาการต่อมามีอาการหายใจลำบาก ช่วงการหายใจออกจะยาว อัตราการหายใจเพิ่มขึ้น ต่อมาจะฟังเสียงการไอของผู้ป่วยจะได้ยินเสียงหวีด ระยะต่อมาผู้ป่วยจะไอเอาเสมหะออกยาก ฟังเสียงหายใจจะมีเสียงรอนไค ส่วนเสียงหวีดและหายใจลำบากมากขึ้น ต่อมาจะตรวจพบทรวงอกมีลักษณะเป็นอกถัง (Barrel shaped chest) เคาะปอดได้ยินเสียงก้องมาก หากมีเสมหะอยู่บริเวณชายปอดจะทำให้การแลกเปลี่ยนก๊าซหรือการระบายอากาศของหลอดลมฝอยไม่ดี เลือดไม่สามารถไปเลี้ยงปอดอีกข้างหนึ่งได้เกิดภาวะกรดในเลือดจากการหายใจ ระยะนี้ผู้ป่วยจะมีอาการของออกซิเจนในเลือดต่ำ

อาการ 

มีอาการเฉียบพลันของการได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอ มีอาการหอบ หายใจลำบากรู้สึกแน่นหน้าอกมาก การหายใจลำบากเป็นทั้งหายใจเข้าและหายใจออก ขณะหายใจออกจะต้องใช้ความพยายามมากกว่าหายใจเข้า บางรายต้องนั่งจึงจะดีขึ้น (Orthopnea) หากมีเสมหะ ไอ ไอมีเสมหะเหนียวข้น จะหอบมากขึ้น เสมหะขาวข้นปนหนอง มีเสียงหวีดและอาจมีอาการเขียว อาการที่เกิดขึ้น อาจหายเองได้ในระยะหนึ่งหรืออาจจำเป็นต้องใช้ยาขยายหลอดลม การอักเสบของหลอดลมจะมีอยู่ตลอดเวลาโดยที่ยังไม่เกิดอาการ

การวินิจฉัยโรค

จากประวัติเคยมีอาการแพ้ จากอาการไอเป็น ๆ หาย ๆ แน่นหน้าอก หายใจเสียงดังหวีด ๆ มักพบว่าเป็นเวลากลางคืนหรือเช้ามืด การตรวจร่างกายพบว่ามีอาการไอ หายใจลำบาก มีเสียงหวีด การตรวจวิเคราะห์ก๊าซในเลือดแดงพบว่าแรงดังออกซิเจนลดลง แรงดังคาร์บอนไดออกไซด์ในเลือดแดงลดลงหรือปกติซึ่งต่อมาจะสูงขึ้น การตรวจสมรรถภาพของปอดมีค่าลดลงเมื่อมีอาการ และสามารถทำให้สมรรถภาพของปอดเป็นปกติได้เอง หรือโดยการใช้ยาขยายหลอดลม การถ่ายภาพรังสีทรวงอกพบปอดขยายมากกว่าปกติ

การรักษา

โดยให้ยาขยายหลอดลมซึ่งมีทั้งชนิดรับประทาน ชนิดสูดดม ชนิดฉีด ยาปฏิชีวนะ อาจต้องให้ยาสเตียรอยด์ ในรายที่หอบรุนแรงเพื่อบรรเทาอาการหอบ ลดการเกร็งตัวของหลอดลมและช่วยส่งเสริมให้ผู้ป่วยไอเอาเสมหะออกได้ดีที่สุด ยากลุ่มนี้จำเป็นต้องใช้ติดต่อกันทุกวันในระยะหนึ่ง เมื่ออาการดีขึ้นแล้วแพทย์จะพิจารณาค่อย ๆ ลดยาลง ยาสเตียรอยด์มีผลข้างเคียงต่อร่างกาย เช่น มีเชื้อราในช่องปากเสียงแหย เป็นต้น ส่วนยาสเตียรอยด์ชนิดรับประทานมีอาการข้างเคียง เช่น น้ำหนักตัวเพิ่มขึ้น ขนขึ้น กระดูกบางลง เป็นต้น ให้งดสูบบุหรี่ หายใจในที่ที่มีอากาศบริสุทธิ์ ให้ยาระงับประสาท หลีกเลี่ยงสารที่แพ้ ให้ O2ไม่เกิน 35%

การพยาบาล 

แนะนำให้หลีกเลี่ยงจากสิ่งที่แพ้ ให้ยาแก้อักเสบ ยาขยายหลอดลม ให้ออกซิเจนดื่มน้ำให้เพียงพอ ป้องกันการเกิดเป็นซ้ำโดยการออกกำลังกายสม่ำเสมอ บริหารการหายใจ ทำให้จิตใจให้สบาย ไม่มีอารมณ์เครียด ป้องกันการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจ หลีกเลี่ยงบริเวณชุมชนแออัด และรับประทานยาอย่างต่อเนื่อง

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ทำอย่างไรให้ร่างกายปลอดสารตกค้าง
คำถามนี้ได้การตอบจากพยาบาลผู้เชี่ยวชาญ
เวลาวิ่งเหนื่อยชอบไอเหมือนมีอะไรติดคอ เกิดจากอะไรคะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
หายใจไม่เต็มปอด เป็นเพราะอะไร
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
1.วิ่งอย่างไรจึงเรียกว่าถูกวิธีและปลอดภัยจากการบาดเจ็บ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่