โรคไวรัสตับอักเสบบี (Hepatitis B) คืออะไร

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ย. 1, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 510,723 คน

ตับเป็นอวัยวะภายในบริเวณช่องท้อง ทำหน้าที่เกี่ยวกับการกรองเลือดก่อนที่จะไปสู่ส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย มีสาเหตุหลายประการที่สามารถทำให้ตับเกิดการการระคายเคืองหรือบวม และนำไปสู่การอักเสบ ซึ่งเรียกว่าภาวะตับอักเสบได้

โรคไวรัสตับอักเสบบี เป็นอาการอักเสบของตับซึ่งเกิดจากเชื้อไวรัสตับอักเสบชนิดบี  เป็นโรคติดเชื้อที่ทำให้คนทั่วโลกเสียชีวิตกว่า 780,000 คนต่อปี อย่างไรก็ดีสามารถป้องกันได้โดยการฉีดวัคซีน

ไวรัสตับมีหลายชนิด ได้แก่ ไวรัสตับอักเสบชนิด เอ บี ซี ดี และ อี

ไวรัสตับอักเสบบีติดต่อผ่านทางสารคัดหลั่งของร่างกาย เหมือนกับ ไวรัสตับซี และ ดี ส่วนไวรัสตับเอ และ อี จะติดต่อผ่านอาหารและน้ำดื่มที่ปนเปื้อนเชื้อไวรัส

โรคตับอักเสบจากสาเหตุอื่น ๆ

  • โรคตับอักเสบจากการดื่มสุรา
  • โรคตับอักเสบจากภาวะภูมิคุ้มกันของตนเอง
  • โรคตับอักเสบจากการใช้ยา
  • โรคตับอักเสบจากไขมันพอกตับ

ความชุกของโรคไวรัสตับอักเสบบี

ข้อมูลจากศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคประเทศสหรัฐอเมริกาพบว่ามีความชุกโรคไวรัสตับอักเสบบีเรื้อรังประมาณ 70,000 ถึง 1.4 ล้านคน แต่เนื่องจากมีการแนะนำให้ทารกทุกคนได้รับวัคซีนป้องกันโรคไวรัสตับบี จึงทำให้อัตราการติดเชื้อในสหรัฐอเมริกาลดลง 82% นับตั้งแต่ปี  1991 แต่ในปี 2012 การศึกษาจากงานวิจัยโรคตับจากพบว่า อาจมีประชากรป่วยเป็นโรคไวรัสตับอักเสบบีถึงประมาณ 2.2 ล้านคน นอกจากนี้ข้อมูลจากกรมควบคุมและป้องกันโรคสหรัฐอเมริกา (CDC) พบว่าในประเทศสหรัฐอเมริกามีผู้ติดเชื้อใหม่ 19,764 รายในปี 2013 ซึ่งในจำนวนนี้คาดว่าน้อยกว่าความเป็นจริง เนื่องจากผู้ติดเชื้อบางรายไม่ทราบว่าตนเองติดเชื้อ

สถิติจากองค์กรอนามัยโลก (WHO) คาดว่าทั่วโลกมีผู้ป่วยโรคตับอักเสบเรื้อรังประมาณ 240 ล้านคนโดยองค์กรอนามัยโลกคาดว่าแหล่งที่มีความชุกของการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีมากที่สุดอยู่ที่เอเชียตะวันออก และแอฟริกาใต้แถบซับ-สะฮารา อาจมีประชากรผู้ใหญ่ 5 - 10% เป็นผู้ติดเชื้อ

ผลข้างเคียงจากการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบี ได้แก่ โรคมะเร็งตับ และ โรคตับแข็ง (Cirrhosis) คือมีพังผืดในตับ ซึ่งคร่าชีวิตผู้คนมากกว่า 780,000 คนต่อปี

สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง

โรคไวรัสตับอักเสบบีติดต่อทางเลือด น้ำอสุจิ และสารคัดหลั่งต่าง ๆ ของร่ายกาย โดยติดต่อไปยังผู้ที่ไม่มีภูมิคุ้มกันโรคนี้ และยังสามารถติดต่อได้จาก

