การกินเพื่อสุขภาพ

เราควรจะกินวิตามินรวมทุกวันหรือเปล่า?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 4 นาที
Istock 868429656 %281%29

ขวดยาที่มีอยู่ในแทบทุกบ้านของชาวอเมริกัน น่าจะไม่มีอะไรนอก จากขวดวิตามินรวม ตามสถิติของศูนย์ควบคุมและป้องกันโรค ในปี 2554 ประมาณ 40% ของผู้ใหญ่อเมริกันกินวิตามินรวมวันละเม็ด เพื่อนผมก็อยู่ ในกลุ่มนี้ เพื่อนคนนี้ปกติกินแต่อาหารแช่แข็งและขนมหวาน ไม่กินผักสด ผลไม้ ผมบอกเพื่อนว่ารู้สึกเป็นห่วงสุขภาพเขา เพื่อนบอกผมว่าไม่ต้องห่วง เขากินวิตามินรวมทุกวัน สําหรับเขา การกินวิตามินรวมให้ความรู้สึกคล้าย กับประกันสุขภาพแบบหนึ่ง พอถูกผมถาม เขาจึงตอบแบบนั้น เรื่องกิน วิตามินรวมเป็นหัวข้ออ่อนไหวนะครับ คนที่กินวิตามินรวมเชื่อว่า นี่เป็นสิ่งสําคัญที่ได้ทําเพื่อสุขภาพของตน เพื่อน ๆ จะตกใจเวลาผมบอกว่า ไม่เคยกินวิตามินรวม เพื่อนเตือนผมว่า เป็นหมอก็สมควรจะต้องดูแล สุขภาพตัวเองให้ดีกว่านี้ ผมอธิบายว่า ผมได้รับวิตามินเพียงพอจากการกิน อาหารที่มีค่าอย่างสมดุล แต่เห็นได้ชัดว่าเพื่อนๆ ไม่เชื่อผมหรอกครับ

ทําไมชาวอเมริกันจึงพากันจ่ายเงินซื้อวิตามินรวมปีละหลายพันดอลลาร์? น่าจะมีหลายเหตุผลครับ ตั้งแต่เป็นเด็กเราถูกผู้ใหญ่บอกให้กินวิตามิน วิตามินทั้งหลายล้วนจําเป็นและสําคัญต่อชีวิต หากขาดวิตามินซี ทําให้เป็นโรคลักปิดลักเปิด เลือดออกตามไรฟัน ขาดวิตามินบีสาม (Niacin) ทําให้เกิดโรค เพลลากรา (pellagra) ขาดวิตามินเอ อาจทําให้ตาบอดได้ ขาดวิตามินดี ทําให้เป็นโรคกระดูกผุ ไม่มีใครอยากขาดวิตามิน คําถาม ก็คือ การกินวิตามินเพิ่มเข้าไปเป็นสิ่งที่ดีหรือเปล่า ? และการได้รับวิตามินในรูปยานั้น ดีเท่ากับวิตามินที่มากับอาหารหรือไม่ ? อีกคําถามก็คือ วิตามิน รวมสําคัญต่อสุขภาพของเราจริง ๆ เหมือนอย่างที่โฆษณาชวนให้เราเชื่อ หรือเปล่า ? คําตอบตามหลักวิทยาศาสตร์ปัจจุบันต่อคําถามนี้ก็คือ น่าจะไม่

หลักฐานเกือบทั้งหมดไปในทางที่ว่า การกินวิตามินรวมไม่ทําให้ เราอายุยืนยาวกว่าการไม่กินแต่อย่างใด มีการศึกษาจํานวนมากพยายาม พิสูจน์สิ่งนี้ และส่วนมากเป็นการศึกษาแบบเฝ้าสังเกตการณ์ ซึ่งเป็นการ ศึกษาแบบเดียวกับที่ผมเคยพูดถึงไว้แล้วในหัวข้อคําถามเรื่องดื่มแอลกอฮอล์ดีไหม การศึกษานี้ติดตามกลุ่มตัวอย่างไประยะเวลาหนึ่งเพื่อดูผลว่า คนที่กินวิตามินรวมมีสุขภาพดีหรือแย่กว่าคนที่ไม่กิน ผลที่ได้ออกมาแตกต่างกันอย่างมาก มีทั้งได้ประโยชน์บ้าง ในขณะที่ผลบางส่วนปรากฏว่าความเสี่ยง ต่อการเสียชีวิตเพิ่มขึ้น

มีการจัดประชุมคณะกรรมการผู้เชี่ยวชาญเมื่อปี พ.ศ. 2549 เพื่อ ออกคําแนะนําให้แก่สถาบันสุขภาพแห่งชาติ (NIH) ในงานวิจัยเรื่องวิตามิน กับการป้องกันโรคเรื้อรัง สรุปว่า ในปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานเพียงพอที่จะ สนับสนุนหรือคัดค้านการใช้วิตามินรวม สอดคล้องกับความเห็นของหน่วย งานป้องกันโรคของสหรัฐอเมริกา เป็นเรื่องน่าแปลกใจอยู่บ้างที่ผู้คนทั่วไป ล้วนเชื่อและศรัทธา (ตามการโฆษณา) ว่า วิตามินรวมจําเป็นต่อการรักษา สุขภาพ ถ้าวิตามินรวมสําคัญปานนั้น ทําไมถึงหาหลักฐานที่แสดงว่าดีต่อ สุขภาพจริงๆ ได้ยากนักล่ะครับ?

