การกินเพื่อสุขภาพ

ว่านนางคำ (Wild Turmeric)

ว่านนางคำเป็นพืชสมุนไพร นอกจากสรรพคุณทางยาใช้รักษาโรคแล้ว ยังนิยมใช้เป็นส่วนผสมของผลิตภัณฑ์เสริมความงาม ช่วยในเรื่องความอ่อนเยาว์ของผิวอีกด้วย
เผยแพร่ครั้งแรก 3 เม.ย. 2020 อัปเดตล่าสุด 12 พ.ค. 2020 เวลาอ่านประมาณ 3 นาที
ว่านนางคำ (Wild Turmeric)

เรื่องควรรู้

ขยาย

ปิด

  • ว่านนางคำเป็นไม้ล้มลุในวงศ์ขิง ลักษณะคล้ายขมิ้นชัน แต่มีกลิ่นหอมเย็นกว่า รวมถึงมีสรรพคุณที่แตกต่างกันออกไป
  • ว่านนางคำมีเหง้าใต้ดินสีน้ำตาลอมเทา ด้านในเป็นสีเหลืองอ่อน ลำต้นที่งอกออกมาเป็นแง่งสามารถนำไปปลูกเป็นต้นใหม่ได้ ลำต้นที่โผล่พ้นดินขึ้นมาเป็นกาบใบเรียงซ้อนกันเรียกว่าลำต้นเทียม
  • กาบใบมีสีเขียวอมขาว ยาว 20-30 เซนติเมตร มีใบเลี้ยงเด่ยวสีเขียวสดอยู่ใกล้ๆ กับราก 5-7 ใบ ยาว 40-70 เซนติเมตร ออกดอกเป็นช่อ ประกอบด้วยใบสีชมพู ปลายใบเขียวอมขาว และมีดอกแทรกอยู่ในซอกใบ
  • รากของว่านนางคำ นำมาต้มน้ำดื่มช่วยให้เจริญอาหาร ขับเสมหะ หัวว่านนางคำนำมาต้มน้ำดื่ม แก้ปวดท้อง ท้องอืด ปัจจุบันนิยมนำไปเป็นส่วนประกอบของครีมบำรุง มีส่วนช่วยผลัดเซลล์ผิว
  • พืชสมุนไพรไทยเป็นหนึ่งในสิ่งที่นิยมนำมาประยุกต์ใช้กับการนวดแผนไทยหรือนวดตัวคลายปวดเมื่อย เช่น นวดน้ำมันอโรม่า (ดูแพ็กเกจนวดตัวได้ที่นี่)

ว่านนางคำ เป็นไม้ล้มลุกในวงศ์ขิง (Zingiberaceae) สูงประมาณ 1 เมตร ศูนย์กลางการกระจายพันธ์ุอยู่ที่ทวีปเอเชีย ตั้งแต่อินเดียถึงเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มีหัวลักษณะคล้ายกับขมิ้นชัน แต่จะมีกลิ่นและรสชาติที่แตกต่างกัน

โดยว่านนางคำจะมีกลิ่นหอมเย็นๆ มีรสฝาด ในขณะที่ขมิ้นชันมีกลิ่นหอมร้อนๆ และมีรสชาติเผ็ดปร่า

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
ฉีดวัคซีนไข้หวัดใหญ่วันนี้ ที่คลินิกหรือรพ. ใกล้บ้านคุณ เริ่มต้นที่ 370 บาท ลดสูงสุด 1010 บาท

จองผ่าน HD ประหยัดกว่า / จ่ายทีหลังได้ / ผ่อน 0% ได้ / พร้อมแอดมินคอยตอบทุกคำถาม!

195

ด้วยสรรพคุณที่สามารถชะลอความเสื่อม ต้านการอักเสบ ฆ่าเชื้อ และบรรเทาอาการต่างๆ ว่านนางคำจึงถูกนำมาใช้ทำเป็นเครื่องสำอาง ผลิตภัณฑ์ดูแลผิว รวมถึงใช้เป็นยาสมุนไพรรักษาโรคต่างๆ

ชื่อวิทยาศาสตร์ ชื่ออื่นๆ ของว่านนางคำ มีอะไรบ้าง?

