Doctor men
เขียนโดย
กองบรรณาธิการ HONESTDOCS

ความรู้สึกผิด (Guilt)

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 14 ก.ค. 2019 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 709,527 คน

ความรู้สึกผิด (Guilt) เป็นหนึ่งในความรู้สึกทางด้านลบ ส่วนมากมักเป็นความรู้สึกที่ทำให้บุคคลหนึ่งนึกย้อนไปถึงการกระทำที่ผ่านมาของตนเอง โดยผู้ป่วยโรคอารมณ์สองขั้ว (Bipolar Disorder) และผู้มีภาวะซึมเศร้า (Depressive Disorders) มักจะเป็นกลุ่มที่มีความรู้สึกผิดอย่างมาก จนทำให้โศกเศร้าอย่างรุนแรง

ภาวะอารมณ์สองขั้วหรือไบโพลาร์ เป็นโรคทางจิตที่มีลักษณะเด่นคืออารมณ์ที่แปรปรวนรุนแรง โดยผู้ป่วยจะมีอาการของภาวะอารมณ์ดีเกินปกติ (Mania) สลับกับภาวะซึมเศร้า ระหว่างที่อยู่ในช่วงมาเนีย ผู้ป่วยจะรู้สึกมีความสุขและมีเรี่ยวแรงเกินเหตุ แต่ในเวลาไม่นานก็สามารถผันไปมีอารมณ์ของโรคซึมเศร้า ที่รู้สึกโทษตัวเอง หมดหวัง และหมดความสนใจกับกิจกรรมตรงหน้าอย่างกะทันหันได้

โฆษณาจาก HonestDocs
🦷รีเทนเนอร์หาย หรือ จัดฟันใกล้เสร็จ? ก็ทำรีเทนเนอร์ลด 30-50% ได้

ไม่ว่าคุณจะอยากได้ "แบบใส" หรือ "แบบลวด" เราก็มีให้คุณครบจบที่เดียว เริ่มต้นเพียง 1,750 บาท เท่านั้น

%e0%b8%a3%e0%b8%b5%e0%b9%80%e0%b8%97%e0%b8%99%e0%b9%80%e0%b8%99%e0%b8%ad%e0%b8%a3%e0%b9%8cadsinternal ad

ผู้ป่วยภาวะนี้มักจะมีความนึกคิดซ้ำๆ ในหัวตนเองพร้อมกับตั้งคำถามถึงการตัดสินใจหรือการมีตัวตนอยู่ของพวกเขาบ่อยครั้ง ซึ่งความรู้สึกนี้ยังทำให้ผู้ป่วยรู้สึกอีกว่าภาวะป่วยของพวกเขาทำให้ตัวเองทำบางอย่างผิดพลาดไปอีกด้วย ความรู้สึกผิดที่เกิดขึ้นบ่อยๆ ในจิตใจจะยิ่งทำให้บุคคลนั้นมองเห็นความสำเร็จหรือข้อดีต่างๆ ของตนเองน้อยลงจนทำให้รู้สึกว่าตนเองด้อยค่ากว่าเดิม

ความรู้สึกผิดและการมองเห็นคุณค่าของตนเอง

ความรู้สึกผิดที่เกิดขึ้น ไม่ว่าจะเป็นเรื่องจริงหรือเป็นสิ่งที่คิดขึ้นมาเอง จะทำให้จิตใจเริ่มโจมตีตัวเองด้วยความคิดในแง่ลบและไม่เป็นจริง จนทำให้ผู้ป่วยติดอยู่ในวังวนของความรู้สึกลบในจิตใจตนเองไปเรื่อยๆ ไม่ว่าจะพยายามต่อสู้กับความรู้สึกผิดมากเท่าไร ซึ่งส่งผลให้การมองเห็นคุณค่าของตนเอง (Self-esteem) ลดน้อยลง

