ยา

อ่านฉลากก่อนใช้ยาด้วยนะจ๊ะ

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 6 นาที
อ่านฉลากก่อนใช้ยาด้วยนะจ๊ะ

 

กลางดึกอันสงบเงียบ… หลายคน (รวมทั้งดิฉันด้วย ฮ่า…) กำลังหลับฝันหวาน…

“กริ๊งงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงงง………………….”

ดิฉันงัวเงียตื่นมาขยี้ตา + เช็ดคราบน้ำลายมุมปาก (แหะ ๆ) อย่างงงงวยกับเสียงดังที่กำลังแผดก้องทั่วอาคาร ก่อนจะร้องแทบไม่เป็นภาษา ไม่ใช่เพราะนึกขึ้นได้ว่าตัวเองกำลังอยู่เวรดึก และต้องตื่นมาปฏิบัติหน้าที่เมื่อมีผู้ป่วยมากดกริ่งรับยา แต่เพราะนึกขึ้นได้ว่าเสียงที่ดังอยู่ มันใช่เสียงกริ่งกดเรียกเพื่อรับยาซะที่ไหนล่ะ แต่ดันเป็นเสียงสัญญาณเตือนไฟไหม้นี่เฟ้ย!

แว้ก…ก…ก…ก……. @#$%^&*^%$#$%^&&^%

rx13

 

…คิดได้ดังนั้น สองขาของดิฉันก็รู้งาน พาให้เจ้าของขาวิ่งหน้าตาตื่นออกมาจากห้องพักเวรนอนทันที ซึ่งเมื่อวิ่งออกมาและมองผ่านกระจกหน้าเคาน์เตอร์จ่ายยา ก็เจอคุณป้าคนหนึ่งยืนยิ้มแหย ๆ อยู่หน้าปุ่มกดบอกสัญญาณไฟไหม้ ดิฉันกำลังอ้าปากจะถามไปว่า ‘ไฟไหม้ตรงไหนคะ’ คุณป้าก็ชิงพูดเสียงดังฟังชัดออกมาก่อน ด้วยเนื้อหาแบบละครจบหักมุมมั่ก ๆ ว่า…

หมอ… ป้ามารับยาจ้ะ

 

ดิฉันจึงถึงบางอ้อ…

โถ… คุณป้ากรดกริ่งสัญญาณไฟไหม้แทนกริ่งเรียกรับยา เวรกั้มมมมม…เวรกรรม!

rx10

 

เสียงดังกังวานของสัญญาณไฟไหม้ทำเอาหลายคนแตกตื่นกันใหญ่ คุณพี่คุณน้องพยาบาลที่ห้องฉุกเฉินก็วิ่งมาที่ห้องยาเพื่อสอบถามหาต้นตอไฟไหม้ ก่อนจะวิ่งกลับไปหาวิธีปิดสัญญาณหลอก(ลวง)ด้วยอารมณ์ทั้งโล่งอกทั้งเซ็งอารมณ์ทั้งขบขันหลังรู้ความจริง กว่าเสียงจะสงบลงได้ก็กินเวลาไปพักใหญ่ เฮ้อ… ผู้ป่วยและพยาบาลบนหอผู้ป่วยชั้นอื่น ๆ จะขวัญกระเจิงกันขนาดไหนนะ ผู้ป่วยหนักจะไม่ตกใจจนลืมป่วย หอบเครื่องช่วยชีวิตวิ่งหนีไฟกันแล้วหรือนั่น จะเป็นอย่างไรดิฉันก็ไม่ได้ถามไถ่เพราะมัวแต่ยืนเพลียจิต …หัวเราะไม่ได้ ร้องไห้ไม่ออก… อยู่น่ะค่ะ …โฮ่ ๆ

 

จากเหตุการณ์นี้ ต่อไปถ้ามีใครจะมากล่าวหาว่าผู้ป่วยในชนบทไม่รู้หนังสือเมื่อเทียบกับผู้ป่วยในเมืองแล้วล่ะก้อ… ดิฉันคงต้องขอค้านหัวชนฝาล่ะค่ะ เพราะคุณป้าเจ้าของรอยยิ้มพิมพ์ใจท่านนี้ได้พิสูจน์ให้ดิฉันเห็นแล้วว่า ทักษะทางภาษาเลิศล้ำจริง ๆ มีอย่างที่ไหน… ป้ายบอก “รับยากรุณากรดกริ่ง” บนป้ายที่วางอยู่ข้าง ๆ ตะกร้ารับใบสั่งยาแท้ ๆ ไม่อ่าน มันคงง่ายเกินไปที่จะอ่านน่ะค่ะ …ดิฉันเดาว่างั้น (ฮ่า…) คุณป้าจึงได้เลือกไปอ่านคำว่า “PUSH” ตรงปุ่ม “Fire Alarm” ที่ฝาห้องอีกด้านแทน ธ่อ…

