Doctor men
เขียนโดย
ทีมแพทย์แผนไทยประยุกต์ HD
Doctor men
รีวิวโดย
ทีมแพทย์ HD
การกินเพื่อสุขภาพ

ดอกปีบ (Indian cork tree)

คุณประโยชน์และวิธีการใช้ดอกปีบ ไขข้อสงสัย ดอกปีบช่วยบำรุงกำลัง บำรุงเลือด รักษาไซนัส รักษาหอบหืด ได้จริงหรือ?
เผยแพร่ครั้งแรกเมื่อ: 10 มิ.ย. 2019 อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 11 ก.พ. 2020 รีวิวเมื่อวันที่ 24 มิ.ย. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
ดอกปีบ (Indian cork tree)

ปีบ เป็นพันธุ์ไม้พื้นเมืองของพม่าและไทยที่ขึ้นกระจัดกระจายอยู่ทั่วไปตามป่าเบญจพรรณและป่าดิบแล้งทางภาคเหนือ ภาคตะวันตก และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เนื่องด้วยความหอมของดอกปีบ ผู้คนจึงนิยมปลูกไว้ตามบ้านเรือนเพื่อให้ร่มเงา และนำส่วนต่างๆ ของดอกปีบมาใช้เป็นสรรพคุณทางยา

ชื่อวิทยาศาสตร์ Millingtonia hortensis L.f.

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
🦷ขูดหินปูน เริ่มต้นที่ 1000 บาท สามารถเก็บเเพ็กเกจไว้ใช้ได้ 60 วัน

เหงือกร่น เหงือกอักเสบ มีกลิ่นปาก อาจเกิดจากการมีคราบหินปูนสะสม 🤕

Scalinginternal ad

ชื่อวงศ์            BIGNONIACEAE

ชื่ออังกฤษ         Cork tree, Indian cork tree

ชื่อท้องถิ่น         กาซะลอง กาดสะลอง เต็กตองโพ่ ก้องกลางดง

หมายเหตุ  ปีบที่กล่าวถึงในบทความนี้ เป็นพรรณไม้คนละชนิดกันกับปีบฝรั่ง ซึ่งมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Laurentia longiflora (L.) Peterm. มีชื่อพ้องว่า Isotoma longiflora  (Mill.) Presl จัดอยู่ในวงศ์ CAMPANULACEAE

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ของปีบ

ปีบเป็นไม้ยืนต้น สูง 10-15 เมตร เปลือกต้นผิวขรุขระ ใบประกอบแบบขนนก 2-3 ชั้น ใบย่อยรูปไข่แกมรูปหอก ปลายใบแหลม ขอบใบหยักเว้า หรือหยักกลมๆ โคนใบกลมมีต่อมขนอยู่ตรงมุมระหว่างเส้นกลางใบและเส้นใบ ดอกออกเป็นช่อใหญ่ตั้งตรง เป็นช่อแบบกระจะ ดอกมีขนสั้นๆ มีกลิ่นหอม ดอกสีขาว กลีบเชื่อมติดกันเป็นรูปหลอดเรียวยาว แยกเป็น 5 แฉก ผลเป็นฝักแบนยาว ภายในมีเมล็ดจำนวนมาก เมล็ดเป็นลักษณะเยื่อบางๆสีขาว ต้นอ่อนงอกจากรากแผ่ไปรอบต้น

สรรพคุณของต้นปีบ

ส่วนของประกอบของต้นปีบที่สามารถนำมาปรุงยาได้ คือ ใบ ราก ดอก และเปลือก ซึ่งมีวิธีทำและสรรพคุณดังนี้

