สุขภาพฟัน

ที่ครอบฟัน

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ มิ.ย. 22, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 5 นาที
Istock 527220256

อะไรคือที่ครอบฟัน?

  • ลักษณะทางกายวิภาคของฟันสามารถแบ่งได้เป็นสองกลุ่มทั่วไปคือส่วนรากและส่วนตัวฟัน
  • สำหรับผู้ที่มีเหงือกและกระดูกสุขภาพดี รากฟันจะอยู่ใต้ชั้นเหงือกและกระดูก
  • ส่วนตัวฟันจะเป็นส่วนที่ยื่นออกจากเหงือกจนเห็นได้ชัดเจนภายในช่องปาก
  • การใช้ซีเมนต์ฟื้นฟูฟันบางส่วนหรือปกคลุมเนื้อฟันภายนอกทั้งหมดจะถูกเรียกว่าการครอบฟัน

คำนิยามที่เกี่ยวข้อง

การเตรียมฟัน: เป็นการตัดแต่งฟันโดยการเกลาให้มีเนื้อที่สำหรับที่ครอบฟัน โดยรูปแบบการเตรียมการจะขึ้นอยู่กับวัสดุที่ใช้ทำที่ครอบฟัน การอุดฟันครั้งก่อน ๆ การแตกร้าวของฟัน และการรักษารากฟัน

ขอบของฟัน: หมายถึงขอบของเนื้อฟันที่สบกับชั้นพื้นผิวของฟันที่ผ่านการเตรียมแล้ว ที่ต้องการขัดให้เรียบโดยต้องไม่มีช่องว่างเหลืออยู่

ปลายยอดฟัน: ตำแหน่งบนสุดหรือยอดแหลมของฟันที่ใช้สำหรับการบดเคี้ยวอาหาร เมื่อยอดฟันเสียหายจากการแตกร้าวหรือผุ ต้องมีการใส่ที่ครอบฟันเพื่อป้องกันความเสียหายเพิ่มเติม

ที่ครอบฟันบางส่วน: เป็นกระบวนการฟื้นฟูฟันเพียงยอดบางส่วนแต่ไม่ใช่ทุกซี่ กระบวนการนี้จะใช้เพื่อถนอมโครงสร้างจริงของฟันให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ ซึ่งสามารถใช้วิธีนี้ได้ก็ต่อเมื่อฟันของคนไข้ตรงตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้เท่านั้น

เคลือบหน้าฟัน: การเคลือบหน้าฟันเป็นการครอบฟันบางส่วนที่ใช้รักษาส่วนหน้าฟันที่บิ่นไป เป็นการเยียวยาด้วยเซรามิคทุกส่วนซึ่งมักใช้กับหน้าฟันเพื่อเปลี่ยนรูปร่างหรือปรับรูปร่างของฟันให้สมมาตร และเพื่อทำให้รอยยิ้มสวยงามขึ้น การรักษานี้มักใช้กับฟันที่บิ่น ทำให้มักเรียกวิธีการรักษาฟันนี้ว่า instant orthodontics

ครอบฟันชั่วคราว: การครอบฟันชั่วคราวมีไว้เพื่อรอที่ครอบฟันตัวจริงที่กำลังผลิตอยู่ โดยที่ครอบฟันชั่วคราวนี้จะไม่ถูกทิ้งให้อยู่ในช่องปากนานเกินไปเนื่องจากวัสดุที่ใช้ทำที่ครอบฟันประเภทนี้มีความเปราะบางมากทำให้ไม่สามารถป้องกันตัวฟันได้ ในบางกรณีที่ครอบฟันชั่วคราวจะถูกทิ้งไว้เป็นเวลานานเพื่อให้คนไข้ปลอดจากความเจ็บปวดหรืออาการอื่น ๆ (ต้องตัดสินใจโดยทันตแพทย์เท่านั้น)

จะมีการใช้ที่ครอบฟันเมื่อใด?