 

 

แหม… อดไม่ได้ที่จะหยิบยกเรื่องจริงไม่อิงนิยายเรื่องนี้มาจิกนิดกัดหน่อย นินทาผู้ป่วยบ่อย ๆ ทานข้าวอร่อยดี (ฮ่า…) rx03น่ะค่ะ ดิฉันล่ะเหนื่อยใจจริง ๆ ที่หลายต่อหลายครั้งอดคิดไม่ได้ว่าผู้ป่วยที่น่ารักของดิฉันไม่ค่อยรักการอ่านซักเท่าไหร่ แหม… ดิฉันก็ไม่ได้คาดหวังถึงการอ่านหนังสือเป็นเล่ม ๆ หรือตำรับตำราวิชาการนั่นหรอกค่ะ แต่ป้ายประกาศหรือฉลากยาน่ะ อ่านกันหน่อยได้ไหม… เภสัชกรคนสวย (ย้ำทุกตอนต้องมีคนเชื่อบ้างแหละ ฮ่า…) ขอร้อง..ง….ง……

 

แล้วเรื่องไม่อ่านฉลากยาน่ะก็เจอบ่อยนะคะ แต่ไม่ค่อยจะยอมรับกันดี ๆ เล้ย…

 

rx01ยาตัวนี้คุณลุงทานอย่างไรคะ

pt07หนึ่งเม็ดก่อนข้าวเช้า แล้วก็หนึ่งเม็ดก่อนข้าวเย็นน่ะคุณเภสัช โอ๊ย… ลุงใช้ยานี้มาหลายปีแล้ว ไม่มีทางทานผิดหรอกน่า

rx11อ้าว! คุณลุง เมื่อครั้งก่อนที่มาตรวจ น้ำตาลของคุณลุงลดต่ำมาก คุณหมอให้ลดขนาดเหลือเป็นก่อนข้าวเช้าเม็ดเดียว ทานวันละครั้งแล้วนี่คะ

pt04ฮ้า… จริงน่ะ อำกันเล่นใช่ไหมเนี่ย

rx08ไม่ได้อำล่ะค่ะ มิน่าล่ะ… คุณหมอให้ยาไปตั้งเยอะถึงได้หมดก่อนวันนัด แสดงว่าไม่ได้อ่านฉลากใช่ไหมคะเนี่ย…

pt07อ๊านนนนน… ลุงอ่านทุกครั้งแหละ

rx13ฮึ่ย… ยังจะเถียง! ถ้าอ่านทุกครั้งจะทานผิดได้ไงล่ะคะ

 

ก็อย่างที่ดิฉันเคยบอกผู้ป่วยหลายท่านมาก่อนแล้วค่ะว่า ยาน่ะมันมีช่วงขนาดของการใช้ น้อยไปก็ไม่ได้ผลรักษา มากไปก็เกิดอันตราย จะใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดและเกิดพิษน้อยสุดก็ควรต้องใช้ให้ถูกต้องตามขนาดที่แพทย์สั่ง จะมานั่งทางในนึกเอาว่าจะใช้เท่าไหร่ก็ใช้น่ะ …ไม่ควรอย่างยิ่งนะคะ!

 

แต่ก็นั่นแหละค่ะ ผู้ป่วยที่น่ารักของดิฉันหลายท่านก็เป็นผู้ป่วยสูงอายุ สายตาอาจจะฝ้าฟาง มองเห็นไม่ชัดเจน หรือบางท่านก็ร่ำเรียนเขียนอ่านมาน้อย ตามยุคสมัยที่ก่อนนั้นการเข้าถึงการศึกษามีจำกัด อ่านไม่ได้ หรืออ่านได้ยาก ลำบากนักก็เลยไม่อ่านซะเลย …ซะงั้น! ส่วนมากก็เลยใช้วิธีการจำเอา แต่ปัญหาที่พบมากก็คือผู้ป่วยสูงอายุแต่ละท่านไม่ได้มียาใช้ประจำกันแค่อย่างสองอย่างน่ะสิคะ บางท่านมียาที่ต้องใช้ประจำมากเสียจนชวนให้อิ่มแทนข้าวไปเลย แล้วยาพวกนี้ ก็จะมีการปรับขนาดการใช้ตามอาการเจ็บป่วย วิธีการใช้ก็เลยเปลี่ยนไปเปลี่ยนมา สรุปว่า… จำยากน่ะแหละค่ะ