  • มารดาสู่ทารก
  • การใช้เข็มร่วมกัน หรือการอุปกรณ์ฉีดยาที่ปนเปื้อนเชื้อไวรัสตับอักเสบบี
  • อุบัติเหตุโดนเข็มปนเปื้อนเชื้อตำ
  • ได้รับเลือดหรือสารคัดหลั่งต่าง ๆ โดยได้รับทางเลือดหรือทางแผลเปิด
  • การใช้สิ่งของส่วนตัวร่วมกันกับผู้ติดเชื้อเช่น แปรงสีฟัน ใบมีดโกน
  • การมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน

นอกจากนี้ เชื้อไวรัสตับอักเสบบีสามารถมีชีวิตอยู่ได้นอกร่างกายผู้ป่วย เช่น บนใบมีดโกน หรือ แปรงสีฟัน ได้เป็นเวลานานหลายสัปดาห์โดยสามารถแพร่เชื้อได้ในระหว่างนี้

เชื้อไวรัสตับอักเสบบีไม่สามารถแพร่ผ่านอาหาร และ น้ำดื่ม (เว้นแต่ว่าอาหารนั้นจะผ่านการเคี้ยวมาก่อน เช่น มารดาเคี้ยวอาหารก่อนป้อนให้แก่ทารก) และไม่สามารถติดต่อโดยทางต่าง ๆ ต่อไปนี้

  • การใช้ช้อนส้อมร่วมกัน
  • การให้นมบุตร
  • กอด จูบ หรือ การจับมือ
  • จามหรือไอใส่

ความเสี่ยงสำหรับการติดเชื้อจะสูงขึ้น ในกลุ่มประชากรดังต่อไปนี้

  • ผู้ป่วยโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ หรือ ติดเชื้อ HIV มาก่อน
  • ผู้ที่มีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน
  • บุคลากรทางการเเพทย์ซึ่งต้องทำงานสัมผัสกับเลือดหรือบาดแผลของผู้ติดเชื้อไวัรัสตับอักเสบบีโดยตรง
  • ผู้ป่วยฟอกไตทางหลอดเลือดดำ
  • ผู้ที่เดินทางไปยังประเทศที่มีความชุกของโรคสูง
  • ผู้ป่วยเบาหวาน

วัคซีนป้องกันไวรัสตับอักเสบบี

วัคซีนสามารถป้องกันจากการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบี และ ไวรัสตับอักเสบดีได้ เนื่องจากผู้ป่วยที่ติดเชื้อไวรัสตับอักเสบดีจะต้องป่วยเป็นโรคไวรัสตับอักเสบบีด้วยเสมอ นอกจากนี้ยังมีวัคซีนสำหรับเชื้อไวรัสตับอักเสบเอ แต่ไม่มีสำหรับไวรัสตับอักเสบซี และ อี

วัคซีนไวรัสตับอักเสบบีเริ่มมีใช้มาตั้งแต่ปี 1980 และปัจจุบันมีวัคซีนรวมที่ป้องกันได้ทั้งไวรัสตับอักเสบเอ และ บี แต่วัคซีนนี้ต้องฉีดรวมทั้งหมด 3 ครั้ง ในระยะเวลา 6 เดือน กรมควมคุมและป้องกันโรคสหรัฐอเมริกา (CDC) ระบุว่าหลังจากฉีดวัคซีนครั้งที่ 3 จะสามารถป้องกันการติดเชื้อได้ถีง 90% ซึ่งวัคซีนป้องกันโรคไวรัสตับอักเสบบีนั้นไม่มีอันตราย โอกาสแพ้มีประมาณ 1 คนจากประชากร 1.1 ล้านเท่านั้น

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

เป็นไวรัสตับบีต้องมียากินมั้ยค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
โรคไวรัสตับรักษาให้หายขาดได้ไหม
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่