มีหลายสถานการณ์ที่ต้องใช้ที่ครอบฟันโดยตัวอย่างที่พบเห็นได้บ่อยมากมีดังนี้:

ต้องมีการอุดฟันขนาดกว้าง: เมื่อฟันผุหรือแตกร้าวเกินกว่าครึ่งของความกว้างเนื้อฟัน ฟันซี่นั้นต้องถูกครอบไว้เนื่องมาจากเนื้อฟันส่วนที่เหลือจะมีความเปราะบางอย่างมากจนอาจได้รับความเสียหายเพิ่มเติมได้

รากฟัน: การรักษารากฟันจะทำให้ฟันกลวงและทำให้ส่วนเนื้อฟันที่เหลือแตกร้าวได้ ทำให้แทบทุกกรณีนี้ ฟันซี่ที่ได้รับการรักษาต้องมีการสวมที่ครอบฟันไว้พื่อป้องกันการแตกร้าวที่อาจจะเกิดขึ้น

กลุ่มอาการฟันร้าว: เป็นภาวะที่ซึ่งผู้ป่วยจะมีการแตกร้าวภายในตัวฟันจนสร้างความเจ็บปวดขึ้นขณะเคี้ยวหรืออื่น ๆ แรงกดจากการเคี้ยวนี้จะลงไปยังช่องร้าวทำให้มีความรู้สึกเหมือนฟันจะแตกออกจากกัน ซึ่งการครอบฟันจะช่วยคลุมฟันเอาไว้ด้วยกันและกระจายแรงกดให้ไปทั่วทั้งปาก และลดความเจ็บปวดลงได้ ในสถานการณ์เหล่านี้มักจะมีการใช้ที่ครอบฟันถาวรไว้ในช่องปากระยะเวลาหนึ่งเพื่อทำให้ความเจ็บปวดหายไปเสียก่อน และอาจทำให้ไม่ต้องมีการรักษารากฟันขึ้น

ยอดแตกหัก: ส่วนยอดของฟันมักจะแตกหักออกเนื่องจากแรงกระทบหรือมีการผุของฟันขนาดใหญ่ เนื่องจากว่าส่วนยอดของฟันจะมีหน้าที่หลักคือการรับแรงกดจากการเคี้ยวทำให้ต้องมีการครอบฟันแบบทั้งหมดไว้เพื่อป้องกันการแตกหักเพิ่มเติม บางครั้งการแตกหักนี้อาจลงลึกไปถึงกระดูกจนทำให้กระบวนการครอบฟันมีระยะเวลายาวนานขึ้น นั่นหมายถึงต้องมีการเล็มส่วนกระดูกและเหงือกลงไปยังชั้นแตกร้าวเพื่อให้ขอบครอบฟันสามารถวางลงบนเหงือกและเนื้อฟันที่สุขภาพดีได้

ฟันเสื่อมสภาพมากเกินไป: ถ้าผู้ป่วยมีนิสัยเสียในการบดฟัน ฟันอาจจะสั้นลงตามกาลเวลาได้ ฟันยังสามารถเสื่อมสภาพจากการถูกกรดสึกกร่อนซึ่งเกิดจากโรคกรดไหลย้อน (GERD) โรคบูลิเมีย หรืออาหารที่มีกรดสูงได้อีกด้วย บางครั้งชั้นเคลือบฟันจะสึกหายไปโดยสมบูรณ์จนไปถึงชั้นเนื้อฟันอ่อน ๆ ได้ตามกาลเวลาจนทำให้การกัดไปทำลายฟันได้ วิธีการรักษาให้ฟันกลับมามีขนาดปกติคือการครอบฟัน

รูปลักษณ์ของฟันไม่พึงประสงค์: เจ้าของฟันอาจจะไม่พอใจกับรูปร่าง ช่องว่าง และสีของฟันของตัวเองเพราะมันส่งผลต่อรูปลักษณ์และความสวยงาม ทำให้การเคลือบฟันปลอมเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพและทำให้ฟันหน้าสวยงามเป็นธรรมชาติที่สุดในกรณีนี้