เนื่องจากกลิ่นที่หอมเย็น ว่านนางคำจึงมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Curcuma aromatica Salisb. ซึ่ง aromatica มาจากคำว่า aromatic ที่แปลว่ามีกลิ่นหอมนั่นเอง

ว่านนางคำมีชื่อพ้องวิทยาศาสตร์คือ Curcuma wenyujin Y.H.Chen & C.Ling, Curcuma zedoaria Roxb. และชื่อสามัญคือ Wild Turmeric

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ของว่านนางคำ

ว่านนางคำมีหัวหรือเหง้าขนาดใหญ่อยู่ใต้ดิน ภายนอกเป็นเปลือกหุ้มสีน้ำตาลอมเทา เนื้อด้านในเป็นสีเหลืองอ่อน มีลำต้นแทงขึ้นมาจากหัว แตกแขนงออกเป็นแง่ง 2-5 อันเพื่อเติบโตเป็นลำต้นใหม่ จึงใช้แง่งนี้ไปปลูกเป็นหัวใหม่เพื่อขยายพันธ์ุ ส่วนคล้ายลำต้นที่เจริญขึ้นมาบนดินเป็นส่วนของกาบใบเรียงซ้อนกันเป็นลำต้นเทียม (Pseudostem)

กาบใบว่านนางคำมีสีเขียวอมขาว ยาว 20-30 เซนติเมตร เรียงตัวซ้อนกันแน่น จนมักมีผู้เข้าใจผิดว่านี่เป็นส่วนลำต้นของว่านนางคำ

ว่านนางคำมีใบเลี้ยงเดี่ยวสีเขียวสด อยู่เป็นกระจุกบริเวณใกล้ๆ กับราก 5-7 ใบ แผ่นใบเรียบรูปหอก กว้าง 10-15 เซนติเมตร ยาว 40-70 เซนติเมตร ปลายใบเรียวแหลม มีขนปกคลุมด้านท้องใบ มองเห็นเส้นใบได้ชัดเจน มีเส้นกลางใบ ขอบใบเป็นสีแดง

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
ฉีดวัคซีนไข้หวัดใหญ่วันนี้ ที่คลินิกหรือรพ. ใกล้บ้านคุณ เริ่มต้นที่ 370 บาท ลดสูงสุด 1010 บาท

จองผ่าน HD ประหยัดกว่า / จ่ายทีหลังได้ / ผ่อน 0% ได้ / พร้อมแอดมินคอยตอบทุกคำถาม!

195

ว่านนางคำออกดอกเป็นช่อเชิงลด ลักษณะคล้ายดอกกระเจียว มักออกดอกก่อนที่ใบจะงอกจากหัว ช่อดอกยาว 5-8 เซนติเมตร ประกอบด้วยใบประดับสีชมพู ปลายใบสีเขียวอมขาวเรียงซ้อนๆ กัน มีดอกแทรกอยู่ภายในซอกของใบประดับ กลีบดอกสีขาวอมชมพู ลักษณะแฉกกลางเป็นรูปไข่ แฉกข้างเป็นรูปขอบขนาน กลีบปากสีเหลืองเข้มเป็นรูปโล่แยกเป็น 3 แฉก

สรรพคุณของว่านนางคำมีอะไรบ้าง?

สรรพคุณของว่านนางคำสามารถแบ่งได้ตามส่วนและวิธีที่นำมาใช้ประโยชน์ ดังนี้

1. ราก

นำมาต้มน้ำดื่ม

  • ช่วยให้เจริญอาการ
  • เป็นยาขับเสมหะ
  • รักษาโรคหนองใน

2. หัว

นำมาต้มน้ำดื่ม

  • ช่วยให้เจริญอาหาร
  • แก้อาการปวดท้อง
  • ช่วยขับลม ลดอาการท้องอืด แน่นท้อง
  • ช่วยยับยั้งเซลล์มะเร็ง

นำมาฝนหรือต้มน้ำเพื่อใช้ภายนอก

  • ต้มน้ำอาบรักษาโรคผิวหนัง
  • ทารักษาอาการผื่นแพ้ทางผิวหนัง
  • ฝนให้ละเอียด ใช้โปะเพื่อรักษาแผลสด แผลติดเชื้อ เป็นหนอง
  • ผสมน้ำใช้ทาให้ผิวเต่งตึง ช่วยผลัดเซลล์ผิว
  • รักษาอาการคันศีรษะ รังแค กำจัดเหา อาจชะโลมทิ้งไว้ 30 นาทีก่อนล้างออก หรือใช้ร่วมกับแชมพูเพื่อสระผม

วิธีการใช้ว่านนางคำเพื่อสุขภาพ?

การนำว่านนางคำมาใช้ประโยชน์เพื่อสุขภาพมีความนิยมแตกต่างกันตามยุคสมัยที่เปลี่ยนไป ดังนี้

  • ในอดีต นิยมใช้หัวว่านนางคำมาตำบดให้ละเอียด พอกแก้อาการฟกช้ำ ปวดเมื่อย เคล็ดขัดยอก โดยใช้เหล้า 40 ดีกรีเป็น กระสาย เชื่อว่าเป็นว่านศักดิ์สิทธิ์ ดังนั้นก่อนที่จะใช้ยาต้องเสกด้วยคาถา “นะโมพุทธายะ” ทุกครั้ง
  • ปัจจุบัน นิยมใช้ว่านนางคำเป็นส่วนประกอบของครีมบำรุงผิว โดยมักนำมาใช้ร่วมกับสมุนไพรชนิดอื่นๆ เช่น ไพล ขมิ้นชัน ใบบัวบก และพญายา นอกจากนี้ยังนิยมใช้ทำน้ำมันว่าน 108 เพื่อแก้พิษจากแมลงสัตว์กัดต่อย รักษาแผลฟกช้ำ แผลสด และถูนวดกล้ามเนื้อบริเวณที่มีอาการปวดเมื่อยอีกด้วย

