การออกกำลัง

ระบบกล้ามเนื้อและกระดูก

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 78,676 คน

ระบบกล้ามเนื้อและกระดูก

โครงกระดูก  เป็นโครงสร้างที่สำคัญในการกำหนดรูปร่างลักษณะของมนุษย์  รวมทั้งให้ความแข็งแรง  และป้องกันอันตรายแก่อวัยวะสำคัญภายในร่างกาย  เป็นแหล่งสะสมแคลเซียมและเกลือแร่ที่จำเป็นอื่น ๆ และเป็นแหล่งสำคัญในการสร้างเม็ดเลือด 

กระดูกมีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลาและตลอดชีวิต  ทารกแรกเกิดมีกระดูก  350  ชิ้น  กระดูกจะมีลักษณะอ่อนนุ่ม  เมื่อโตขึ้นกระดูกจะแข็งขึ้น  และกระดูกบางชิ้นจะเชื่อมติดกัน  เช่น  กะโหลดศีรษะ  ดังนั้นผู้ใหญ่จึงมีจำนวนกระดูกลดลงเหลือ  206  ชิ้น  กระดูกแขนขาเป็นกระดูกชิ้นยาวทำหน้าที่เหมือนคานงัดให้กับกล้ามเนื้อทำให้เกิดการเคลื่อนไหว  กระดูกบางชิ้นมีหน้าที่ป้องกันอวัยวะภายในร่างกาย  บางชิ้นมีไขกระดูก  ซึ่งมีหน้าที่สร้างเม็ดเลือด 

กระดูกเป็นอวัยวะที่มีชีวิตและการเปลี่ยนแปลง  เมื่อเซลล์เก่าตายไป  จะมีการสร้างเซลล์ใหม่ขึ้นมาแทนที่ตลอดเวลา  กระดูกและข้อเปลี่ยนแปลงไปตามอายุ  โดยเฉพาะข้อเข่าและข้อสะโพกอาจเกิดโรคข้อเสื่อมได้ง่าย  เมื่ออายุมากขึ้นกระดูกเริ่มจะสูญเสียแคลเซียมบางส่วนทำให้กระดูกพรุนและอ่อนแอ  หรือเรียกภาวะนี้ว่า  โรคกระดูกพรุน 

โรคของกระดูกที่พบได้ทั่วไป  เช่น  กระดูกหักเนื่องจากการบาดเจ็บ  ไขข้อเสื่อมเนื่องจากการบาดเจ็บหรือการใช้งานมาก  กระดูกอักเสบ  เนื้องอกในกระดูก  เป็นต้น  อาการของโรคกระดูก  ได้แก่  อาการปวด  บวม  แดง  ร้อน  รอบ ๆ บริเวณนั้น ๆ ปวดหลัง  ปวดคอหรือคอแข็ง  ปวดแขน  ปวดขา  ปวดข้อหรือข้อบวม  และปวดเข่า  การรับประทานอาหารให้ครบทุกมื้อ  โดยเฉพาะอย่างยิ่งโปรตีน  แคลเซียม  และวิตามินดี  จะช่วยทำให้กระดูกแข็งแรง

กระดูกแต่ละชิ้นยึดต่อกันด้วยข้อต่อ  ซึ่งมีหลายลักษณะ  ข้อบางอย่างจะยึดกระดูกติดแน่นไม่มีการเคลื่อนไหว  เช่น  ข้อต่อระหว่างกะโหลกศีรษะ  บางข้อเคลื่อนไหวได้เล็กน้อย  เพราะมีกระดูกอ่อนเชื่อมอยู่  เช่น  กระดูกสันหลัง  บางข้อจะมีถุงน้ำหล่อเลี้ยงในข้อ  ทำให้เคลื่อนไหวได้มากและเกือบทุกทิศทาง  เช่น  ข้อสะโพก  ข้อไหล่  มีลักษณะเหมือนลูกบอลกลม ๆ อยู่ในเบ้า  ทำให้เคลื่อนไหวได้เกือบจะทุกทิศทาง  ข้อแบบแอ่ง  เช่น  ข้อที่โคนนิ้วหัวแม่มือ  สามารถเคลื่อนไหวในทิศทางหน้า  หลัง  และข้าง ๆ  ได้  จึงทำให้มือของเราสามารถหยิบจับสิ่งของได้ไม่ว่าใหญ่หรือเล็ก 

หากไม่มีข้อชนิดนี้จะเหมือนมือหุ่นยนต์  ข้อแบบบานพับ  เช่น  ข้อที่โคนนิ้วหัวแม่มือ  สามารถเคลื่อนไหวในทิศทางหน้า  หลัง  และข้าง ๆ ได้  จึงทำให้มือของเราสามารถหยิบจับสิ่งของได้ไม่ว่าใหญ่หรือเล็ก  หากไม่มีข้อชนิดนี้จะเหมือนมือหุ่นยนต์  ข้อแบบบานพับ  เช่น  ข้อนิ้วมือ  นิ้วเท้า  ข้อศอก  เข่า  ข้อชนิดนี้เคลื่อนไหวได้ทางเดียวเหมือนบานพับ  ระหว่างกระดูกทั้ง  2  ชิ้นจะมีเอ็นหนาและแข็งแรง  ยึดกระดูกทั้ง  2  ชิ้นไว้ด้วยกัน  ข้อแบบเลื่อน  เช่น  กระดูกข้อมือ  เคลื่อนไหวได้เช่นเดียวกันกับข้อแบบแอ่งแต่น้อยกว่า  เมื่ออายุมากขึ้นการเคลื่อนไหวของข้อจะถูกจำกัดให้เคลื่อนได้น้อยลงและยากขึ้น