อื่น ๆ : ที่ครอบฟันจะถูกจัดอยู่ในการปลูกถ่ายฟันเพื่อจัดการกับช่องว่างของฟันที่นำออกมา อีกวิธีที่ใช้เติมเต็มช่องว่างที่เกิดขึ้นในช่องปากคือการใช้สะพานฟันซึ่งสร้างมาจากที่ครอบฟันหลายตัวที่สามารถติดเข้ากับฟันใกล้เคียงช่องว่างได้ หากเป็นกรณีฟันหลวมหรือคลอนนั้น ที่ครอบฟันจะถูกสวมเข้ากับฟันหลาย ๆ ซี่เพื่อดามฟันเข้าด้วยกันจนทำให้ฟันแข็งแรงขึ้น

ณ ตอนนี้มีการครอบฟันประเภทอะไรบ้าง?

ที่ครอบฟันสามารถสร้างมาจากโลหะผสมทอง บ้างก็เป็นโลหะอัลลอยด์ เหล็กสเตนเลส เซรามิค คอมโพซิสเรซิน เซอร์โคเนีย หรือพอร์เซเลนที่ภายนอกเชื่อมเข้ากับโลหะหรือเซอร์โคเนียที่ภายใน ในบางกรณีที่ครอบฟันเซรามิคก็อาจผลิตมาจากเทคโนโลยี CAD/CAM ด้วยการหล่อที่ครอบในบล็อกโพร์เซเลนโดยไม่จำเป็นต้องมีการครอบชั่วคราวใด ๆ ซึ่งแต่ละประเภทนั้นมีทั้งข้อดีและข้อเสียในตัวมันเอง โดยเหล็กสเตนเลสนั้นจะมีไว้ครอบฟันน้ำนมของเด็กเล็ก ที่ครอบฟันทองคำมักจะมีความคงทนมากที่สุดและมีการขจัดเนื้อฟันออกน้อยกว่า ที่ครอบฟันโพร์เซเลนจะมีความสวยงามมาก ในขณะที่ที่ครอบฟันประเภทใหม่อย่างเซรามิคนั้นจะมีความคงทนที่พัฒนามากขึ้นเรื่อย ๆ

กระบวนการที่ใช้ระหว่างการครอบฟันมีอะไรบ้าง?

กระบวนการครอบฟันอันดับแรกจะเป็นการทำให้บริเวณฟันซี่ที่ต้องการชาด้วยยาชาเฉพาะที่ หากว่าฟันแตกร้าวหรือต้องได้รับการรักษารากฟันจะต้องมีการอุดฟันเพื่อให้มีเนื้อที่ฟันมากขึ้นสำหรับใช้ที่ครอบฟัน จากนั้นฟันจะถูกเกลาเพื่อให้สามารถสวมที่ครอบฟันได้ และจะมีการพิมพ์ปากหรือใช้การสแกนดิจิตอล ก่อนที่ทันตแพทย์จะระบุสีของฟันคนไข้ก่อนส่งข้อมูลทั้งหมดไปยังช่างปฏิบัติการณ์ที่รับหน้าที่ผลิตที่ครอบฟัน ระหว่างนี้แพทย์จะใช้ที่ครอบฟันชั่วคราวกับคนไข้ที่ผลิตมาจากเรซินหรืออะคริลิกที่คล้ายกับฟันเดิมมากที่สุดไปก่อน ที่ครอบฟันชั่วคราวนี้จะถูกเชื่อมด้วยซีเมนต์ชั่วคราวเพื่อให้แพทย์สามารถเลาะฟันออกได้ง่ายเมื่อถึงเวลา

