ชนิดของไข้หวัดใหญ่

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ก.ค. 1, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที

เชื้อไวรัสที่ก่อให้เกิดโรคไข้หวัดใหญ่นั้นมีอยู่หลากหลายสายพันธุ์ด้วยกัน โดยสามารถแบ่งได้เป็น 3 ชนิดคือ  ชนิดเอ (Type A), ชนิดบี (Type B) และชนิดซี (Type C) ไข้หวัดใหญ่ชนิดเอและบี จะพบการระบาดตามช่วงฤดูกาลของทุก ๆ ปี ส่วนไขัหวัดใหญ่ชนิดซี จะเป็นชนิดที่มีความรุนแรงน้อยกว่าและไม่นำไปสู่การระบาด ไข้หวัดใหญ่ชนิดเอ สามารถพบได้ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมและสัตว์ปีกหลายสายพันธุ์ เช่นเดียวกับมนุษย์ด้วย ส่วนชนิดบีและซีนั้น มักจะพบในมนุษย์เป็นหลัก

ไวรัสไข้หวัดใหญ่จะเกิดการกลายพันธุ์ (mutation) อยู่เรื่อย ๆ  เป็นสาเหตุที่ต้องมีการฉีดวัคซีนไข้หวัดใหญ่ใหม่ในทุก ๆ ปี ไวรัสไข้หวัดใหญ่สามารถเปลี่ยนแปลงตัวเองโดยการกลายพันธุ์ ซึ่งในระยะเวลาเพียงปีเดียวก็สามารถเปลี่ยนแปลงไปมากจนระบบภูมิคุ้มกันของมนุษย์ต้องทำการเรียนรู้ไวรัสชนิดนี้ใหม่อยู่ตลอด การเปลี่ยนแปลงนี้เรียกว่า Antigenic drift  หรือการเปลี่ยนแปลงพันธุกรรม อย่างเช่นในไข้หวัดใหญ่ชนิดเอ สามารถเปลี่ยนแปลงตัวเองได้อย่างรวดเร็วฉับพลันเมื่อมีเชื้อไข้หวัดใหญ่มากกว่าหนึ่งสายพันธุ์เข้ามาติดเชื้อในเซลล์เดียวกัน จนเกิดการหลอมรวมกลายเป็นสายพันธุ์ย่อยชนิดใหม่ โดยกระบวนการเกิดสายพันธุ์ย่อยชนิดใหม่นี้นี่แหละ ก็คือการเปลี่ยนแปลงพันธุกรรม  Antigenic drift  โดยการกลายพันธุ์ของเชื้อไวรัสสามารถพบได้ในไข้หวัดใหญ่ทั้ง 3 ชนิดเลย

เพื่อให้เป็นที่เข้าใจมากยิ่งขึ้น เราไปทำความรู้จักกับเชื้อไวรัสที่ก่อให้เกิดโรคไข้หวัดใหญ่ทั้ง 3 ชนิด พร้อมกับเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่อื่น ๆ ดังนี้ 

ไข้หวัดใหญ่ชนิดเอ (Type A)

ไข้หวัดใหญ่ชนิดเอ  แบ่งชนิดออกตามประเภทของโปรตีนได้ 2 ชนิดด้วยกัน ใช้ชื่อย่อว่า H และ N ซึ่งโปรตีนสองชนิดนี้จะพบอยู่บนผิวของไวรัส ชนิดแยกย่อยของเชื้อเหล่านี้ จะถูกแบ่งย่อยลงอีกตามความแตกต่างของสายพันธุ์ โดยแต่ละสายพันธุ์ของไข้หวัดใหญ่ชนิดเอก็แตกต่างกันในด้านของสปีชีส์ (Species) ของสัตว์ที่เชื้อติดต่อได้ด้วย รวมถึงความรุนแรงของอาการเจ็บป่วย ซึ่งบางสายพันธุ์ของไวรัสไข้หวัดใหญ่ชนิดเอก็ไม่ติดต่อในมนุษย์

เมื่อปลายปี 2014 กรมควบคุมและป้องกันโรคของสหรัฐอเมริกา (Centers for Disease Control and Prevention: CDC) ได้รายงานว่า ไข้หวัดใหญ่ชนิดเอ ชนิดย่อย H3N2 เป็นสาเหตุหลักของโรคไข้หวัดใหญ่ที่พบมากที่สุดในสหรัฐอเมริกา โดยประมาณ 50% ของตัวอย่างไวรัสที่ได้เก็บมาเพื่อนำมาวิเคราะห์ในช่วงปลายเดือนพฤศจิกายน พบว่าตรงกับชนิดย่อย H3N2 ที่เป็นส่วนประกอบในวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปี 2014-2015 อย่างไรก็ตาม เชื้อไวรัสที่ติดต่อในจำนวน 50% ของผู้ป่วยนั้น ได้มีการกลายพันธุ์ไปจากสายพันธุ์ H3N2 ที่เป็นส่วนประกอบของวัคซีน ซึ่งหมายความว่าประสิทธิภาพของวัคซีนในการป้องกันเชื่อชนิดย่อยใหม่นี้มีความด้อยลง

ไข้หวัดใหญ่ชนิดบี  (Type B)

ไข้หวัดใหญ่ชนิดบี จะแบ่งชนิดตามประเภทสายพันธุ์และตระกูล แทนการแบ่งตามชนิดย่อยและสายพันธุ์ แม้ว่าไข้หวัดใหญ่ชนิดบี จะพบได้ไม่บ่อยเท่ากับชนิดเอ แต่ก็ทำให้เกิดอาการเจ็บป่วยร้ายแรงได้เช่นเดียวกัน

