การบ้านในวันพักฟื้น

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ก.พ. 12, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 159,640 คน

การบ้านในวันพักฟื้น

เมื่อกลับไปยังตึกผู้ป่วย  ผู้ป่วยมะเร็งเต้านมมักจะฟื้นตัวได้ไม่ยาก มีน้ำเกลือให้ติดตัวไป  1  ถุง  และอาจมีขวดที่ต่อกับท่อระบายให้กระเตงไปสักพัก  1 – 2 ใบ

ผู้ป่วยที่เจ็บแผลควรแจ้งแพทย์ให้ทราบ  ศัลยแพทย์อาจฉีดยาชาเฉพาะที่เสริมให้ตั้งแต่ตอนผ่าตัดเสร็จ  และมักสั่งยาฉีดยากินไว้ให้ผู้ป่วยในขนาดที่เหมาะสม  ผู้ป่วยไม่ควรต้องทนครับ  เพราะทุกอย่างได้รับการกะเกณฑ์ในขนาดที่เหมาะควรแล้ว  ถ้าขอบ่อย  ขอมากไป  คุณพยาบาลจะบอกเองครับว่าเกินกว่าที่แพทย์สั่งไว้

โดยส่วนใหญ่ผู้ป่วยจะเจ็บในช่วงหนึ่งถึงสองวันหลังผ่าตัด  แล้วก็เจ็บไม่มาก  แม้ในรายที่ต้องตัดเต้านมแผลจะยาวมากก็ตาม  ได้ฉีดยาสักเข็มสองเข็ม  กินยาแก้ปวดคุมอาการก็เอาอยู่  ที่นี้พอไม่เจ็บ  ผู้ป่วยหลายคนก็เริ่มบ่นว่าเบื่อการอยู่โรงพยาบาล  เพราะไม่เจ็บแล้ว  น้ำเกลือก็ไม่ต้องใช้  กินข้าวได้สบาย  มีแต่ยังต้องกระเตงขวดน้ำเหลืองอยู่นี่เอง  ในแตะละที่มีวิธีแก้ปัญหาต่างกันครับ  เช่น  บอกให้ทนหน่อย  ถ้าน้ำเหลืองออกน้อยแล้วจะรีบดึงออกให้  บางสถาบันเสนอให้ผู้ป่วยที่สมัครใจกลับบ้านพร้อมขวดที่ต่อกับท่อระบาย  แล้วจะมีพยาบาลตามเยี่ยมคอยดูแล  ถึงระยะเวลาที่แพทย์นัดค่อยมาโรงพยาบาลแล้วพิจารณาว่าจะเอาออกได้หรือยัง เรียกว่า  “รอที่บ้าน”  ซึ่งดีกว่า  “รอที่โรงพยาบาล”  เป็นไหนๆ  แต่ก็ไม่เหมาะนักหากผู้ป่วยอยู่บ้านคนเดียว  ไม่มีคนดูแล  ผู้ป่วยในบางสถาบันอาจได้รับทางเลือกให้ดึงท่อระบายออกหลังวันที่  3  หรือ  4  แล้วกลับบ้านไป  หากมีน้ำเหลืองคั่งกลับมา  (มักจะมีอยู่แล้ว  เพราะไม่ได้รอให้แห้งก่อน)  ก็ค่อยเจาะออกเป็นครั้งคราว  ซึ่งจะสะดวกกว่าตรงไม่ต้องคอยกระเตงขวดไปไหนมาไหน

อาการชาบริเวณรักแร้และต้นแขนเป็นอาการปกติที่อาจพบในผู้ป่วยที่มีการตัดเส้นประสาทรับความรู้สึกขนาดเล็กที่วิ่งจาหน้าอกมายังต้นแขนด้านใน  ซึ่งเป็นเทคนิคของการผ่าตัด  ทำให้ศัลยแพทย์เลาะต่อมน้ำเหลืองบริเวณที่ต้องการในรักแร้ได้ถนัดและหมดจดมากขึ้น  ใช้เวลาหน่อยก็จะชินไปเองครับ

แผลผ่าตัดมักได้รับการเปิดทำแผลประมาณ  4 – 5  วันหลังผ่าตัด  เพื่อให้โอกาสเนื้อเยื่อมีความกระชับพอควรจากแรงกดของผ้าก๊อซ  อาจเปิดเร็วกว่านี้ถ้าสงสัยว่าติดเชื้อหรือเนื้อเยื่อตึงมาก

