โรคสะเก็ดเงิน (Psoriasis)

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ม.ค. 19, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที

ความหมาย เป็นโรคผิวหนังเรื้อรังและอักเสบชนิดหนึ่งซึ่งเกิดจากการหนาตัวของชั้นหนังกำพร้า พบได้ประมาณร้อยละ 1-3 ของคนทั่วไป ชายและหญิงพบได้เท่าๆ กัน พบได้ทุกวัยแต่พบมากอายุ 15-35 ปี มักพบว่ามีประวัติคนในครอบครัวเป็นโรคนี้ด้วย

สาเหตุ ยังไม่ทราบแน่ชัด เชื่อว่ามีส่วนเกี่ยวข้องกับความผิดปกติทางกรรมพันธุ์ จากการศึกษาพบว่า เซลล์ผิวหนังตรงบริเวณที่เป็นโรคมีการแบ่งตัวเร็วกว่าปกติ และเคลื่อนตัวจากชั้นใต้ผิวหนังมากที่ผิวนอกภายในเวลา 4 วัน ทำให้ผิวหนังเกิดการหนาตัวเป็นปื้น ขณะเดียวกันเนื่องจากเซลล์ผิวหนังขาดแรงยึดเหนี่ยวตามปกติทำให้สารเคอราติน (Keratin) บนชั้นนอกสุดของผิวหนังหลุดลอกเป็นแผ่นๆ ได้ง่าย และเชื่อว่าผิวหนังชั้นหนังกำพร้า (Epidermis) มีการอักเสบโดยอาจจะเกี่ยวข้องกับการตอบสนองทางภูมิคุ้มกันโดยผ่าน T-cell มักพบมีอาการกำเริบเวลามีภาวะเครียด การติดเชื้อ การได้รับบาดเจ็บ การขูดข่วนผิวหนัง การแพ้แดด การแพ้ยา อ้วน ติดสุราเรื้อรัง

พยาธิสรีรภาพ เซลล์ผิวหนังปกติจะเคลื่อนตัวจากชั้นใต้ผิวหนังมาที่ผิวนอกภายในเวลา 14 วัน ซึ่งลอกหลุดออกมาหลังจาก 14 วันจะสึกหรอและชำรุดตามปกติ ดังนั้นวงจรชีวิตของเซลล์ผิวหนังปกติ คือ 28 วัน ซึ่งในผู้ป่วยโรคสะเก็ดเงินใช้เวลาเพียง 4 วัน ซึ่งเป็นลักษณะพิเศษของโรคนี้ คือ ผิวหนังลอกหลุดโดยใช้เวลาสั้นมาก ผิวหนังจะหนาและหลุดลอดออกเป็นแผ่นบางๆ ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญที่มองเห็นได้อย่างชัดเจน จากการวิจัยเมื่อเร็วๆ นี้รายงานว่าโรคสะเก็ดเงินอาจเกิดจากปฏิกิริยาภูมิต้านทานตนเองต่อ T-cell ซึ่งไม่ระบุแอนติเจน

อาการ มีรอยโรคนูนหนา (Papulosquamous) และมีสะเก็ดบนพื้นแดงเกิดจากมีการเจริญเติบโตของผิวหนังกำพร้าและหลุดลอกหรือผิวหนังเปลี่ยนเร็วกว่าปกติมาก เนื่องจากเซลล์ Keratinocyte ชั้นพื้นฐาน (Basal) แบ่งตัวมากและเร็ว พบมากที่หนังศีรษะ ข้อศอก เข่า สะดือ หู หรืออวัยวะเพศ ง่ามก้น อาจพบที่เล็บ ฝ่ามือ ฝ่าเท้า ข้อ อาจมีอาการคัน เจ็บ แสบร้อนบริเวณที่มีรอยโรค และอาจว่ามีอาการปวดข้อ ข้ออักเสบ

การวินิจฉัยโรค จากประวัติการเจ็บป่วย และประวัติการใช้ยาทั้งในอดีตและปัจจุบัน ประวัติในครอบครัว จากอาการ โดยดูที่เล็บและหนังศีรษะ หากไม่แน่ชัดอาจจะต้องตัดชิ้นเนื้อผิวหนังออกพิสูจน์ (Biopsy)

การรักษา หากเป็นน้อยใช้ยาทา เช่น ครีมสเตียรอยด์ ขี้ผึ้งน้ำมันดิน โคลทาร์ เป็นต้น หากเป็นมากอาจแนะนำให้ผู้ป่วยอาบแดด บางรายอาจใช้วิธีการฉายแสงอัลตราไวโอเลตบี (UVB) แทนการอาบแดด บางรายอาจใช้ยารับประทานหรือใช้ร่วมกับการฉายแสงอัลตราไวโอเลตเอ (UVA) รักษาด้วยยาเคมีบำบัด หรือการฉายรังสีรักษา โดยขึ้นกับความรุนแรงของโรค การดื้อยา และความคิดเห็นของแพทย์

การพยาบาล อธิบายการรักษาให้ผู้ป่วยเข้าใจ เขียนสิ่งที่แนะนำให้เพื่อหลีกเลี่ยงการสับสน เช่น การทายา ทาครีม ทาโลชั่น เป็นต้น ครีมสเตียรอยด์ควรจะทาบางๆ และถูเบาๆ ให้ยาซึมเข้าไปในผิวหนังจนกระทั่วครีมซึมเข้าผิวหนังจนหมด ยาทาทุกชนิดที่ใส่ผงผลึกแอนทราลินและน้ำมันควรทาลงทางเดียวโดยหลีกเลี่ยงการถูขึ้นลงให้เข้าไปในรูขุมขน ใส่ถุงมือเวลาทาเพราะผงผลึกแอนทราลินจะทำอันตรายต่อผิวหนัง เพราะหลังจากทาผู้ป่วยอาจจะได้รับผงผลึกแอนทราลิน แนะนำให้ใช้น้ำมันแร่ทาแล้วล้างมือด้วยน้ำสบู่เพื่อขจัดผงผลึกแอนทราลิน หลีกเลี่ยงการขัดผิวอย่างรุนแรง หากยาช่วยให้สะเก็ดอ่อนลงให้ผู้ป่วยใช้แปรงเพื่อเอาสะเก็ดออก

ขอบคุณข้อมูลดีๆจากหนังสือ "คู่มือร้านยาเล่ม 1 ความรู้เรื่องยาเบื้องต้น และแนวทางการซักถามเพื่อให้การรักษาขั้นต้น" เรียบเรียงโดยเภสัชกรหญิงจิรัชฌา อุดมชัยสกุล วิทยากรอบรมหลักสูตรผู้ช่วยเภสัชกรร้านยา จากสำนักพิมพ์ศิษฏิกร

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่