วัคซีนหัด คางทูม หัดเยอรมัน (Measles – Mumps – Rubella Vaccine)

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 18 ก.ย. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 1,308,541 คน

รีวิวโดยทีมแพทย์และเภสัชกร HonestDocs วันที่ 08/07/2562

วัคซีนหัด-คางทูม-หัดเยอรมัน (MMR) เป็นวัคซีนที่ผลิตจากเชื้อไวรัสที่ทำให้อ่อนฤทธิ์ลง 

โฆษณาจาก HonestDocs
เเพ็กเกจตรวจหัวใจ ❤️ ลด 30 - 50% ถึงวันที่ 24 ก.ย. นี้เท่านั้น 🔥

เหนื่อยง่าย เจ็บหน้าอก หอบ ลองมาเช็คสมรรถภาพหัวใจกันดีกว่า ❤ เริ่มต้นที่ 1450 บาท

Internal ad heartcheck

MMR คืออะไร?

MMR ย่อมาจาก Measles Mumps and Rubella Vaccine หมายถึง โรคหัด โรคคางทูม และโรคหัดเยอรมัน ซึ่งวัคซีนMMR ผลิตมาจากเชื้อมีชีวิตฤทธิ์อ่อน (Live attenuated vaccine) เป็นรูปแบบผง ต้องละลายสารละลายก่อนแล้วจึงฉีดได้ ตามคำแนะนำของบริษัทผู้ผลิตวัคซีนMMR

การใช้วัคซีนหัด-คางทูม-หัดเยอรมัน (MMR) 

วัคซีนMMR เป็นวัคซีนใช้ป้องกันโรคหัด คางทูม และหัดเยอรมัน ฉีดครั้งละ 0.5 มล. เข้าใต้ผิวหนัง ฉีดครั้งแรกเมื่ออายุ 9-12 เดือน และครั้งที่ 2 เมื่ออายุ 2-4 ปี แต่อาจให้ครั้งที่ 2 เมื่ออายุ 2 ปี 6 เดือน ตามแผนปฏิบัติงานของ กระทรวงสาธารณสุข 

ตำแหน่งที่ฉีด

ตำแหน่งที่ฉีดในเด็กเล็กจะเป็นใต้ผิวหนังของหน้าขา ส่วนในเด็กโตจะเป็นบริเวณต้นแขน 

อาการข้างเคียงหลังฉีด

อาการข้างเคียงหลังฉีด MMR อาจมีตั้งแต่เป็นน้อยจนถึงมาก ซึ่งอาการที่เป็นมากจะมีโอกาสเกิดขึ้นได้น้อยกว่า อาจมีไข้และผื่น หลังฉีดไป 6-12 วัน นอกจากนี้อาจพบเกล็ดเลือดต่ำ อาการปวดข้อ ข้ออักเสบในวัยหญิงเจริญพันธุ์ ต่อมน้ำเหลืองโต ต่อมน้ำลายพาราติดอักเสบ และอัณฑะอักเสบในผู้ชาย

ข้อห้ามที่สำคัญ

  • ห้ามฉีดในหญิงตั้งครรภ์ ดังนั้น หากจะรับวัคซีนแนะนำให้คุมกำเนิดหลังได้วัคซีนอย่างน้อย 28 วัน   
  • ผู้ที่แพ้ neomycin หรือเจลาตินแบบรุนแรงถึงชีวิต (anaphylaxis) 
  • ผู้ที่ใช้สเตียรอยด์มากกว่าหรือเท่ากับ 2 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัมต่อวัน หรือ 20 มิลลิกรัมต่อวัน นาน 14 วัน ผู้ป่วยกลุ่มนี้สามารถรับวัคซีนได้เมื่อหยุดใช้ยาสเตียรอยด์อย่างน้อย 1 เดือน  
  • ผู้ป่วยมะเร็งเม็ดเลือดขาว สามารถรับวัคซีนได้เฉพาะช่วงโรคสงบ และต้องหยุดการให้ยาเคมีบำบัดมาแล้วอย่างน้อยมากกว่า 1 ปี
  • ผู้ป่วยกลุ่มโรคภูมิคุ้มกันบกพร่องไม่ควรได้รับวัคซันชนิดนี้ ยกเว้น กลุ่มผู้ป่วยมะเร็งเม็ดเลือดขาว ชนิด B cell defect, complement deficiency, phagocytic deficiency และโรค HIV ที่มีอาการน้อยหรือปานกลาง สามารถรับวัคซีนได้ 
  • สำหรับผู้แพ้ไข่ สามารถให้ MMR ได้ เพราะมีโอกาสเกิดปฏิกิริยาต่ำ