ความสามารถในการป้องกันของวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปีจะครอบคลุมไปถึงไวรัสชนิดบี ได้ประมาณ 1 หรือ 2 ชนิด โดยวัคซีนไข้หวัดใหญ่สามสายพันธุ์ (Trivalent vaccine) สามารถป้องกันไวรัสชนิดบี ได้เพียง 1 ชนิดเท่านั้น ส่วนวัคซีนไข้หวัดใหญ่สี่สายพันธุ์ (Quadrivalent vaccine) จะป้องกันไวรัสบีได้ถึง 2 ชนิด

ไข้หวัดใหญ่ชนิดซี (Type C)

ไข้หวัดใหญ่ชนิดซี มักจะทำให้เกิดการติดเชื้อบริเวณทางเดินหายใจของวัยเด็กเป็นส่วนใหญ่ แม้ว่าไข้หวัดใหญ่ชนิดนี้จะระบาดตามช่วงฤดูกาลร่วมกับชนิดเอและบี แต่ไวรัสไข้หวัดใหญ่ชนิดซี ก็ไม่ถูกรองรับอยู่ในวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปีที่มีอยู่ทั่วไป อีกทั้งไข้หวัดใหญ่ชนิดซีนั้น มีการเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมน้อยและมีการกลายพันธุ์ช้ากว่าชนิดเอและบี

ไข้หวัดใหญ่ H1N1 (ไข้หวัดหมู)

ไข้หวัดใหญ่ H1N1 หรือไข้หวัดหมู เป็นไข้หวัดใหญ่อีกชนิดที่พบมากในหมู โดยทั่วไปแล้วมักจะไม่ติดต่อมาสู่คน แต่สามารถเกิดการติดต่อขึ้นได้ หากมีการสัมผัสกับหมูที่ติดเชื้อหรือสัมผัสสิ่งแวดล้อมที่มีเชื้อไวรัสนี้อยู่ ซึ่งจะก่อให้เกิดการติดต่อจากคนสู่คนภายหลัง

ในปี 2009 องค์การอนามัยโลก (World Health Organization: WHO) ได้ประกาศให้ไข้หวัดใหญ่ H1N1 เป็นโรคระบาดระดับโลก เนื่องจากอัตราการติดเชื้อ H1N1 เพิ่มสูงขึ้นทั่วโลก และได้ยุติลงการยกระดับลงในปี 2010 แต่เชื้อ H1N1 ก็ยังคงพบได้เช่นเดียวกับเชื้อไข้หวัดใหญ่ที่ระบาดตามฤดูกาล ทั้งยังถูกรวมเข้าไปในการรองรับของวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปีด้วย โดยอาการของไข้หวัดใหญ่ H1N1 นั้น จะคล้ายกับอาการของไข้หวัดใหญ่ตามฤดูกาล และสามารถพบได้ทั้งอาการขั้นเล็กน้อยไปจนถึงขั้นรุนแรง

ไข้หวัดใหญ่ H5N1 (ไข้หวัดนก)

ไข้หวัดใหญ่ H5N1 เป็นสายพันธุ์หนึ่งของไข้หวัดใหญ่ชนิดเอ มีนกน้ำเป็นพาหะหลัก เช่น เป็ดหรือห่าน และสามารถติดต่อมายังสัตว์ปีกเลี้ยงอย่างเช่น ไก่ ได้อีกด้วย

เชื้อไข้หวัดนกชนิดหนึ่งที่มีชื่อเรียกว่า highly pathogenic avian influenza เป็นเชื้อชนิดร้ายแรงที่สามารถฆ่าสัตว์ปีกที่ติดเชื้อได้ภายใน 48 ชั่วโมง โดยเชื้อ highly pathogenic avian influenza ก็สามารถติดต่อมาสู่คนได้ ซึ่งจนถึงปัจจุบันยังมีรายงานจำนวนผู้ติดเชื้ออยู่นับร้อย รวมถึงยอดผู้เสียชีวิตอีกจำนวนหนึ่ง

การติดเชื้อในมนุษย์จะพบมากในแถบเอเชียตะวันออกเป็นส่วนใหญ่ และบางส่วนพบในแถบยุโรปตะวันออกกับแอฟริกาเหนือ การถ่ายทอดเชื้อมาสู่มนุษย์นั้น เชื่อว่าเกิดจากการที่มนุษย์สัมผัสกับสัตว์ปีกติดเชื้อที่ยังมีชีวิตหรือตายแล้ว ซึ่งเชื้อไวรัสชนิดนี้ไม่สามารถติดต่อได้ผ่านทางการกินอาหารที่ปรุงสุก

โดยสาเหตุที่ H1N1 ได้รับความกังวลเป็นอย่างสูง เนื่องจากสัตว์ปีกนั้นเป็นที่นิยมสำหรับการบริโภคในหลาย ๆ ประเทศนั่นเอง อีกทั้งมนุษย์ไม่มีภูมิต้านทานต่อไวรัสชนิดนี้ ทำให้การติดเชื้อไข้หวัดนกในคนแสดงอาการเจ็บป่วยได้รุนแรงกว่าการติดเชื้อไข้หวัดใหญ่ชนิดอื่น ๆ รวมถึงอัตราการเสียชีวิตที่มีสูงกว่าด้วย

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

การที่ร่างกายติดเขื้อไข้หวัดใหญ่ ทำไมหมอไม่สัางนอนแอดมิส
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ไอบ่อยๆ มีผลต่อลูกในท้องไหมคะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
เป็นหวัดบ่อยตอนตั้งครรภ์มีผลกระทบอะไรกับลูกบ้างไหมค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ไข้หวัดใหญ่
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่