โดยทั่วไปแล้วการใส่ที่ครอบฟันชั่วคราวมักจะมีระยะเวลาไม่กี่สัปดาห์ ซึ่งจะถูกนำออกมาระหว่างการนัดพบคนไข้ครั้งที่สองโดยที่อาจมีหรือไม่มีการใช้ยาชาก็ได้ ที่ครอบฟันถาวรจะถูกสวมลงบนฟันและถูกตรวจสอบความเข้ากันได้ การกัด และความเรียบเนียนของขอบฟัน หลังจากนั้นอาจมีการปรับเปลี่ยนตามความจำเป็นไปเรื่อย ๆ ก่อนที่แพทย์จะใช้ซีเมนต์หรือกาวทันตกรรมติดที่ครอบฟันอย่างถาวร 

ความเจ็บปวดที่เกิดขึ้นเกี่ยวข้องกับการใส่ที่ครอบฟันหรือไม่?

ฟันที่ต้องเข้ารับการรักษาจะถูกทำให้ชาก่อนรับการรักษาจัดเตรียมที่ครอบฟัน ซึ่งเป็นการฉีดยาลิโดเคนหรือยาชาเฉพาะที่ประเภทอื่น ๆ ที่เหงือก ภายหลังกระบวนการสิ้นสุดลงและเมื่อยาชาหมดฤทธิ์ คนไข้อาจมีความรู้สึกที่ที่ครอบฟันชั่วคราวหรือปวดเหงือกรอบฟันซี่นั้น ๆ บ้าง โดยความเจ็บปวดนั้นมักจะไม่รุนแรงและใช้เวลาไม่นานก่อนที่จะหายไปเอง

มีเกณฑ์ตัดสินการเข้าทำที่ครอบฟันพิเศษสำหรับผู้ที่ตั้งครรภ์เป็นหรือไม่?

หากเป็นไปได้ควรรอให้ผ่านช่วงตั้งครรภ์ไปก่อนที่จะเข้ารับการรักษาทันตกรรมใด ๆ เพื่อไม่เป็นการสร้างความเครียดแก่แม่และเด็กทารก การใส่ที่ครอบฟันมักก่อให้เกิดสถานการณ์ที่เลี่ยงไม่ได้หลายอย่าง เช่นการแตกหัก ซึ่งต้องมีการรักษาในทันที วัสดุที่ใช้ผลิตที่ครอบฟันทุกประเภทมีความปลอดภัยต่อครรภ์ทำให้ในสถานการณ์ที่จำเป็นจริง ๆ ก็สามารถดำเนินการกับผู้ที่ตั้งครรภ์ได้

มีปัญหาใดบ้างที่อาจเกิดขึ้นหลังจากใส่ที่ครอบฟัน?

การจัดเตรียมที่ครอบฟันอาจสร้างภาระแก่ฟันอย่างมากจนทำให้เส้นประสาท ณ ตำแหน่งนั้น ๆ อักเสบได้ หากเกิดเช่นนี้ขึ้นต้องรีบเข้ารับการรักษารากฟันทันที

ที่ครอบฟันมีอายุการใช้งานนานเท่าไร?

ที่ครอบฟันควรมีอายุประมาณ  10 ถึง 20 ปี ซึ่งตัวครอบฟันก็สามารถเกิดการแตกหักหรือเกิดโพรงผุได ทำให้ต้องมีการแปรงและขัดฟันตามปรกติเพื่อไม่ต้องเข้ารับการเปลี่ยนที่ครอบฟันใหม่บ่อย ๆ หากเป็นการเคลือบฟันเซรามิคหรือเวเนียร์ คุณจะถูกแนะนำให้สวมที่ป้องกันปากเพื่อไม่ให้โพร์เซลินแตกหักและยืดระยะเวลาของที่ครอบฟันนั้น ๆ

ราคาของที่ครอบฟันคือเท่าไร?

ราคาที่ครอบฟันจะแตกต่างกันออกไปตามวัสดุที่ผลิต และความเชี่ยวชาญของทันตแพทย์และช่างปฏิบัติการณ์

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่