คำถามที่พบบ่อย

Q: ทำไมถึงมีการเลื่อนวัคซีน MMR ครั้งที่ 2 จากอายุ 4-6 ปี เป็นอายุ 2 ปี 6 เดือน

A: จากสถานการณ์โรคในช่วงปี 2552 ถึง 2556 พบมีรายงานผู้ป่วยหัดปีละ 3,000 ถึง 6,000 ราย และมีการระบาดของโรคหัดเป็นระยะประมาณ ร้อยละ 40 เป็นเด็กก่อนวัยเรียน ดังนั้น เพื่อป้องกันควบคุมโรคหัดอย่างมีประสิทธิภาพ ร่วมกับนโยบายกำจัดโรคหัดให้ได้ ภายใน พ.ศ. 2563  กระทรวงสาธารณสุขจึงปรับตารางการให้วัคซีน MMR ใหม่โดยเลื่อนการให้วัคซีนเข็ม 2 ให้เร็วขึ้น เพื่อลดการป่วยในเด็กกลุ่มนี้

โฆษณาจาก HonestDocs
เเพ็กเกจตรวจหัวใจ ❤️ ลด 30 - 50% ถึงวันที่ 24 ก.ย. นี้เท่านั้น 🔥

เหนื่อยง่าย เจ็บหน้าอก หอบ ลองมาเช็คสมรรถภาพหัวใจกันดีกว่า ❤ เริ่มต้นที่ 1450 บาท

Internal ad heartcheck

Q: อาการข้างเคียงหลังฉีด MMR ได้แก่ ไข้และผื่น เป็นอาการข้างเคียงที่เป็นอันตรายร้ายแรงหรือไม่ ควรให้คำแนะนำในการดูแลอย่างไร

A: เป็นอาการที่ไม่ร้ายแรง พบได้บ่อย จะพบไข้หลังฉีด 6-12 วันและเป็นอยู่นาน 1-2 วัน ส่วนผื่นขึ้นได้หลังฉีด 7-10 วัน 

คำแนะนำในการดูแล คือ ถ้ามีไข้ให้เช็ดตัวลดไข้และให้ยาลดไข้ส่วนอาการผื่นจะค่อยๆหายไปเอง อาจพบต่อมน้ำเหลืองโตหรือต่อมน้ำลายอักเสบ อัณฑะอักเสบ อาจพบภาวะเกร็ดเลือดต่ำภายใน 2 เดือน หลังฉีดวัคซีน

Q: อาการอะไรที่อาจแสดงว่า เกร็ดเลือดต่ำ และควรให้คำแนะนำผู้ดูแลเด็กอย่างไร

A: อาการเกล็ดเลือดต่ำ คือ อาการที่เลือดไหลแล้วหยุดยาก จะเห็นมีรอบฟกช้ำ ดำเขียว เวลาถูกกระแทก ถ้ามีอาการมาก เช่น เลือดไหลแล้วหยุดช้าเวลามีบาดแผล แนะนำให้มาพบแพทย์

Q: หากไม่ทราบว่าตั้งครรภ์ และได้รับวัคซีน MMR จะมีอันตรายต่อเด็กในครรภ์หรือไม่ อย่างไร และควรให้ปฏิบัติตนอย่างไร

โฆษณาจาก HonestDocs
เเพ็กเกจตรวจหัวใจ ❤️ ลด 30 - 50% ถึงวันที่ 24 ก.ย. นี้เท่านั้น 🔥

เหนื่อยง่าย เจ็บหน้าอก หอบ ลองมาเช็คสมรรถภาพหัวใจกันดีกว่า ❤ เริ่มต้นที่ 1450 บาท

Internal ad heartcheck

A: อาจมีผลต่อทารกในครรภ์ โดยเฉพาะในไตรมาสแรกของการตั้งครรภ์ มีความเสี่ยงว่าทารกอาจได้รับเชื้อ อาจมีความพิการเกิดขึ้น ดังนั้น แนะนำหญิงวัยเจริญพันธุ์ ให้ฉีด MMR ก่อนตั้งครรภ์อย่างน้อย 28 วัน หรือหากไม่มั่นใจว่าตั้งครรภ์อยู่หรือไม่ หลังได้วัคซีนแล้วควรคุมกำเนิดต่ออย่างน้อย 28 วัน 

ในขณะตั้งครรภ์ก็ไม่ควรฉีดวัคซีนนี้ เพราะเชื้อในวัคซีนอาจก่อให้เกิดอันตรายต่อทารกในครรภ์ได้ แต่ถ้าฉีด MMR โดยบังเอิญหรือมีการตั้งครรภ์เกิดขึ้นใน 28 วัน หลังฉีดแล้วไม่เป็นเหตุผลให้ต้องทำแท้ง เพราะยังไม่พบหลักฐานว่าทารกในครรภ์จะได้รับอันตรายจากวัคซีน

ที่มาของข้อมูล

สำนักโรคติดต่อทั่วไป, กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข, ตำราวัคซีนและการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค ปี 2556 (http://data.nvi.go.th/vaccineknowledge/file_download/epi-program/mmr.pdf)

รายงานข้อมูลวัคซีน, วัคซีน MMR (โรคหัด โรคคางทูม และโรคเหือด): สิ่งที่คุณต้องทราบ (http://www.immunize.org/vis/thai_mmr.pdf)

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

บทความก่อนหน้า
วัคซีน
วัคซีน

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

ดูในแอป