ยา

วิธีผสมและเก็บรักษายาชนิดผงผสมน้ำ

ตามปกติ เมื่อได้รับยาใด ๆ มา ก็ควรต้องทราบข้อมูลการใช้ให้ครบถ้วนหรือเพียงพอ เช่น ยานี้มีชื่อว่าอะไร ใช้กับใคร เพื่อรักษาอาการอะไร มีวิธีใช้อย่างไร ต้องใช้ในขนาดเท่าไหร่ ควรใช้เวลาใด
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
วิธีผสมและเก็บรักษายาชนิดผงผสมน้ำ

เมื่อพาเด็กไปโรงพยาบาล คลินิก หรือร้านยา เพื่อรักษาอาการเจ็บป่วย บ่อยครั้งที่จะได้รับยาปฏิชีวนะชนิดผงผสมน้ำมาใช้ ในกรณีที่ได้รับยามาหลายขวด บางแห่งอาจมีการผสมยาขวดแรกมาให้ และแนะนำให้ผสมขวดต่อไปเองเมื่อใช้ขวดแรกหมด หรือบางแห่งก็อาจไม่มีการผสมยามาให้ก่อน เนื่องจากยาเหล่านี้มีอายุการใช้หลังผสมค่อนข้างสั้นกว่ายาโดยทั่วไป จึงไม่ควรผสมไว้ล่วงหน้านาน ๆ เพราะอาจทำให้ยาหมดอายุก่อนที่จะใช้หมดหรือครบขนาดการรักษาได้ค่ะ

ตามปกติ เมื่อได้รับยาใด ๆ มา ก็ควรต้องทราบข้อมูลการใช้ให้ครบถ้วนหรือเพียงพอ เช่น ยานี้มีชื่อว่าอะไร ใช้กับใคร เพื่อรักษาอาการอะไร มีวิธีใช้อย่างไร ต้องใช้ในขนาดเท่าไหร่ ควรใช้เวลาใด ควรใช้ติดต่อกันนานแค่ไหน หยุดใช้ยาได้หรือไม่เมื่ออาการดีขึ้น รวมไปถึงยานี้มีผลข้างเคียงหรือข้อควรระวังอะไรบ้าง เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดในการรักษา และมีความปลอดภัยในการใช้ยาดังกล่าว

แต่นอกเหนือจากที่กล่าวไปข้างต้น เมื่อได้รับยาชนิดผงผสมน้ำมาใช้ มีสิ่งที่ควรทราบเพิ่มเติม ดังนี้

วิธีการผสมยา

ยาปฏิชีวนะชนิดผงผสมน้ำที่คุ้นตา มักจะมีขนาดบรรจุ 60 มิลลิลิตร แต่ก็มีบางชนิดที่มีขนาดต่างไปจากนี้ เช่น 15 มิลลิลิตร, 30 มิลลิลิตร หรือ 70 มิลลิลิตร เป็นต้น การผสมผิดขนาด จะทำให้ความเข้มข้นของยาไม่เป็นไปตามมาตรฐาน เมื่อรับประทานก็จะได้ตัวยาสำคัญน้อยไปหรือมากไปกว่าที่ควรเป็น ส่งผลให้การรักษาไม่ได้ผลดี หรืออาจเกิดผลข้างเคียงจากยาได้มากขึ้น

โดยมาก จะมีการทำสัญลักษณ์บ่งบอกระดับยาที่ต้องการหลังผสมแล้ว ระบุไว้ที่ฉลาก หรือที่ขวดยา เช่น มีเส้นหรือขีดที่ฉลากยา หรือมีรอยนูนที่ขวดยา

โดยมีวิธีผสม ตามขั้นตอนนี้ค่ะ

  1. เคาะผงยาในขวดให้ร่วน ไม่จับตัวกัน
  2. ใช้น้ำต้มสุกที่เย็นแล้ว หรือน้ำสะอาด เติมลงไปพอท่วมผงยา หรือประมาณครึ่งหนึ่งของขีด / รอยนูน แล้วเขย่าให้เข้ากัน
  3. ค่อย ๆ เติมน้ำจนถึงขีด / รอยนูน แล้วเขย่าให้เข้ากันอีกครั้ง

แต่ยาบางชนิดจะมีถ้วยตวงแถมมาในกล่อง เพื่อใช้ตวงน้ำสำหรับผสมยา และมีขั้นตอนการผสม ดังนี้

  1. เคาะผงยาในขวดให้ร่วน ไม่จับตัวกัน
  2. ตวงน้ำต้มสุกที่เย็นแล้ว หรือน้ำสะอาด ให้ถึงขีดบนถ้วยตวง
  3. เทลงในขวดเพียงครั้งเดียว แล้วเขย่าให้เข้ากัน

*** ยาบางตัวอาจแนะนำให้แบ่งเทเป็น 2 รอบ ก็ให้เขย่ายาให้เข้ากันหลังการเทน้ำแต่ละรอบนะคะ***

 

วิธีการเก็บรักษา และอายุของยาหลังผสม

มีคำแนะนำสำหรับเก็บรักษายาที่ผสมแล้ว ใน 3 ลักษณะ ดังนี้

  1. เก็บไว้ในตู้เย็นหรือที่อุณหภูมิห้องก็ได้ แต่ยาที่แช่เย็นจะมีระยะเวลาการเก็บได้นานกว่า เช่น เก็บในตู้เย็นได้นาน 10 – 14 วัน แต่เก็บที่อุณหภูมิห้องได้นาน 7 วัน
  2. เก็บไว้ในตู้เย็นเท่านั้น ในกรณีที่ยานั้นอาจเสื่อมคุณภาพได้ง่ายเมื่อเก็บนอกตู้เย็น
  3. เก็บไว้ที่อุณหภูมิห้องเท่านั้น ยาบางชนิดหากเก็บไว้ในตู้เย็น อาจข้นหนืดมากจนไม่สะดวกในการใช้ จึงแนะนำให้เก็บที่อุณหภูมิห้อง

อย่างไรก็ตาม ยาต่างชนิดหรือต่างยี่ห้อ อาจมีความคงตัวที่แตกต่างกัน ดังนั้น ควรอ่านคำแนะนำเกี่ยวกับวิธีการเก็บรักษาและอายุของยาหลังผสม ในฉลากหรือเอกสารกำกับยาที่ใช้นะคะ

ยาชนิดผงสำหรับผสมน้ำมีความคงตัวต่ำค่ะ ในบางกรณีจึงไม่มีการผสมมาให้ก่อน หรืออาจมีการผสมให้พร้อมใช้เพียงขวดแรก แล้วต้องผสมยาด้วยตัวเองสำหรับขวดต่อ ๆ ไป ดังนั้น เมื่อได้รับยาในลักษณะนี้ จึงควรสอบถามแพทย์หรือเภสัชกรให้เข้าใจถึงวิธีการผสมยาและวิธีการเก็บรักษาด้วยนะคะ

 

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่