งานวิจัยเกี่ยวกับว่านนางคำ

ตัวอย่างงานวิจัยเกี่ยวกับว่านนางคำ มีดังนี้

  • สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ศึกษาพบว่า สารสกัดจากว่านนางคำสามารถยับยั้งการเติบโตของแบคทีเรียแกรมบวก (S. aureus) แบคทีเรียแกรมลบ (E. Coli) และเชื้อรา (C. albicans และ A. flavus) ซึ่งจุลินทรีย์เหล่านี้บางตัวเป็นสาเหตุของโรคผิวหนัง อาการท้องเสีย และเป็นเชื้อฉวยโอกาสในผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง

    ข้อมูลจากการศึกษานี้สามารถนำไปต่อยอดในการใช้ว่านนางคำไปสร้างเป็นผลิตภัณฑ์เพื่อรักษาและบำรุงสุขภาพต่อไป
  • การศึกษาของ 2 กลุ่มงานวิจัย (Srivastava และคณะ ในปี 2009, Jarikasem และคณะในปี 2005) พบสารหลายตัวจากว่านนางคำ มีคุณสมบัติเป็นสารต้านอนุมูลอิสระ สารฆ่าเชื้อแบคทีเรีย และต้านการอักเสบ
  • การศึกษาเรื่อง Regulation of stem cell aging by SIRT1 ปี 2017 ของแผนก Department of Molecular and Human Genetics วิทยาลัยแพทยศาสตร์เบย์เลอร์ สหรัฐอเมริกา พบว่า สารสกัดจากว่านนางคำเพิ่มสาร SIrtuin (SIRT1) เป็นสารที่สร้างในเซลล์ที่อ่อนเยาว์มากกว่าเซลล์ที่ชรา ยับยั้ง NF-KB ซึ่งเป็นสารเกี่ยวกับการอักเสบ และยับยั้งแบคทีเรีย

    ดังนั้นว่านนางคำจึงมีสรรพคุณชะลอความเสื่อม ต้านการอักเสบและฆ่าเชื้อ เหมาะแก่การนำมาใช้ในเครื่องสำอางเพื่อหวังผลเรื่องความอ่อนเยาว์

ดูแพ็กเกจนวดตัว เปรียบเทียบราคา โปรโมชั่นล่าสุดจากโรงพยาบาลและคลินิกชั้นนำได้ที่นี่ หรือไม่พลาดทุกการอัปเดตแพ็กเกจเหล่านี้ เมื่อกดเป็นเพื่อนทางไลน์ @hdcoth และกดดาวน์โหลดแอป iOS และ Android


4 แหล่งข้อมูล
กองบรรณาธิการ HD มุ่งมั่นตั้งใจให้ผู้อ่านได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง โดยทำงานร่วมกับแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ รวมถึงเลือกใช้ข้อมูลอ้างอิงที่น่าเชื่อถือจากสถาบันต่างๆ คุณสามารถอ่านหลักการทำงานของกองบรรณาธิการ HD ได้ที่นี่
วิชยา ไตรบุญ, การศึกษาโครงสร้างและฤทธิ์ในการยับยั้งการทำงานของเอนไซม์แอลฟากลูโคซิเดสจากองค์ประกอบทางเคมีของเหง้าว่านนางคำ (http://bangkoklab.net/userfiles2/form-upload-file/36770/511d5e3f-56de-432d-b60a-3368de296acf/58-61.pdf), 2558.
บรรณาธิการ BLC i LETTER, ว่านนางคำกับการชะลอวัย (http://bangkoklab.net/userfiles2/form-upload-file/36770/511d5e3f-56de-432d-b60a-3368de296acf/58-61.pdf), มกราคม 2561.
นิตยา บุญทิม, ว่านนางคำ (https://stri.cmu.ac.th/article_detail.php?id=73).

บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HD พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ผู้เขียนและผู้รีวิวบทความไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับสินค้าหรือบริการที่นำเสนอแต่อย่างใด เว้นแต่จะระบุในเนื้อหา การแนะนำสินค้าและบริการแสดงขึ้นอัตโนมัติจากระบบของเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชัน

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าบทความนี้มีประโยชน์มากแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ตั้งกระทู้ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลส่วนตัวของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวิดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รอยโรค (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่ดูไฟล์ได้
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เข้าถึงได้

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม