Doctor men
เขียนโดย
กองบรรณาธิการ HONESTDOCS
ความรู้สุขภาพ

ควรบีบริดสีดวงทวาร ทำให้ริดสีดวงแตกไปเลยดีไหม?

การบีบริดสีดวงทวาร หรือทำให้ริดสีดวงแตก ไม่ใช่การแก้ปัญหาที่ต้นเหตุ และยังอาจทำให้เกิดแผลเปิด รับเชื้อโรค จนลุกลามเป็นการติดเชื้อได้
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 11 พ.ย. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 4 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 199,499 คน

ควรบีบริดสีดวงทวาร ทำให้ริดสีดวงแตกไปเลยดีไหม?

ถ้าพูดถึงโรคใกล้ตัวเกี่ยวกับระบบขับถ่ายที่ใครๆ ก็มีโอกาสเป็นได้ คงจะหนีไม่พ้นโรค ริดสีดวงทวาร หนึ่งในโรคที่สร้างความเจ็บปวดและรบกวนการชีวิตประจำวันเป็นอย่างมาก ยิ่งไปกว่านั้น หลายๆ คนเมื่อเผชิญกับโรคนี้ก็มักจะเกิดความอาย ไม่กล้าไปพบแพทย์ และมักจะหาวิธีการรักษาด้วยตัวเอง บางคนเชื่อว่าการทำให้ริดสีดวงแตกไปเลย โดยอาจใช้วิธีบีบริดสีดวงทวารด้วยตัวเอง สุดท้ายแล้วจะช่วยบรรเทาความเจ็บปวด

แต่ความจริงการบีบริดสีดวงทวารด้วยตัวเอง อาจก่อให้เกิดปัญหาตามมา

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
หากคุณรู้สึกว่าตัวเองมีความบกพร่องในด้านของความเข้าใจ

เราอยากชวนคุณมาทดลองงานวิจัยกับเรา

Istock 541831614

ริดสีดวงทวารเกิดจากอะไร?

ริดสีดวงทวาร คือ ภาวะที่หลอดเลือดดำบริเวณปลายลำไส้ใหญ่และบริเวณทวารหนักเกิดการโป่งพอง ทำให้เกิดเลือดออกขณะขับถ่าย ซึ่งโรคริดสีดวงทวารนั้นไม่มีสาเหตุที่แน่ชัด แต่ส่วนมากมักเกิดจากแรงกดหรือความดันในช่องท้อง หรือเรียกง่ายๆ ว่า “การเบ่ง” นั่นเอง

ริดสีดวงทวารสามารถแบ่งออกได้เป็น 2 ชนิด ดังนี้

  1. ริดสีดวงทวารชนิดภายใน คือ ริดสีดวงทวารที่ไม่สามารถเห็นได้จากภายนอก ซึ่งจะอยู่เหนือบริเวณรูทวารขึ้นไปประมาณ 1.5-2 เซนติเมตร โดยริดสีดวงชนิดนี้มักจะไม่มีอาการเจ็บปวด แต่จะมีอาการเลือดออกให้เห็นขณะขับถ่าย
  2. ริดสีดวงทวารภายนอก คือ ริดสีดวงที่เกิดขึ้นบริเวณปากทวารหนัก โดยจะสามารถมองเห็นและสัมผัสได้จากภายนอก เนื่องจากการเกิดของริดสีดวงชนิดนี้จะอยู่ในบริเวณที่มีเส้นประสาท ดังนั้นนอกเหนือจากอาการเลือดออกแล้ว ยังจะก่อให้เกิดความเจ็บปวดอีกด้วย

บีบริดสีดวงทวาร ทำให้ริดสีดวงแตก ด้วยตัวเองให้แตกคือทางออกจริงหรือ?

การเกิดริดสีดวงทวารภายนอก อาจมีลักษณะเป็นแผลนูนออกมารอบปากทวารหนัก ซึ่งการบีบหรือการกดไม่ใช่การรักษาที่ต้นเหตุของโรค เนื่องจากการบีบริดสีดวงทวารจะก่อให้เกิดแรงดันในหลอดเลือด ซึ่งอาจทำให้หลอดเลือดแตก ในบางกรณีผู้ป่วยอาจมีภาวะเลือดออกเป็นจำนวนมาก และยากที่จะทำการหยุดเลือดด้วยตัวเองได้

นอกเหนือจากนี้ การบีบริดสีดวงทวารด้วยตัวเองยังอาจทำให้เกิดแผลเปิด ซึ่งมีโอกาสสูงที่ทำให้เกิดการติดเชื้อในกระแสเลือด เนื่องจากการอุจจาระหรือการเข้าห้องน้ำในแต่ละครั้งนั้น รอบๆ ล้วนเต็มไปด้วยแบคทีเรีย และการมีแผลเปิดเป็นเสมือนการเปิดทางให้แบคทีเรียเข้าสู่ร่างกายได้โดยตรง

