ทารกคลอดก่อนกำหนด

Blood Gas กับทารกที่คลอดก่อนกำหนด

เผยแพร่ครั้งแรก 25 ม.ค. 2017 อัปเดตล่าสุด 11 ก.พ. 2020 เวลาอ่านประมาณ 2 นาที
Blood Gas กับทารกที่คลอดก่อนกำหนด

>Blood gas คืออะไร?

Blood gas เป็นการตรวจเลือดชนิดหนึ่งที่ดูค่าความเป็นกรด/เบสและระดับออกซิเจนในเลือด การตรวจนี้เป็นหนึ่งในการตรวจเลือดที่ใช้บ่อยที่สุดในหอผู้ป่วยทารกแรกเกิดวิกฤตเพราะสามารถให้ข้อมูลเกี่ยวกับสุขภาพของทารกได้อย่างมากมายโดยใช้เลือดเพียงแค่ไม่กี่หยด

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
ฉีดวัคซีนไข้หวัดใหญ่วันนี้ ที่คลินิกหรือรพ. ใกล้บ้านคุณ เริ่มต้นที่ 424 บาท ลดสูงสุด 57%

จองผ่าน HD ประหยัดกว่า / จ่ายทีหลังได้ / ผ่อน 0% ได้ / พร้อมแอดมินคอยตอบทุกคำถาม!

H27

ในหอผู้ป่วยทารกแรกเกิดวิกฤต คุณอาจจะได้ยินการพูดถึงการตรวจนี้ด้วยหลายชื่อเรียก เช่น ABG ย่อมาจาก Arterial blood gas, CBG ย่อมาจาก capillary blood gas หรือสั้นๆ แค่ gas และแต่ละที่ก็อาจมีชื่อเรียกที่แตกต่างกันออกไป ในหอผู้ป่วยทารกแรกเกิดวิกฤตที่ฉันทำงานอยู่ บางครั้งจะเรียกว่า i-STAT ตามเชื่อยี่ห้อของเครื่องที่วิเคราะห์การทดสอบนี้

เจ้าหน้าที่ของหอผู้ป่วยจะทำการเก็บตัวอย่างเลือดสำหรับการตรวจได้จากหลายช่องทาง หากทารกของคุณมีสาย umbilical artery catheter (UAC) ก็สามารถดูดเลือดผ่านทางนี้ได้โดยไม่จำเป็นต้องเจาะใหม่ หรืออาจจะทำการเจาะเลือดจากส้นเท้าหรือการแทงเข็มเข้าเส้นเลือดแดงหรือดำเส้นใดเส้นหนึ่ง

ทำความเข้าใจกับผล Blood gas

เจ้าหน้าที่หอผู้ป่วยจะได้ข้อมูลมากมายจากการตรวจ Blood gas ในทารกของคุณ ค่าที่เราดูประกอบด้วย

  • pH : เป็นการประเมินค่าความเป็นกรด/เบส การที่ค่า pH ต่ำแสดงว่าเลือดเป็นกรด ในขณะที่หาก pH สูงแสดงว่าเป็นเบส ซึ่งทั้ง 2 ภาวะอาจเป็นอันตรายได้
  • คาร์บอนไดออกไซด์ : คาร์บอนไดออกไซด์จะเริ่มคั่งในเลือดเมื่อทารกหายใจได้ไม่ดีและอาจทำให้เลือดเป็นกรดได้ แพทย์จะลดระดับของคาร์บอนไดออกไซด์โดยการทำให้แน่ใจว่าทางเดินหายใจของทารกเปิดหรือเพิ่มการช่วยหายใจ ตัวอย่างเช่นทารกที่มีระดับคาร์บอนไดออกไซด์ในเลือดสูงอาจจะต้องใส่เครื่อง CPAP หรือปรับเครื่องช่วยหายใจ
  • Bicarbonate : bicarbonate หรือ bicarb เป็นการวัดการทำงานของร่างกาย การที่มีระดับ bicarb สูงหรือต่ำอาจเกิดได้จากหลายสาเหตุเช่นมีการติดเชื้อ มีการขาดออกซิเจนเป็นเวลานาน หรือมีปัญหาเกิดขึ้นที่หัวใจ ไต หรือทางเดินอาหาร
  • ค่าความอิ่มตัวของออกซิเจน : การตรวจ Blood gas จากเส้นเลือดแดงเป็นการวัดปริมาณออซิเจนในเลือดของทารกที่แม่นยำ ในขณะที่หากนำเลือดมาจากเส้นเลือดดำหรือจากการเจาะที่ส้นเท้าจะได้ค่าที่ไม่แม่นยำ