บริเวณหัวไหล่เป็นจุดสำคัญอีกจุดหนึ่งที่ผู้ป่วยต้องเอาใจใส่ภายหลังการผ่าตัด  โดยเฉพาะหากเป็นการตัดเต้านมออก  บริเวณนี้จะตึง  และพานทำให้ผู้ป่วยไม่อยากขยับแขน  การนอนอยู่นิ่งๆ  ทำให้เกิดอาการ  “ไหลติด”  ขึ้นมา  ซึ่งแปลว่าแขนขยับในแต่ละทิศทางได้น้อยลง  เพราะขาดการยืดขยับที่ควรทำทุกวันตามปกติ  จึงมีคำแนะนำให้ผู้ป่วยขยับแขน  เพื่อเคลื่อนไหวไหล่าในท่าต่างๆ  กัน  ทั้งนี้เพื่อให้ไม่เกิดการติดขัดนั่นเอง  ซึ่งต้องเน้นย้ำนะครับ  ว่าเป็นการยืดและเคลื่อนไหวช้าๆ  ไม่ใช่การ  “บริหารไหล่”  ซึ่งชอบพูดกัน  และทำให้ผู้ป่วยจำนวนไม่น้อยเข้าใจผิดว่าต้องทำเร็วๆ  แรงๆ  ซึ่งไม่เป็นเช่นนั้น

ตำราขยับไหล่มีหลายสำนัก  แต่ผมชอบที่อาจารย์ผมสอนมา  จำง่ายคล้องจอง  ดูเป็นไทยๆ  ดี  ประกอบด้วย  “หวีผม  เกาหลัง  ไต่ผนัง  โม่แป้ง”  สั้น  ง่าย  ได้ใจความครับ

  • หวีผม 
  • เกาหลัง 
  • ไต่ผนัง

ทำท่ายกแขนข้างที่ผ่าตัดขึ้นเหนือหัว  แล้วลูบผมด้วยหลังลงมาทางท้ายทอย  ยิ่งลึกยิ่งดีครับ

ทำท่าเสยมือจากสีข้างด้านล่าง  คะเนว่าจะเขี่ยให้ถึงกลางหลัง  โดยมากจะขึ้นได้ถึงสะบัก  ยิ่งสูงยิ่งดี

ท่านี้หันข้างเข้ากำแพง  ยืดแขนข้างที่ผ่าตัด  ทำท่าปูไต่บนผนังขึ้นไปเรื่อยๆ  ความสูงที่ปูไต่ได้ในแต่ละวันช่วยบอกว่าทำได้ดีขึ้นแค่ไหน  เมื่อยืดจนสุดให้ดึงมือออกจากผนัง  แล้วยกขึ้นเหยียดตรงชิดหู  (ห้ามขี้โกงเอียงศีรษะมาช่วยนะครับ!)

  • โม่แป้ง 

อันนี้กางมือออกข้างตัว  แล้วหมุนทั้งแขนเป็นวงกลมเหมือนกำลังหมุนโม่  (เด็กสมัยใหม่สงสัยจะเสียเปรียบหน่อย  ไม่เคยเห็นโม่)  เรียกว่าเป็นองค์รวมของการเคลื่อนไหวของหัวไหล่ครับ                                                                                                                                                                                          

 

 

ทำทุกวันเมื่อไม่เจ็บแผลแล้ว  อาการตึงติดขัดก็จะไม่เกิด  กลับบ้านแล้วค่อยทำต่อไปได้เรื่อยๆ ครับ

คุณสามารถอ่านข้อมูลดีๆมีประโยชน์แบบนี้ได้เพิ่มเติมที่หนังสือ "มะเร็งเต้านม" โดยรองศาสตราจารย์ นพ. พัฒน์พงศ์ นาวีเจริญ, รองศาสตราจารย์ นพ. ศิรชัย จินดารักษ์, ผู้ช่วยศาสตราจารย์ นพ. ชวลิต เลิศบุษยานุกูล, ผู้ช่วยศาสตราจารย์ นพ. วิโรจน์ ศรีอุฬารพงศ์ จากสำนักพิมพ์อมรินทร์ เพื่อสนับสนุนผู้แต่ง

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่