ข้อควรรู้เบื้องต้นเมื่อเกิดอาการเลือดออกจากริดสีดวงทวาร หรือริดสีดวงแตก

ในบางกรณี แม้ไม่ได้บีบ ริดสีดวงทวารก็อาจแตกเองได้ ซึ่งส่วนมากเริ่มจากอาการท้องผูก ซึ่งทำให้ผู้ที่เป็นต้องเข้าห้องน้ำนาน หรือมีการเบ่งในระหว่างขับถ่าย จนเกิดแรงดันมากถึงขั้นทำให้ริดสีดวงแตกในที่สุด

หากมีอาการเลือดออกจากโรคริดสีดวง ควรบรรเทาอาการด้วยวิธีนอนลงบนพื้นระนาบ จากนั้นนำหมอนมาหนุนใต้บริเวณริดสีดวงทวาร และยกให้สูงกว่าระดับหัวใจ ทั้งนี้ควรหลีกเลี่ยงการสัมผัสหรือการเกาบริเวณแผลด้วย

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
ตรวจและรักษาริดสีดวงทวาร ลดเพิ่ม 15%

ไม่ใช่เรื่องน่าอาย เพราะเป็นหนึ่งในโรคยอดฮิตคนทำงาน เริ่มที่ 841 บาท

Istock 1055505280

อย่างไรก็ดี ควรรีบพบแพทย์ทันที หากพบว่ามีอาการดังต่อไปนี้

  • มีเลือดออกเป็นจำนวนมาก
  • มีอาการวิงเวียน
  • เลือดไม่หยุดไหล
  • มีอาการปวดบริเวณแผลอย่างรุนแรง

การรักษาแผลเบื้องต้นที่เกิดจากริดสีดวงทวารแตก

การรักษาแผลเปิดที่เกิดจากริดสีดวงทวาร สามารถดูแลรักษาเช่นเดียวกับแผลเปิดชนิดอื่นๆ ได้แก่ รักษาความสะอาดบริเวณแผลให้ได้มากที่สุด โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ควรทำความสะอาดหลังการขับถ่ายหรือการใช้ห้องน้ำทุกครั้ง ทั้งนี้สามารถปิดแผลด้วยผ้าก๊อซหรือผ้าพันแผลบริเวณแผล เพื่อป้องกันแผลจากสิ่งสกปรก

นอกเหนือจากการดูแลรักษาแผลข้างต้น ผู้ป่วยจำเป็นต้องสังเกตอาการอย่างใกล้ชิดว่าแผลมีการติดเชื้อหรือไม่ โดยสามารถสังเกตได้จากอาการต่างๆ ดังนี้

  • แผลมีอาการบวม
  • มีอาการปวดบริเวณแผลอย่างรุนแรง
  • แผลเป็นหนอง
  • มีกลิ่นเหม็นจากบริเวณแผล
  • มีไข้
  • มีอาการหนาวสั่น

การรักษาโรคริดสีดวงทวารอย่างถูกวิธี

โดยทั่วไปแล้ว โรคริดสีดวงทวารไม่ใช่โรคที่เป็นอันตราย แต่จำเป็นต้องได้รับการรักษาที่ถูกวิธี โดยทางเลือกในการรักษาของโรคริดสีดวงทวาร สามารถรักษาได้ดังต่อไปนี้

  1. การรักษาริดสีดวงทวารเบื้องต้นด้วยตัวเอง ผู้ที่เป็นริดสีดวงทวาร สามารถรักษาอาการเบื้องต้น ได้ด้วยวิธีต่างๆ ดังนี้
    • แช่น้ำอุ่นประมาณ 15 นาที ทั้งก่อนและหลังถ่ายอุจจาระ
    • การใช้ยาเหน็บริดสีดวง
    • เน้นการรับประทานอาหารที่มีไฟเบอร์ ได้แก่ ผัก ผลไม้ ถั่ว และธัญพืช
    • หลีกเลี่ยงการเบ่งขณะถ่ายอุจจาระ
    • ทำความสะอาดทุกครั้งหลังการขับถ่าย
    • หลีกเลี่ยงการสัมผัสและการเกาบริเวณริดสีดวงทวาร
  2. การรักษาทางการแพทย์ ถึงแม้ว่าบางครั้งริดสีดวงทวารสามารถหายได้เอง แต่โดยส่วนมากอาจต้องใช้เวลาและทำให้ผู้ป่วยต้องเผชิญกับความเจ็บปวด ทั้งยังกระทบกับการใช้ชีวิตประจำวัน ซึ่งการรักษาโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ จะช่วยให้ผู้ป่วยได้รับการรักษาที่ตรงจุดมากกว่า โดยจะมีแนวทางการรักษาดังต่อไปนี้
    • การฉีดยา ในบริเวณที่เป็นริดสีดวงทวาร ซึ่งจะช่วยให้เส้นเลือดแข็งและหดลง
    • การรัดยาง การรัดยางเป็นการรักษาที่ไม่เจ็บ แต่ผู้ป่วยอาจจะรู้สึกหน่วงเหมือนปวดท้องถ่ายประมาณ 1-3 วัน หลังจากรัดแล้วยางจะหลุดไปเอง แผลตรงที่รัดยางจะหดกลับไป ทำให้ผู้ป่วยไม่เสียเลือด และไม่จำเป็นต้องเย็บแผล

