กลุ่มยาซัลฟา Sulfonamides คืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ก.ย. 22, 2017 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที

ยาซัลฟา (Sulfa drugs) เป็นยาปฏิชีวนะต้นกำเนิดบางชนิด และยังคงใช้รักษาโรคในปัจจุบัน

ซัลโฟนาไมด์ (Sulfonamides) หรือ “ยาซัลฟา” เป็นกลุ่มยาที่ใช้รักษาโรคติดเชื้อแบคทีเรีย และยาเหล่านี้ยังอาจใช้รักษาอาการติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ (UTIs) โรคหลอดลมอักเสบ โรคตาติดเชื้อ โรคเยื่อหุ้มสมองอักเสบจากแบคทีเรีย โรคปอดบวม หูอักเสบ แผลไหม้อย่างรุนแรง ท้องเสียจากการท่องเที่ยว (traveler's diarrhea) หรือโรคอื่นๆด้วย บางครั้งก็ใช้เพื่อควบคุมอาการชักและการเจ็บป่วยอื่นๆที่เกี่ยวข้อง แต่ยานี้จะไม่สามารถรักษาอาการติดเชื้อไวรัสได้ เช่น หวัดหรือไข้ กลุ่มยา Sulfonamides จะออกฤทธิ์ป้องกันการเจริญเติบโตของแบคทีเรียในร่างกาย ซึ่งยาเหล่านี้จะอยู่ในรูปแบบที่หลากหลายและอาจใช้เป็นยากิน ยาเฉพาะที่ ยาที่ใช้สำหรับช่องคลอด ยาสำหรับรักษาตา เป็นต้นการค้นพบกลุ่มยา sulfonamides เป็นการปูทางให้มีการใช้ยาปฏิชีวนะเหล่านี้อย่างกว้างขวาง ยาซัลฟาชนิดแรกที่ชื่อ Prontosil ได้รับการทดลองใช้ในช่วงปี 1930

กลุ่มยาซัลฟาทั่วไป

ยาซัลโฟนาไมด์ (sulfonamides) ที่แพทย์ใช้ในการรักษาโดยทั่วไป ได้แก่:

  • Gantrisin (sulfisoxazole)
  • Bactrim หรือ Septra (trimethoprim และ sulfamethoxazole)
  • Sulfadiazine
  • Azulfidine (sulfasalazine)
  • Zonegran (zonisamide)

ผลข้างเคียงจากการใช้ยาซัลฟา

ผลข้างเคียงจากการใช้ยาซัลฟา (sulfonamides) ได้แก่:

  • เป็นผื่นที่ผิวหนัง
  • มีอาการคัน
  • ปวดศีรษะ
  • วิงเวียนศีรษะ
  • ท้องร่วง
  • เหนื่อยล้า
  • คลื่นไส้อาเจียน
  • ผิวซีด
  • ปวดข้อ
  • รู้สึกไวต่อแสง

การแพ้ยา Sulfonamides

การแพ้ยาซัลฟาถือเป็นเรื่องปกติ อย่าลืมแจ้งให้แพทย์ทราบถ้าคุณแพ้สีผสมอาหาร สารกันบูด หรือสัตว์ แจ้งให้แพทย์ทราบโดยด่วนหากคุณมีอาการแพ้ที่รุนแรง หรือเกิดภาวะฉุกเฉินเนื่องจากปฏิกิริยาภูมิแพ้อย่างเฉียบพลัน (Anaphylaxis) ซึ่งจะเป็นผื่น ลมพิษ หายใจติดขัด แน่นหน้าอก หรือมีอาการบวมที่หน้า ริมฝีปาก หรือลิ้น  

คำเตือนในการใช้ยา Sulfonamide

ก่อนจะใช้ยา sulfonamide แพทย์จะต้องทราบเกี่ยวกับโรคประจำตัวทั้งหมดที่คุณเป็นโดยเฉพาะโรคไต โรคตับ โรคเลือด Sulfonamides อาจมีผลต่อระบบเลือดของคุณ โดยเฉพาะถ้าคุณทานยาประเภทนี้เป็นเวลานาน ยาประเภทนี้ยังส่งผลให้มีอาการแพ้ที่ผิวหนังอย่างรุนแรง หรือแม้แต่เป็นอันตรายต่อชีวิตได้ด้วย ดังนั้น คุณต้องแจ้งให้แพทย์ทราบหากพบว่าคุณมีผื่นขึ้นหรือผิวหนังเปลี่ยนไปอย่างผิดปกติ แพทย์จะทำการติดตามผลการตอบสนองของร่างกายคุณต่อยาเหล่านี้บ่อยขึ้น แน่นอนว่าคุณต้องเข้าพบแพทย์และเข้าตรวจตามที่แพทย์นัดอย่างเคร่งครัด ไม่ควรใช้ยาเหล่านี้กับทารกที่มีอายุน้อยกว่า 2 เดือน ผู้สูงอายุอาจไวต่ออาการข้างเคียงจากการใช้ยา sulfonamides ดังนั้น หากผู้ป่วยมีอายุมากกว่า 65 ปี จึงควรปรึกษากับแพทย์ก่อนใช้ยานี้ ก่อนจะใช้ยากลุ่ม sulfonamides แพทย์จำเป็นต้องรู้ว่าคุณทานยาอะไรอยู่บ้าง ไม่ว่าจะเป็นยารักษาโรคทั้งที่แพทย์จ่ายให้ ทั้งที่ซื้อใช้เอง ยาเสพติด ยาเสพติดเพื่อการผ่อนคลาย ยาสมุนไพร สารอาหารเสริม หรืออาหารเสริมที่คุณใช้ และก่อนที่คุณจะเข้ารับการรักษาอื่นๆ เช่น การตรวจฟันหรือทำฟัน คุณต้องแจ้งด้วยว่าคุณกำลังอยู่ในช่วงที่ต้องใช้ยา sulfonamide

ยาชนิดนี้อาจทำให้ผิวของคุณไวต่อแสงแดดมากขึ้น จึงควรหลีกเลี่ยงการออกไปเจอแสงแดดโดยไม่จำเป็น ใช้ครีมกันแดดและสวมเสื้อผ้าที่ช่วยปกป้องผิวจากแสงแดดขณะออกไปทำกิจกรรมกลางแจ้งด้วย ยากลุ่ม Sulfonamides อาจทำให้มีอาการวิงเวียน คุณจึงไม่ควรขับรถหรือทำกิจกรรมที่ต้องใช้สมาธิมากๆจนกว่าคุณจะเข้าใจว่ายานี้ส่งผลต่อคุณในด้านนี้ยังไงบ้าง (หรือจนกว่าคุณจะจัดการกับอาการนี้ได้นั่นเอง) หลังจากใช้ยากลุ่ม sulfonamide แล้วพบว่าอาการของคุณยังไม่ดีขึ้นหรือมีอาการแย่ลง คุณต้องแจ้งให้แพทย์ทราบด้วย

ยา Sulfonamides และการตั้งครรภ์

การทดลองกับสัตว์แสดงให้เห็นว่า ยากลุ่มนี้อาจส่งผลให้เด็กที่เกิดมีความพิการมาแต่กำเนิด (birth defects) ถ้าคุณกำลังตั้งครรภ์หรืออาจจะตั้งครรภ์ คุณต้องแจ้งให้แพทย์ทราบก่อนทานยาประเภทนี้ ยาเหล่านี้สามารถเข้าไปผสมกับน้ำนมได้ ดังนั้น ห้ามให้นมลูกถ้าคุณกำลังใช้ยาประเภท sulfonamide  นี้อยู่

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่