ยาระบายคืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ต.ค. 15, 2017 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที

ยาระบายมีประสิทธิภาพในการบรรเทาอาการท้องผูกและใช้ในระยะสั้นเท่านั้น

ยาระบาย (Laxatives) เป็นยาที่บรรเทาอาการท้องผูกโดยการทำให้อุจจาระอ่อนลงหรือกระตุ้นการบีบตัวของลำใส้ ยาระบายบางตัวต้องใช้ก่อนการตรวจลำไส้ใหญ่ ยาระบายอาจอยู่ในรูปของยาเม็ด ยาแคปซูล ยาน้ำ อาหาร หมากฝรั่ง ยาเหน็บและยาสวนทวารหนัก ยาระบายส่วนใหญ่ใช้ในระยะสั้น

ประเภทของยาระบาย

ยาระบายประเภทที่พบเห็นทั่วๆไปมีดังนี้:

ยาเพิ่มปริมาณอุจจาระ(Bulking Agents): ยาระบายประเภทนี้จะเพิ่มปริมาณน้ำและอุจจาระเพื่อให้อุจจาระเคลื่อนที่ผ่านทางลำไส้ใหญ่ได้ง่ายขึ้น ปกติใช้เวลา 12 ถึง 72 ชั่วโมงในการออกฤทธิ์ ยาดังกล่าวเช่น ยาซิลเลียม(Metamucil) ยาเมทิลเซลลูโลส (Citrucel) และอาหารไฟเบอร์สูงเช่น ผลไม้ ผักและธัญพืชต่างๆ

กลุ่มยาหล่อลื่นลำไส้ (Lubricant Laxatives): เป็นยาที่ทำให้อุจจาระลื่น ทำให้อุจจาระเคลื่อนผ่านลำไส้ได้ง่ายและเร็วขึ้น ปกติจะใช้เวลา 6-8 ชั่วโมงในการออกฤทธิ์ เช่น น้ำมันแร่ (Mineral oil)

ยาที่ทำให้อุจจาระอ่อนตัวลง (Emollient Laxatives): ยาที่ทำให้อุจจาระอ่อนตัวประเภทนี้ทำให้ไขมันและน้ำแทรกเข้าไปในอุจจาระ ทำให้อุจจาระเคลื่อนผ่านระบบย่อยอาหารได้ง่ายยิ่งขึ้น ปกติแล้วจะใช้เวลา 12-72 ชั่วโมงในการทำงาน เช่น ยาColaceและยา Diocto

ยากระตุ้นการบีบตัวของลำไส้(Stimulant Laxatives): ยาเหล่านี้จะไปกระตุ้นเยื่อบุภายในลำไส้ให้ขับอุจจาระออกมา ยาประเภทนี้ช่วยให้ขับถ่ายได้อย่างรวดเร็วแต่ควรใช้เป็นครั้งคราวเท่านั้น ยกตัวอย่างเช่น ยา Ex-Lax (Senokot)  Correctol  Dulcolax และ Feen-a-Mint

ยาระบายเพิ่มปริมาตรน้ำ (Osmotic and Hyperosmolar Laxatives): ยาประเภทนี้จะดูดของเหลวจากเนื้อเยื่อโดยรอบเข้าไปในลำไส้ ทำให้อุจจาระอ่อนตัวลงและเคลื่อนผ่านลำไส้ง่ายขึ้น โดยจะใช้เวลาประมาณ 30 นาทีถึง 6 ชั่วโมงในการออกฤทธิ์ ขึ้นอยู่กับประเภทของยา ยกตัวอย่างเช่น Fleet Phospho-Soda Milk of Magnesia, lactulose และ Miralax

ผลข้างเคียงของยาระบาย

ผลข้างเคียงของยาระบายที่พบบ่อยที่สุดคืออาการท้องอืด รู้สึกเหมือนมีลมในท้อง และปวดท้อง คุณต้องดื่มน้ำมากๆและทำให้มีน้ำในร่างกายอยู่เสมอเมื่อคุณใช้ยาระบาย

การติดยาระบาย

อาการติดยาระบายเกิดขึ้นเมื่อใช้ยาระบายบ่อยไปหรือใช้ยาเกินขนาด

การติดยาประเภทนี้เป็นอันตรายและอาจทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงหรือเป็นอันตรายถึงชีวิต เช่น

  • สารอิเล็คโทรไลท์และแร่ธาตุในร่างกายไม่สมดุล
  • ภาวะขาดน้ำรุนแรง
  • ภาวะพึ่งพายาระบาย
  • ท้องผูกเรื้อรัง
  • อวัยวะภายในได้รับความเสียหาย
  • เพิ่มความเสี่ยงต่อการเป็นโรคมะเร็งลำไส้ใหญ่

องค์การอาหารและยา (FDA) เตือนผู้บริโภคว่ายาระบายที่จำหน่ายหน้าเคาน์เตอร์บางชนิด(OTC)ก็อาจเป็นอันตรายได้ ถึงแม้ว่าคุณจะใช้ยาตามคำแนะนำอย่างถูกต้องก็ตาม

ยาระบายเพื่อการลดน้ำหนัก

คนบางกลุ่มใช้ยาระบายเพื่อลดน้ำหนัก อย่างไรก็ตาม งานวิจัยแสดงให้เห็นว่ายาเหล่านี้ไม่มีประสิทธิภาพในการลดน้ำหนักแต่อย่างใด และหากใช้เพื่อลดน้ำหนักก็อาจเกิดอันตรายได้ การลดน้ำหนักโดยการใช้ยาระบายไปกระตุ้นการขับถ่าย จะมีสารอาหาร ไขมัน และแคลอรีถูกขับถ่ายออกมาน้อย ซึ่งเรียกได้ว่าเป็นการสูญเสียเพียงน้ำหนักของน้ำในร่างกาย ซึ่งจะกลับคืนมาเมื่อคุณดื่มของเหลวต่างๆ

ยาระบายสำหรับเด็ก

เด็กหรือทารกบางคนที่มีอาการท้องผูกอาจต้องใช้ยาระบาย ยาเหล่านี้มีอยู่ด้วยกันหลายสูตรซึ่งผลิตขึ้นเพื่อเด็กโดยเฉพาะ สอบถามแพทย์ก่อนให้ลูกของคุณใช้ยาระบาย

ยาระบายสำหรับสุนัข

บางคนก็ใช้ยาระบายกับสุนัขเพื่อช่วยให้มันหายจากอาการท้องผูก ควรสอบถามจากสัตวแพทย์ก่อนการให้ยาระบาย(หรือยาอื่นๆ)กับสัตว์เลี้ยงของคุณ เนื่องจากยาเหล่านี้อาจมีความเสี่ยงและมีผลข้างเคียง

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

มีวิธีควบคุมน้ำหนักยังไงให้สุขภาพดีไม่ทรมานจนเกินไป
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ไม่ทราบว่าทานยาลดน้ำหนักหลายแบรนด์น้ำหนักไม่ลดเลยเป็นเพราะอยู่ในภาวะ hyper prolactin เป็นไปได้รึเปล่าคะ เพราะแต่ก่อนทานแล้วลง ยาลด l-carnitine ร่วมกับออกกำลังกายแต่ไม่มาก
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
อยากลดน้ำหนักแบบสุขภาพดีค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่