ในบางกรณีที่มีอาการรุนแรง อาจจำเป็นที่ต้องรักษาด้วยการผ่าตัด ซึ่งจะมีทั้งในรูปแบบการผ่าตัดมาตรฐาน ซึ่งจำเป็นต้องมีการเย็บแผลและพักฟื้นหลังผ่าตัดประมาณ 1 สัปดาห์ หรือในรูปแบบการเลเซอร์บริเวณริดสีดวง โดยผู้ป่วยสามารถเคลื่อนไหวได้ตามปกติหลังการทำ และไม่ต้องพักฟื้นนาน

อย่างไรก็ดี การรักษาโรคริดสีดวงทวารในแต่ละรูปแบบจะขึ้นอยู่กับอาการของผู้ป่วยและดุลยพินิจของแพทย์ผู้รักษา

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
หากคุณรู้สึกว่าตัวเองมีความบกพร่องในด้านของความเข้าใจ

เราอยากชวนคุณมาทดลองงานวิจัยกับเรา

Istock 541831614

การป้องกันการเกิดริดสีดวงทวาร

อย่างที่ได้กล่าวไปก่อนหน้านี้ว่า ริดสีดวงทวาร เกิดจากแรงดันในลำไส้ใหญ่และทวารหนัก ซึ่งแรงดันที่มากเกินไปนี้จะทำให้หลอดเลือดดำโป่งพอง ดังนั้นริดสีดวงทวารสามารถป้องกันง่ายๆ ด้วยการระวังและปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน ได้แก่

  • พยายามรับประทานทานอาหารที่มีกากใยสูง เช่น มะละกอ กล้วย บล็อคโคลี เป็นต้น เพื่อป้องกันไม่ให้อุจจาระแข็ง
  • ดื่มน้ำอย่างน้อยวันละ 8-10 แก้ว เพื่อให้อุจจาระสามารถขับออกได้ง่ายมากยิ่งขึ้น
  • หลีกเลี่ยงการเบ่งหรือนั่งถ่ายอุจจาระเป็นเวลานาน
  • อย่ากลั้นอุจจาระ
  • ออกกำลังกายเป็นประจำ หรือพยายามเคลื่อนไหวร่างกายอย่างสม่ำเสมอ

สรุปได้ว่า การบีบริดสีดวงทวาร ทำให้ริดสีดวงแตก ไม่ใช่การรักษาโรคที่ต้นเหตุ และไม่ใช่การรักษาที่ถูกวิธี เพราะนอกจากจะไม่ช่วยบรรเทาอาการเจ็บปวดแล้ว ยังเป็นการเพิ่มโอกาสในการติดเชื้อ หรือทำให้เกิดภาวะเลือดออกรุนแรงได้

ดังนั้นวิธีที่ดีที่สุดในการรักษาโรคริดสีดวงทวาร สามารถรักษาเบื้องต้นด้วยการนั่งแช่น้ำอุ่น หรือเข้าการรับการรักษาจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ และที่สำคัญคือการป้องกันไม่ให้เกิดริดสีดวงด้วยการเลือกรับประทานอาหารที่มีกากใยสูง ดื่มน้ำมากๆ ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการขับถ่าย เพียงเท่านี้ก็ช่วยให้ระบบขับถ่ายดี ห่างไกลโรคริดสีดวงทวารแน่นอน


ที่มาของข้อมูล

Kevin Martinez, Should you pop a hemorrhoid? (https://www.medicalnewstoday.com/articles/326562.php), 4 October 2019.

โรงพยาบาลพญาไท, ริดสีดวงทวาร โรคใกล้ตัวที่รักษาหายได้..โดยไม่ต้องกลัวเจ็บ (https://www.phyathai.com/article_detail/2638/th/ริดสีดวงทวาร_โรคใกล้ตัวที่รักษาหายได้..โดยไม่ต้องกลัวเจ็บ), 6 กรกฎาคม 2561.

โรงพยาบาลเวชธานี, รักษาริดสีดวง ขั้นต้นด้วยตัวเอง (https://www.vejthani.com/th/2018/12/รักษาริดสีดวงตัวเอง/), 10 กรกฎาคม 2562.


บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HonestDocs พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม
ดูในแอป