 

แล้วก็พบเป็นประจำว่าผู้ป่วยหลายท่านที่มีปัญหาในการอ่านฉลากยา ไม่ค่อยจะบอกให้แพทย์และเภสัชกรรู้ ดังนั้น บางครั้งในขณะจ่ายยา หากพบผู้ป่วยที่ใช้ยาผิดและน่าสงสัยว่าจะมีปัญหาดังกล่าว เภสัชกรจึงมักใช้เวลาพูดคุยหรือซักถามค่อนข้างนาน ผู้ป่วยท่านอื่น ๆ ที่รอรับยาอยู่ก็กรุณาทำใจร่ม ๆ สักนิดนะคะ เพราะบางทีก็มีน้ำเสียงหงุดหงิดบ่นลอยตามลมมาว่า…

ไม่รู้จะคุยอะไรนักหนา ให้ยายเอายากลับบ้านไปให้ลูกหลานอ่านให้ก็ได้หรอก

 

แหม… ไม่อยากได้ยินอย่างนี้เลยค่ะ  เพราะอดจะออกอาการ ‘องค์ลง’ ไม่ค่อยได้ …เหอ ๆ

rx10

 

ก็เข้าใจค่ะว่าทุกท่านอยากรับยาเร็ว ๆ จะได้รีบกลับบ้าน แต่วิธีการที่ท่านเสนอแนะมานั้นใช้ไม่ได้ผลกับผู้ป่วยทุกรายนะคะ โดยเฉพาะหากพบว่าผู้ป่วยรายไหนเคยมีปัญหาการใช้ยาผิดโดยไม่จงใจมาหลายครั้ง

เพราะพบว่าผู้ป่วยสูงอายุบางครอบครัวก็อยู่กันตามลำพังสองคนตายายจริง ๆ ลูกหลานซึ่งอยู่ในวัยแรงงานก็ไปทำงานหาเงินอยู่ต่างถิ่น หรือแม้จะอยู่ด้วยกัน แต่ก็ต้องรีบไปทำงานแต่เช้าตรู่และกลับมาเมื่อมืดค่ำ ไม่ได้มีเวลามาดูแลตลอดทั้งวัน

และผู้ป่วยสูงอายุที่ดิฉันพบว่ามีปัญหาในการใช้ยา ส่วนมากจะขี้เกรงใจค่ะ ไม่ต้องการให้ตัวเองเป็นภาระกับลูกหลาน จึงพยายามช่วยเหลือตัวเองมากกว่าจะขอความช่วยเหลือจากคนอื่น ๆ น่ะค่ะ

 

จริง ๆ แล้ว การอ่านฉลากยาไม่ออก หรืออ่านได้ลำบาก ไม่ใช่เรื่องน่าอายหรือต้องมาคิดเกรงใจนะคะ rx12หากผู้ป่วยท่านใดมีปัญหาดังกล่าว และไม่มีลูกหลานอยู่ดูแลใกล้ชิด อยากเรียนให้ทราบว่าท่านควรแจ้งเภสัชกรขณะที่รับยาด้วยค่ะ เพื่อที่เราจะมาหาวิธีแก้ไขปัญหาดังกล่าวร่วมกัน เพราะแนวทางหรือเครื่องมือที่ใช้มีหลากหลาย ตั้งแต่การเขียนสัญลักษณ์ที่ฉลาก การทำตัวอย่างยาที่ท่านต้องรับประทานในแต่ละมื้อ ตลอดจนการจัดเป็นซองยาชุดเฉพาะราย แต่ละวิธีการมีทั้งจุดเด่นและจุดด้อยค่ะ เราจึงต้องมาช่วยกันหาว่าแนวทางใดที่จะเหมาะสมกับท่านที่สุด

 

แหม… ตอนเริ่มพิมพ์ ดิฉันกะว่าจะเล่าสู่กันฟังเรื่องการอ่านฉลากยาให้ได้ประโยชน์นะคะ แต่ฝอยมากไปหน่อย (ฮ่า…) ก็เลยยาวมากกกกกกกแล้ว งั้นขอยกยอดไว้คราวหน้า …ถ้าไม่ขี้เกียจไปซะก่อนนะคะ (ฮ่า…)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่