การตรวจ Blood gas ทั้งหมดจะเป็นการประเมินค่าต่างๆ ที่ได้กล่าวไปข้างต้น บางการทดสอบอาจทำเพื่อตรวจวัดค่าการทำงานอื่นๆ ของร่างกายจากเลือดเช่นการตรวจระดับน้ำตาลกลูโคส ระดับเกลือแร่ และความเข้มข้นของเลือด

ทำไมทารกที่คลอดก่อนกำหนดจึงต้องมีการตรวจ Blood gas หลายครั้ง

เมื่อทารกเข้ารับการรักษาที่หอผู้ป่วยทารกแรกเกิดวิกฤต พ่อแม่มักจะเกิดความกังวลว่าลูกจะต้องถูกเจาะเลือดกี่ครั้ง แพทย์และพยาบาลก็เช่นเดียวกัน เพราะการเจาะเลือดบ่อยๆ อาจทำให้เกิดภาวะซีดได้โดยเฉพาะในทารกที่คลอดก่อนกำหนดซึ่งมีปริมาณเลือดในร่างกายตั้งต้นน้อยกว่า

การตรวจ Blood gas บ่อย ๆ นั้นเป็นเรื่องปกติภายในหอผู้ป่วยทารกแรกเกิดวิกฤตแต่ก็เป็นไปด้วยความจำเป็น เพื่อให้มั่นใจว่าทารกกำลังได้รับการช่วยเหลือด้านการหายใจที่เหมาะสมโดยเฉพาะในทารกที่คลอดก่อนกำหนดซึ่งจะไวต่อการเปลี่ยนแปลงเครื่องช่วยหายใจและระดับออกซิเจนแม้เพียงเล็กน้อย การดูดเลือดจากสาย umbilical artery catheter หรือจากสายที่อยู่ในเส้นเลือดแดงจะไม่ได้ทำให้ทารกเจ็บปวด แต่หากจำเป็นต้องเจาะเลือดจากส้นเท้า เจ้าหน้าที่ของหอผู้ป่วยก็จะทำอย่างนุ่มนวลที่สุดและนำเลือดไปทดสอบหลายอย่างเพื่อให้ทารกเจ็บตัวน้อยที่สุด


2 แหล่งข้อมูล
กองบรรณาธิการ HD มุ่งมั่นตั้งใจให้ผู้อ่านได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง โดยทำงานร่วมกับแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ รวมถึงเลือกใช้ข้อมูลอ้างอิงที่น่าเชื่อถือจากสถาบันต่างๆ คุณสามารถอ่านหลักการทำงานของกองบรรณาธิการ HD ได้ที่นี่

บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HD พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ผู้เขียนและผู้รีวิวบทความไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับสินค้าหรือบริการที่นำเสนอแต่อย่างใด เว้นแต่จะระบุในเนื้อหา การแนะนำสินค้าและบริการแสดงขึ้นอัตโนมัติจากระบบของเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชัน

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าบทความนี้มีประโยชน์มากแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลส่วนตัวของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวิดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รอยโรค (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่ดูไฟล์ได้
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เข้าถึงได้

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม
บทความต่อไป
ภาวะเหลืองในทารกคลอดก่อนกำหนด
ภาวะเหลืองในทารกคลอดก่อนกำหนด

สาเหตุ การรักษา และผลของภาวะเหลืองในทารกคลอดก่อนกำหนด

ดูในแอป