สุขภาพตา

ทำความเข้าใจช่วงการหลับ non-REM และ REM

การศึกษาการนอนหลับระบุลักษณะที่แตกต่างกันนี้จากคลื่นสมองที่ตรวจได้
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
Istock 174967384 m

การศึกษาการนอนหลับระบุลักษณะที่แตกต่างกันนี้จากคลื่นสมองที่ตรวจได้

การทำความเข้าใจเบื้องต้นเกี่ยวกับระยะของการนอนหลับเป็นสิ่งจำเป็น เพื่อให้เข้าใจการกลไกการทำงานของการนอนหลับตามปกติและความหลากหลายของโรคเกี่ยวกับการนอน ตัวอย่างเช่น อะไรเป็นความแตกต่างระหว่างการหลับแบบ non REM และ REM?

ระยะการนอนหลับใดที่ถือว่าลึกที่สุด?

ร่างกายจะมีการฟื้นฟู หรือมีการประมวลความจำเมื่อไหร่? ความฝันที่ชัดเจนจะปรากฏขึ้นเมื่อไหร่? มาค้นหาคำตอบสำหรับคำถามเหล่านี้กัน ระยะของการหลับที่แตกต่างกัน มีลักษณะเฉพาะของตัวเอง และสามารถระบุระยะที่ว่าได้จากการตรวจ EEG EEG ซึ่งทำให้ระหว่างการตรวจการนอนหลับ (polysomnogram) เป็นการตรวจวัดรูปแบบของคลื่นสมองอย่างต่อเนื่อง หรือการทำงานทางไฟฟ้าของสมอง การตรวจนี้ทำโดยการติดขั้วไฟฟ้าไว้ที่หนังศีรษะพร้อมกับครีมตัวนำที่ช่วยให้ตรวจจับรูปแบบของกระแสไฟฟ้าได้ สิ่งที่บันทึกได้จะถูกแบ่งเป็นสองระยะในเบื้องต้น คือ ช่วงการหลับที่ไม่มีการกลอกตาอย่างรวดเร็ว (NREM) และช่วงที่มีการกลอกตาอย่างรวดเร็ว (REM) การตรวจคลื่นไฟฟ้าของตา(electrooculogram-EOG) วัดการทำงานทางไฟฟ้าที่เกิดจากการเคลื่อนไหวของตาระหว่างการหลับ การตรวจนี้สามารถตรวจติดตามการเคลื่อนไหวของตาได้ทั้งในระยะ REM และ non REM

อะไรคือการหลับแบบ NREM?

การนอนหลับแบบ Non rapid eye movement (NREM) หรือ Non-REM ประกอบไปด้วยสามระยะ (N1, N2, N3) และแต่ละระยะมีรูปแบบคลื่นสมองจำเพาะ NREM เป็นการหลับส่วนใหญ่ในวงจรการหลับ ความจำเพาะของ NREM คือมีเลือดที่ไปเลี้ยงสมองและกล้ามเนื้อลดลง นอกจากนี้ ชีพจรก็ช้าลง ความดันเลือดก็ลดลง และปริมาณของอากาศที่เข้าออกจากปอดก็น้อยลงด้วย ระยะที่หนึ่ง (N1) เกี่ยวข้องกับการเคลื่อนไหวลูกตาและการผ่อนคลายของกล้ามเนื้อที่สั่งการได้เพียงบางส่วน นี่เป็นระยะการหลับที่ตื้นมาก และมักจะถูกแปลความอย่างผิดๆโดยผู้ที่กำลังหลับอยู่ว่าเป็นการตื่น

ระยะที่สอง (N2) แสดงให้เห็นลักษณะจำเพาะของ EEG ทั้ง K complex และ sleep spindles โดย K complex คือคลื่นที่มีความสูงมาก (high amplitude) ซึ่งหมายความว่าทั้งสูงและกว้าง Sleep spindles เป็นกลุ่มคลื่นที่มีความถี่สูงที่อยู่ติดๆ กัน ซึ่งหมายความว่าจะไม่สูงเท่า K complex และเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วในระยะเวลาสั้นๆ สิ่งเหล่านี้จะถูกตรวจพบจากการตรวจการนอนหลับโดยผู้ที่ผ่านการฝึกฝนมาแล้ว และใช้ระบุระยะของการนอนหลับ ซึ่งในระยะที่สองนี้กินเวลากว่า 50% ของช่วงการนอนหลับโดยเฉลี่ยของเรา