  • แพทย์ตามชนบท ใช้ทั้งส่วนรากและส่วนดอกปรุงเข้าตำรับยาบำรุงปอด แก้หืด แก้วัณโรคและแก้ปอดพิการ ซึ่งทำให้เกิดอาการหอบและเหนื่อย โดยอาจจะผสมกับเกสรดอกไม้ชนิดต่างๆ หรือเครื่องยาสมุนไพรที่มีกลิ่นหอม เช่น กฤษณา กระลำพัก ขอนดอก เป็นต้น ปรุงในรูปแบบยาต้มดื่ม รับประทานก่อนอาหารวันละ 3 ครั้ง ติดต่อกัน 7-15 วัน หรือบดเป็นผงผสมกับยาสูบ แล้วม้วนใส่กระดาษเป็นยาสำหรับสูบดม หรือยานัตถุ์ก็ได้
  • ส่วนดอก มีกลิ่นหอม รสขมเย็น ปรุงเข้าตำรับยาบำรุงน้ำดี แก้ไข้ เจริญอาหาร บำรุงกำลัง บำรุงโลหิต โดยอาจจะผสมกับ บอระเพ็ด สะเดา มะตูม น้ำผึ้ง และฝาง ปรุงในรูปแบบยาต้มดื่ม รับประทานก่อนอาหารวันละ 3 ครั้ง ติดต่อกัน 7 วัน
  • โบราณนำดอกสด มาต้มในน้ำเดือดผสมกับดอกกานพลู รักษาอาการเหงือกบวม อาการปวดเหงือก เลือดออกตามไรฟัน และทำให้กลิ่นปากหอมชื่นใจ
  • ใบแห้งใช้ม้วนเป็นบุหรี่สูบ เพื่อช่วยขยายหลอดลมและรักษาอาการหอบหืด รักษาริดสีดวงจมูก
  • ใบสดนำมาตำให้แหลก แล้วพอกบริเวณแผลสด หรือแผลถลอก หรือใช้ในการห้ามเลือด
  • ชาวเผ่าอีก้อและลีซอ ใช้เปลือกต้นมาต้มในน้ำเดือดแล้วดื่มเพื่อรักษาอาการท้องร่วง

ประโยชน์ด้านอื่นๆ ของต้นปีบ

  • เปลือกไม้ของต้นปีบสามารถนำมาใช้ทำหีบใส่ของ ทำแผ่นกระดาน เครื่องเรือน หรือทำเป็นจุกไม้ก๊อกอุดขวดสุราได้
  • คนไทยโบราณเชื่อว่า บ้านที่ปลูกต้นปีปไว้ประจำบ้านจะทำให้เก็บเงินเก็บทองได้มาก เพราะปีป เป็นภาชนะที่ใช้บรรจุของ ซึ่งคนไทยโบราณจะเรียกภาชนะใส่ของที่มีค่าว่า ปีปเงิน ปีปทอง

ข้อควรระวังในการใช้ปีบ

ปีบเป็นสมุนไพรที่มีการใช้ตามภูมิปัญญาแผนโบราณ สามารถนำไปสูบได้ เนื่องจากปีบมีฤทธิ์ขยายหลอดลม แต่ปีบก็มีความเป็นพิษมาก หากใช้ในปริมาณที่มากเกินไปอาจก่อให้เกิดอันตรายต่อร่างกาย


4 การอ้างอิง
กองบรรณาธิการ HD มุ่งมั่นตั้งใจให้ผู้อ่านได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง โดยทำงานร่วมกับแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ รวมถึงเลือกใช้ข้อมูลอ้างอิงที่น่าเชื่อถือจากสถาบันต่างๆ คุณสามารถอ่านหลักการทำงานของกองบรรณาธิการ HD ได้ที่นี่
โรงเรียนแพทย์แผนโบราณ, ประมวลสรรพคุณยาไทย ภาคสอง, 2521.
วุฒิ วุฒิธรรมเวช, สารานุกรมสมุนไพร: รวมหลักเภสัชกรรมไทย, 2540.
วุฒิ วุฒิธรรมเวช, เครื่องยาไทย 1, 2552.

บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HD พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ผู้เขียนและผู้รีวิวบทความไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับสินค้าหรือบริการที่นำเสนอแต่อย่างใด เว้นแต่จะระบุในเนื้อหา การแนะนำสินค้าและบริการแสดงขึ้นอัตโนมัติจากระบบของเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชัน

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม
ดูในแอป