Doctor men
เขียนโดย
กองบรรณาธิการ HONESTDOCS

น้ำมูกไหล คืออะไร?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 9 ก.ค. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 1,202,022 คน

น้ำมูก ไม่ได้เป็นเพียงของเหลวเหนียวๆ ที่อยู่ในจมูกของทุกคน แต่หน้าที่หลักของน้ำมูกคือการดักจับแบคทีเรีย เชื้อโรค และสิ่งสกปรกต่างๆ ไม่ให้เข้าไปในปอด ในบางกรณี เช่น เมื่อเป็นหวัดหรือมีอาการแพ้บางอย่าง อาจทำให้น้ำมูกไหลออกมาจากจมูก หรือไหลลงลำคอเข้าไปปริมาณมากๆ ได้ ซึ่งจะเรียกภาวะนี้ว่าเสมหะไหลลงคอ (Post-nasal Drip หรือ Rhinorrhea)

แม้การมีน้ำมูกไหลจะเป็นเรื่องน่ารำคาญ แต่ของเหลวที่ออกมาถือเป็นเรื่องปกติของร่างกายและมักจะหายไปเอง แต่หากมีน้ำมูกไหลออกมามาก หรือน้ำมูกเปลี่ยนเป็นสีอื่น อาจบ่งบอกถึงภาวะทางสุขภาพบางอย่างได้

สาเหตุที่ทำให้น้ำมูกไหล

อาการน้ำมูกไหลสามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น

  • หวัดหรือไข้หวัดใหญ่ หวัด (Common Cold) เกิดจากการติดเชื้อไวรัสในจมูกและลำคอ แม้โรคนี้ทำให้รู้สึกไม่สบายตัว แต่ก็ไม่เป็นอันตรายใดๆ และมักจะเกิดขึ้นไม่นาน ส่วนไข้หวัดใหญ่ (Flu) เกิดจากไวรัสเข้าโจมตีระบบทางเดินหายใจ โรคไข้หวัดใหญ่อาจเป็นอันตรายกับผู้ที่มีความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนอื่นๆ สูง โดยเฉพาะกลุ่มเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีระบบภูมิคุ้มกันไม่ดี
  • ภูมิแพ้ หากมีการสูดดม รับประทาน หรือสัมผัสกับสารบางอย่างที่ก่อให้เกิดอาการแพ้ (Allergens) เช่น ฝุ่น ควัน ขนสัตว์ เกสรดอกไม้ อาจทำให้ร่างกายมีการตอบสนองต่อสารเหล่านี้ด้วยการสร้างเมือกหรือน้ำมูกขึ้นในปริมาณมาก
  • ไซนัสอักเสบ (Sinusitis) เกิดขึ้นเมื่อไซนัสหรือโพรงจมูกเกิดการอักเสบ ทำให้เกิดความเจ็บปวด บวม และแดง ภาวะนี้ทำให้ช่องจมูกตีบแคบลง ส่งผลให้หายใจลำบากและมีมูกสะสมเรื่อยๆ จึงทำให้น้ำมูกไหลออกมา และในบางกรณีอาจรู้สึกได้ว่าน้ำมูกไหลลงไปในลำคอ น้ำมูกที่เกิดจากไซนัสอักเสบมักจะมีความข้นมากและมักมีสีเขียวอมเหลือง
  • สาเหตุอื่นๆ สาเหตุอื่นที่ทำให้เกิดอาการคัดจมูกหรือน้ำมูกไหล ได้แก่

การรักษาอาการน้ำมูกไหล

การรักษาอาการน้ำมูกไหลจะขึ้นอยู่กับสาเหตุที่ทำให้เกิดอาการดังกล่าวขึ้น ซึ่งหลายๆ กรณีสามารถบรรเทาอาการได้ด้วยตัวเองที่บ้าน เช่น อาการน้ำมูกไหลที่เกิดจากหวัดหรือไข้หวัดใหญ่ ผู้ป่วยสามารถบรรเทาอาการด้วยตัวเองโดยการพักผ่อนให้มากกว่าปกติ และดื่มน้ำเยอะๆ หรือซื้อยาที่มีขายตามร้านขายยามารับประทาน แต่หากอาการจากไข้หวัดใหญ่มีความรุนแรงมาก ก็ต้องรีบไปพบแพทย์ทันที

น้ำมูกที่ข้นและเหนียวอาจทำให้หายใจไม่สะดวก และยังเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนอื่นๆ เช่น การติดเชื้อในหู หากยังไม่สะดวกที่จะไปพบแพทย์ ควรดื่มน้ำให้มาก ใช้สเปรย์น้ำเกลือพ่นจมูกสำหรับฆ่าเชื้อ เปิดเครื่องเพิ่มความชื้นให้อากาศ หรือสูดไอน้ำจากแก้วน้ำร้อน เพื่อช่วยบรรเทาอาการและช่วยลดความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น

ในกรณีที่น้ำมูกไหลเกิดจากโรคภูมิแพ้ แพทย์หรือเภสัชกรอาจแนะนำให้รับประทานยาต้านฮีสตามีน (Antihistamines) หรือยาที่ช่วยรักษาอาการจากภูมิแพ้ ยาชนิดนี้อาจทำให้เกิดอาการง่วงนอนรุนแรง และอาจมีผลกระทบกับยาตัวอื่น โดยเฉพาะยาคลายกล้ามเนื้อ ยานอนหลับ หรือยาระงับประสาท เพราะฉะนั้นควรปรึกษาแพทย์ทุกครั้งก่อนใช้

การป้องกันอาการน้ำมูกไหล

ปัจจุบันยังไม่มีวิธีใดที่สามารถป้องกันอาการน้ำมูกไหลได้ทั้งหมด แต่ก็มีหลายวิธีที่ป้องกันการป่วยเป็นไข้หวัด และไข้หวัดใหญ่ด้วยวิธีดังต่อไปนี้

  • ล้างมือบ่อยๆ เพื่อลดจำนวนเชื้อโรค
  • ใช้กระดาษชำระปิดจมูกเมื่อจามหรือสั่งน้ำมูก และทิ้งกระดาษชำระที่ใช้แล้วทันที
  • เข้ารับวัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ทุกปี
  • หากเป็นภูมิแพ้ พยายามเลี่ยงสารก่อภูมิแพ้ให้มากที่สุดเพื่อป้องกันอาการจากปฏิกิริยาแพ้

ในกรณีที่ไม่ทราบว่าสารที่ก่อภูมิแพ้คืออะไร ควรเข้ารับการทดสอบภูมิแพ้กับแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง ซึ่งจะช่วยลดความเสี่ยงต่อการเกิดอาการภูมิแพ้ได้


ที่มาของข้อมูล

Carmella Wint, nasal drainage (https://www.healthline.com/health/nasal-discharge), 30 พฤศจิกายน 2016

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

เปนภูมิแพ้ทั้งแม่ละลูกควรทำยังไงดีค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ภูมิแพ้เกิดจากอะไรค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
โรคภูมิแพ้มีสิทธ์หายได้หรือไม่
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
น้ำมูกไหลตลอดต้องทำอย่างไรบ้างค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ทำอย่างไรให้ภูมิแพ้หายขาด
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่