ระยะที่สาม (N3) แสดงให้เห็นถึงคลื่นการทำงานที่มีลักษณะ high amplitude คือ EEG จะประกอบไปด้วยคลื่นที่มีทั้งความสูงและความกว้าง นี่เป็นระยะที่ลึกที่สุดของการนอนหลับแบบ NREM ระยะนี้เป็นระยะที่มีการหลั่ง growth hormone โดยเฉพาะในเด็ก และยังมีความสำคัญในการฟื้นฟูเนื้อเยื่อของร่างกาย ในระยะนี้จะปลุกให้ตื่นได้ยากมาก และมักจะเกิดขึ้นในระยะหนึ่งในสามแรกของการนอน

อะไรคือการนอนหลับแบบ REM?

REM เกิดขึ้นหลายครั้งระหว่างการนอนหลับ แต่เป็นเพียงช่วงที่สั้นที่สุดในวงจรการหลับ มันเป็นที่รู้จักจากการมีการเคลื่อนไหวของตาอย่างรวดเร็วในทิศทางต่างๆ (Rapid eye movement-REM) ซึ่งเกิดขึ้นในขณะกำลังหลับ ระยะนี้เป็นระยะการนอนหลับที่มีการทำงานอย่างหนักของสมอง EEG ตรวจพบว่าลักษณะของคลื่นที่มีรูปแบบชัดเจนในระยะแรกจะยุ่งเหยิงในช่วง REM และดูเหมือนกับช่วงที่ตื่นอยู่ นี่เป็นระยะการหลับที่มีความฝันเกิดขึ้น เหมือนกับหนังที่กำลังฉายอยู่ในใจของคุณ ดูเหมือนระยะนี้จะมีความสำคัญต่อการประมวลความจำและการเรียนรู้อีกด้วย

นอกจากกล้ามเนื้อตาและกล้ามเนื้อกระบังลมแล้ว กล้ามเนื้ออื่นๆ จะไม่ทำงานเลยระหว่างช่วง REM ซึ่งการสูญเสียโทนกล้ามเนื้อในระหว่างช่วงการหลับ REM อาจเป็นการสงวนพลังงานและป้องกันไม่ให้คุณทำอะไรในขณะหลับ ซึ่งอาจทำให้มีความเสี่ยงต่อการหยุดหายใจขณะหลับ (sleep apnea) มากขึ้นในบางคนได้ นอกจากนี้ REM ยังทำให้มีการเปลี่ยนแปลงของความดันเลือด ชีพจร และอัตราการหายใจด้วย เลือดจะไปเลี้ยงสมองเพิ่มขึ้น เช่นเดียวกับองคชาติและคลิตอริส ทำให้เกิดการคั่งของเลือด ซึ่งนี่เป็นสาเหตุที่ทำให้ผู้ชายมีองคชาติแข็งตัวในตอนเช้า

การแบ่งระยะการนอนหลับโดยใช้ hypnogram

โครงสร้างการนอนหลับ แสดงให้เห็นถึงโครงสร้างในการนอนหลับของคุณซึ่งประกอบไปด้วยรูปแบบซ้ำๆ ของการหลับชนิด NREM และ REM โดยทั่วไปแล้ว จะมีวงจรของ NREM สี่ถึงหกครั้งต่อคืน ซึ่งจะมีระยะ REM สั้นๆ ตามมา แต่ละวงจรกินเวลาประมาณ 90 นาที และเมื่อเวลาผ่านไป ช่วงเวลา NREM ก็จะสั้นลง และช่วง REM ก็จะยาวขึ้น โดยเฉลี่ยแล้ว ผู้ใหญ่จะใช้เวลาประมาณ 20-25% ของการนอนหลับไปในช่วง REM ซึ่งอาจลดลงเมื่อเรามีอายุมากขึ้น ช่วงการนอนหลับ REM แทบทั้งหมดจะเกิดขึ้นในช่วงหนึ่งในสามท้ายของการนอนหลับ หรือในช่วงใกล้จะเช้า

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่