ความรู้สุขภาพ

โรคกล้ามเนื้อลีบ

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 9, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
Istock 855594964 %281%29

โรคหรือภาวะกล้ามเนื้อลีบ ได้แก่ โรคซึ่งมวลกล้ามเนื้อลีบหดหายส่งผลให้กล้ามเนื้อมัดนั้นหมดสภาพ ไม่มีแรง ไม่สามารถใช้งานได้ตามปกติ จึงก่อให้เกิดความพิการ เช่น เดินไม่ได้เมื่อกล้ามเนื้อขาลีบ

กล้ามเนื้อลีบเป็นโรคที่พบบ่อยโรคหนึ่งในทุกช่วงอายุ ตั้งแต่เด็กจนถึงผู้สูงอายุ โดยโอกาสเกิดใกล้เคียงทั้งผู้หญิงและผู้ชาย

สาเหตุ

เกิดจาก 2 สาเหตุหลัก ได้แก่

  • สาเหตุจากประสาทควบคุมกล้ามเนื้อเสียหาย กล้ามเนื้อจึงหมดสภาพ ทำงานไม่ได้ ส่งผลให้กล้ามเนื้อหดแฟบ ลีบลง เช่น โรคทางสมองหรือไขสันหลังบางโรค อย่างโรคโปลิโอ ซึ่งสาเหตุนี้พบได้น้อย (ปัจจุบันมีวัคซีนที่ป้องกันโรคได้อย่างมีประสิทธิภาพ) แต่มีความรุนแรง ก่อความพิการสูง และมักรักษาได้ยาก
  • จากสาเหตุอื่น ๆ มักเกิดจากการไม่ได้ใช้งาน หรือใช้งานกล้ามเนื้อน้อยลง การสร้างโปรตีนเพื่อเสริมสร้างมวลกล้ามเนื้อจึงลดลงร่วมกับมีการสลายตัวของโปรตีนเพิ่มมากขึ้นจากการไม่ได้เคลื่อนไหว มวลกล้ามเนื้อจึงถดถอยลง    เกิดโรคกล้ามเนื้อลีบขึ้น เช่น จากการเจ็บป่วยเรื้อรังนอนบนเตียงนาน ๆ การใส่เฝือกนาน ๆ จากกระดูกหัก หรือผลข้างเคียงจากยาบางชนิด เช่น ยาในกลุ่มสเตียรอยด์ จากการขาดอาหารโดยเฉพาะโปรตีน การสร้างกล้ามเนื้อจึงเสื่อมถอย เช่นในผู้สูงอายุที่ทั้งขาดอาหารและขาดการเคลื่อนไหว

ปัจจัยเสี่ยง

มักเป็นชนิดเดียวกับสาเหตุที่พบบ่อย ได้แก่

  • โรคเรื้อรังที่ต้องนอนนาน ๆ
  • การใส่เฝือก
  • ขาดการออกกำลังกาย
  • ขาดอาหาร เช่น จากโรคมะเร็งระยะสุดท้าย หรือผู้สูงอายุ
  • ผลข้างเคียงจากยาบางชนิด เช่น ยาในกลุ่มสเตียรอยด์
  • การติดเชื้อบางชนิดต่อสมองและไขสันหลัง เช่น โรคโปลิโอ
  • โรคเบาหวานระยะรุนแรงที่ก่อการอักเสบของระบบประสาท
  • อุบัติเหตุต่อไขสันหลังและประสาทที่ควบคุมกล้ามเนื้อ เช่น จากอุบัติเหตุทางรถยนต์

 อาการ

อาการของโรคกล้ามเนื้อลีบ ได้แก่ กล้ามเนื้อนิ่ม ลีบ ไม่มีแรงอาจปวดกล้ามเนื้อเรื้อรังได้ คลำดูจะไม่เจอมัดกล้ามเนื้อ ดังนั้นจึงเกิดความพิการจากการใช้กล้ามเนื้อไม่ได้ และอาการจากโรคที่เป็นสาเหตุ

การวินิจฉัย

แพทย์วินิจฉัยโรคกล้ามเนื้อลีบได้จากอาการต่างๆ ประวัติการเจ็บป่วยทั้งในอดีตและปัจจุบัน ประวัติการกินยาต่างๆ การตรวจร่างกาย และอาจมีการตรวจอื่น ๆ เพิ่มเติมเพื่อหาสาเหตุ ทั้งนี้อยู่ในดุลพินิจของแพทย์