อาการโรคของข้อจะมีอาการปวด  บวม  ข้อแข็ง  เคลื่อนไหวลำบาก  ไขข้ออักเสบเนื่องจากการใช้งาน  มักจะเป็นที่กระดูกต้นคอข้อมือ  ข้อสะโพก  และข้อเข่า  รูมาตอยด์  เป็นโรคที่เกิดกับเนื้อเยื่ออ่อนรอบ ๆ ข้อ  มีผลทำให้ข้อแข็งและรูปร่างผิดไป  ปวดคอหรือคอแข็ง  ปวดข้อหรือข้อบวม  และปวดเข่า

กล้ามเนื้อ  กล้ามเนื้อในร่างกายมี  3  ชนิด  ได้แก่  กล้ามเนื้อหัวใจ  กล้ามเนื้อเรียบ  และกล้ามเนื้อลาย

1.  กล้ามเนื้อหัวใจ  มีที่หัวใจแห่งเดียว
2.  กล้ามเนื้อเรียบ  เป็นกล้ามเนื้อที่อยู่นอกเหนือการบังคับ  ทำงานโดยอิสระ  ควบคุมการเคลื่อนไหวของอวัยวะภายใน  เช่น  การเคลื่อนไหวของลำไส้ในการขับกากอาหาร  เป็นต้น
3.  กล้ามเนื้อลาย  เนื้อกล้ามเนื้อที่ยึดติดกับกระดูกและเคลื่อนไหวตามที่เราต้องการเป็นกล้ามเนื้อที่มีมากที่สุดในร่างกาย  ประกอบด้วยเส้นใยยาวมัดรวมกันอยู่ด้วยเนื้อเยื่อเกี่ยวพันโดยมีเส้นเลือดฝอยล้อมรอบซึ่งเป็นตัวนำออกซิเจนมาเลี้ยงอย่างสม่ำเสมอเพื่อช่วยให้กล้ามเนื้อทำงานได้  เป็นกล้ามเนื้อที่ทำงานตามคำสั่งของสมอง  ควบคุมการเคลื่อนไหวของร่างกาย

การออกกำลังกายบ่อย ๆ  หรือการทำงานมากนะช่วยให้เส้นใยเหล่านี้ขยายขึ้น  กล้ามเนื้อจะเจริญเติบโตมากขึ้น  การออกกำลังกายอย่างหนักจะช่วยให้เลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อมากขึ้น  และกล้ามเนื้อขยายขนาดเพิ่มขึ้น  ทำให้สามารถทำงานได้มากขึ้น  ยิ่งทำงานมากกล้ามเนื้อยิ่งแข็งแรง  แต่ถ้ากล้ามเนื้อไม่ได้ใช้งานหรือมีอายุมากขึ้นจะทำให้เส้นใยหดตัวหรือฝ่อลง  กล้ามเนื้อจะค่อย ๆ เล็กลงและลีบไปในที่สุด

กล้ามเนื้อแต่ละมัดมีเส้นประสาทมาเลี้ยง  จะเคลื่อนไหวได้เมื่อมีสัญญาณประสาทไปกระตุ้นทำให้กล้ามเนื้อหดตัว  ดังนั้นเมื่อมีปัญหาของระบบประสาทจะทำให้มีความผิดปกติของกล้ามเนื้อ  เช่น  กล้ามเนื้ออ่อนแรงจากโรคระบบประสาทส่วนกลางเสื่อม  (Multiple sclerosis)  เป็นต้น

การทำงานของกล้ามเนื้อ  กล้ามเนื้อเปรียบได้กับเครื่องยนต์ของร่างกาย  มีหน้าที่เปลี่ยนพลังงานเคมีให้เป็นพลังงานของร่างกาย  กล้ามเนื้อแต่ละมัดจะมีเอ็นยึดกับกระดูกชิ้นต่าง ๆ ขณะที่กล้ามเนื้อหดตัวจะดึงกระดูกที่ยึดติดอยู่นั้น  ทำให้ร่างกายเคลื่อนไหวได้  ในการเคลื่อนไหวแต่ละส่วนของร่างกายกล้ามเนื้อจะทำงานร่วมกันเป็นคู่ ๆ ในแนวตรงกันข้าม  คือ  กล้ามเนื้อด้านหนึ่งหดตัวอีกด้านหนึ่งจะคลายตัวช่วยให้เกิดการเคลื่อนไหวได้  กล้ามเนื้อลายเป็นกล้ามเนื้อที่ทำงานตามคำสั่งของสมอง  ทำงานโดยอิสระทั้งกล้ามเนื้อหัวใจและกล้ามเนื้อเรียบจะทำงานอยู่ตลอดเวลาเพื่อการหายใจและการย่อยอาหาร  การไหลเวียนของเลือดและการเต้นของหัวใจ

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

บทความต่อไป
พอกันทีกับการซิทอัพ ถึงเวลาเล่นโยคะและพีลาทีสเพื่อกล้ามเนื้อหน้าท้อง
พอกันทีกับการซิทอัพ ถึงเวลาเล่นโยคะและพีลาทีสเพื่อกล้ามเนื้อหน้าท้อง

หลากหลายวิธีเพื่อช่วยสร้างความแข็งแรงให้กับกล้ามเนื้อหน้าท้อง

7 วิธีเดินเผาผลาญพลังงาน
7 วิธีเดินเผาผลาญพลังงาน

ใช้เทคนิคต่อไปนี้มาช่วยเผาผลาญพลังงานระหว่างการเดินกันเถอะ