ถึงแม้ว่าผมจะเป็นคนที่ไม่สนับสนุนการกินวิตามินรวมและอาหาร เสริม แต่ผมก็ตั้งใจกินอาหารที่อุดมไปด้วยวิตามินและสารอาหารที่หลาก หลายครับ ผมกังวลอยู่ว่า การสกัดวิตามินจากอาหารที่มีวิตามินเหล่านี้ เป็นส่วนประกอบตามธรรมชาติไปทําเป็นยา แล้วแปลความกันไปว่า มี ประสิทธิภาพเท่ากันหรือเหนือกว่าของในธรรมชาติ อีกประการหนึ่งที่ห่วง คือ แม้ว่าการได้รับวิตามินบางชนิดเกินขนาดจะถูกกําจัดส่วนเกินออกไปทางปัสสาวะอย่างง่ายดาย แต่การกินวิตามินอีกหลายชนิดในปริมาณมาก ก็อาจก่ออันตรายได้ แต่ดีที่ว่า ร่างกายสามารถเก็บวิตามินไว้ใช้ในเวลาที่ ไม่ได้รับจากอาหารได้ ดังนั้น ตราบใดที่คุณพยายามกินอาหารที่สมดุลอยู่ เสมอ คุณย่อมจะได้รับวิตามินทั้งหลายอย่างเพียงพอ

เป็นเรื่องง่ายที่จะมีคนมาบอกคุณว่าควรจะกินวิตามินให้มากขึ้น ในรายการ Good Morning America ผมลองเข้าไปดูในเว็บไซต์ของ บริษัทวิตามินยอดนิยมสองแห่ง เพื่อดูว่าเขาจะพยายามขายสินค้าชนิดใดให้ผมบ้าง โดยผมแจ้งข้อมูลว่า เป็นคนกินอาหารที่ดีต่อสุขภาพ ทั้งยังกิน อาหารหลากหลายตลอดจนกินผักผลไม้ในปริมาณมากทุกวัน ไม่มีโรค ประจําตัวใด ๆ และทางบรรพบุรุษไม่มีประวัติโรคหัวใจในอายุน้อย ๆ ทั้ง สองบริษัทบอกมาว่าผมยังต้องทําอะไรเพิ่มอีกมาก บริษัทหนึ่งแนะนําให้ผมกินสารต้านอนุมูลอิสระ วิตามินรวม ปีห้าสิบ วิตามินซี กรดไขมันโอเมกาสาม แถมด้วยอาหารเสริมชนิดพิเศษทุกวัน คิดราคาออกมา ปีละ 600 เหรียญ สหรัฐ (ประมาณ 18,000 บาท) อีกบริษัทหนึ่งก็แนะนําคล้าย ๆ กัน มีวิตามินซี แคลเซียม น้ำมันปลาเสริมวิตามินอี แมกนีเซียม วิตามินดี ซุปเปอร์บี สมุนไพรบํารุงตับมิลค์ ทิสเซิล และวิตามินรวม คิดเป็นราคา ปีละ 624 เหรียญ คิดดูเถิดครับ ขนาดผมเป็นคนใส่ใจกินอาหารสมดุล บริษัทวิตามินยังอุตส่าห์แนะนําให้ผมจ่ายอีกปีละหกร้อยเหรียญ หาซื้อ อาหารเสริมมากินอีก ลองนึกเถอะครับว่า ถ้าใครที่ใส่ใจสุขภาพน้อยกว่านี้ ตัวเลขอาจจะเพิ่มเป็นสี่หลักก็ได้ เงินขนาดนั้นเอาไปทําอย่างอื่นได้มากเลยละ

ผมไม่อยากใช้ถ้อยคํารุนแรง แต่อยากบอกว่าในอุตสาหกรรมวิตามิน และอาหารเสริม มีการอ้างวิทยาศาสตร์ปลอมมากกว่าในแวดวงอื่น ๆ ของ การดูแลสุขภาพ อุตสาหกรรมกลุ่มนี้สมควรถูกดูแลอย่างครอบคลุมและ มีประสิทธิภาพจากหน่วยงานของรัฐบาลมากกว่าที่เป็นอยู่ เพื่อปกป้อง ประชาชนในสังคม

 บทสรุปของหมอเบซเซอร์

พวกเราจ่ายเงินปีละนับพันล้านดอลลาร์ซื้อวิตามินรวม เอาเงินที่คุณจะจ่ายมา ใช้ซื้อผักผลไม้เป็นอาหารเพื่อสุขภานให้มากขึ้นเถอะครับ วิธีนี้ไม่เพียงแต่จะเป็นการ ได้รับวิตามินและเกลือแร่อย่างตรงไปตรงมา แต่ยังได้รสชาติดีกว่าด้วยนะครับ

ใครที่ต้องการวิตามินรวม?

มีข้อยกเว้นอยู่บ้างเหมือนกัน ในกรณีของวิตามินรวมกับประโยชน์ ในการบํารุงสุขภาพ

  • สตรีที่กําลังตั้งครรภ์หรือวางแผนจะตั้งครรภ์ ควรกินวิตามินสําหรับ คนท้อง
  • ผู้ป่วยโรคเรื้อรังซึ่งส่งผลให้การดูดซึมสารอาหารบางอย่างบกพร่อง ไป จึงสมควรได้รับวิตามินเสริม
  • ผู้ที่กินอาหารขาด ไม่ครบถ้วน เช่นกลุ่มมังสวิรัติเคร่งครัด อาจ ต้องการเสริมวิตามินเฉพาะตัว แต่ไม่ใช่วิตามินรวม

 หากคุณเห็นว่าบทความนี้มีประโยชน์และอยากอ่านเกี่ยวกับหัวข้อนี้เพิ่มเติม สามารถสนับสนุนผู้แต่ง นายแพทย์ริชาร์ด เบซเซอร์  ได้โดยการซื้อหนังสือ “ความจริงจากหมอไขข้อกังขาปัญหาสุขภาพ”

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่