แนวทางการรักษา

แนวทางการรักษาโรคกล้ามเนื้อลีบ ได้แก่ การรักษาสาเหตุ การทำกายภาพบำบัดฟื้นฟูกล้ามเนื้อตามที่แพทย์ พยาบาล และนักกายภาพบำบัดแนะนำ และการพยายามออกกำลังกายเพื่อใช้กล้ามเนื้ออย่างสม่ำเสมอเท่าที่จะทำได้

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงจากโรคกล้ามเนื้อลีบคือ ความพิการจากการใช้กล้ามเนื้อไม่ได้

ความรุนแรงของโรค

ความรุนแรงของโรคกล้ามเนื้อลีบขึ้นกับสาเหตุ เช่น เมื่อมีสาเหตุจากโรคทางสมองและไขสันหลัง ความรุนแรงจะสูง กล้ามเนื้ออาจไม่สามารถฟื้นฟูกลับมาดังเดิม แต่ถ้าเกิดจากผลข้างเคียงของยา เมื่อหยุดยาและหันมาออกกำลังกาย กล้ามเนื้อจะกลับคืนเป็นปกติได้

การดูแลตนเองและการพบแพทย์

  • ปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์ พยาบาล และนักกายภาพบำบัด
  • พยายามเคลื่อนไหว ออกกำลังกายกล้ามเนื้อที่ลีบเท่าที่จะทำได้อย่างเต็มที่
  • เข้าใจสาเหตุของโรคและยอมรับให้ได้ เพื่อสุขภาพจิตที่ดี
  • กินอาหารมีประโยชน์ให้ครบ 5 หมู่ทุกวัน
  • รักษาและควบคุมโรคที่เป็นสาเหตุ
  • เมื่อมีกล้ามเนื้อลีบ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุเสมอ
  • พบแพทย์ตามนัด และรีบพบแพทย์ก่อนนัดเมื่อมีอาการผิดปกติไปจากเดิม เมื่ออาการต่าง ๆ แย่ลงหรือ         มีความกังวลในอาการ

การป้องกัน

  • ออกกำลังกายและเคลื่อนไหวร่างกายตามความสามารถเสมอ
  • เมื่อต้องนอนนาน ๆ ควรปฏิบัติตามที่แพทย์ พยาบาล และนักกายภาพบำบัดแนะนำ เพื่อการฟื้นฟูกล้ามเนื้อ   อย่างสม่ำเสมอ
  • กินอาหารมีประโยชน์ให้ครบ 5 หมู่ทุกวัน
  • รักษาสุขอนามัยพื้นฐาน เพื่อลดโอกาสติดเชื้อต่าง ๆ ในระบบประสาทและสมอง
  • ป้องกัน รักษา และควบคุมโรคที่เป็นปัจจัยเสี่ยง เช่น โรคเบาหวาน

คุณสามารถอ่านข้อมูลดีๆมีประโยชน์แบบนี้ได้เพิ่มเติมที่หนังสือ "โรคของกล้ามเนื้อ กระดูก และข้อ" โดยศาสตราจารย์เกียรติคุณ แพทย์หญิงพวงทอง ไกรพิบูลย์ จากสำนักพิมพ์อัมรินทร์สุขภาพ เพื่อสนับสนุนผู้แต่ง

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

บทความต่อไป
พอกันทีกับการซิทอัพ ถึงเวลาเล่นโยคะและพีลาทีสเพื่อกล้ามเนื้อหน้าท้อง
พอกันทีกับการซิทอัพ ถึงเวลาเล่นโยคะและพีลาทีสเพื่อกล้ามเนื้อหน้าท้อง

หลากหลายวิธีเพื่อช่วยสร้างความแข็งแรงให้กับกล้ามเนื้อหน้าท้อง

7 วิธีเดินเผาผลาญพลังงาน
7 วิธีเดินเผาผลาญพลังงาน

ใช้เทคนิคต่อไปนี้มาช่วยเผาผลาญพลังงานระหว่างการเดินกันเถอะ