การมองเห็นคุณค่าของตนเองที่น้อยลงส่งผลให้มีความคิดเกี่ยวกับตนเองในแง่ลบ ทำให้รู้สึกว่าตนเองไม่ดีพอ ไม่สมควรได้รับความรัก หรือไม่สามารถทำตามความคาดหวังของคนอื่น ซึ่งไม่ได้เป็นความจริงเลย เป็นเพียงความนึกคิดของผู้ป่วยที่ทำให้ความรู้สึกลบเหล่านั้นกลายเป็นเรื่องจริงขึ้นมา

การจัดการกับความรู้สึกผิด

ความมั่นใจในตัวเองเป็นประเด็นสำคัญที่เป็นปัญหาของผู้ป่วยอารมณ์สองขั้วและผู้ป่วยซึมเศร้า การมีความมั่นใจในตนเองมากขึ้นจะช่วยให้ผู้ป่วยไม่โทษตัวเองหรือโทษตัวเองน้อยลงได้ และทำให้มีความรู้สึกรับผิดชอบกับตนเองและผู้อื่นมากขึ้น หลักการต่อไปนี้สามารถช่วยเพิ่มการมองเห็นคุณค่าของตนเองให้มากขึ้นได้

  • การรู้จักตนเอง ควรใช้เวลาในการทำความรู้จักตนเองให้มากขึ้น ซึ่งรวมไปถึงการเฝ้าระวังความคิดและการตอบสนองของตนเอง ด้วยการจดบันทึกประจำวัน ควรบันทึกความรู้สึกแง่ลบต่างๆ โดยเฉพาะช่วงเวลาที่เริ่มมีอาการหรืออารมณ์นี้ขึ้น เพื่อช่วยให้นักบำบัดสามารถรักษาได้อย่างถูกต้อง นอกจากการจดบันทึกแล้ว การทำสมาธิเองก็เป็นวิธีการสำรวจตัวเองที่ดีมากเช่นกัน เพราะช่วยลดความฟุ้งซ่านของจิตใจและช่วยให้เข้าใจสิ่งรอบข้างมากขึ้น ช่วยเปลี่ยนมุมมองความคิดที่มีต่อสถานการณ์นั้นๆ และช่วยให้ไตร่ตรองการกระทำต่างๆ ได้ดีขึ้นด้วย
  • การเป็นผู้ให้ การทำดีกับผู้อื่นเป็นอีกวิธีช่วยให้อารมณ์ดีขึ้นได้ เช่น การสละเวลาให้มูลนิธิการกุศลตามท้องถิ่น หรือเข้าร่วมกลุ่มไม่แสวงหาผลกำไร จะช่วยเพิ่มทักษะการสื่อสารและเพิ่มการมองเห็นคุณค่าในตัวเองมากขึ้น โดยปกติแล้วกลุ่มการกุศล หรือมูลนิธิต่างๆ จะต้องการอาสาสมัครอยู่เสมอ คุณสามารถมองหาองค์กรหรือกลุ่มที่ตรงตามความชอบของตัวเอง เพื่อให้ทำกิจกรรมต่างๆ ได้อย่างเต็มที่
  • การปรับเปลี่ยน หากมีบางสิ่งที่ไม่ชอบ ให้พยายามเปลี่ยนสิ่งนั้นๆ ให้ได้ เช่น หากไม่ชอบน้ำหนักของตนเอง ให้เริ่มออกกำลังกายและรับประทานอาหารที่ดีต่อสุขภาพให้มากขึ้น หากไม่พอใจในสิ่งที่เปลี่ยนแปลงไม่ได้ เช่น ความสูง ก็ควรปรับตัวด้วยการทำใจกับประเด็นนั้นๆ แทน พยายามเลี่ยงการยึดติดกับจุดด้อยต่างๆ ที่อาจลดการมองเห็นคุณค่าของตนเองลง เพราะจะทำให้เกิดการมองข้ามสิ่งดีๆ ในตัวเองไป
  • การชะลอตนเอง การเร่งทำหลายๆ สิ่งพร้อมกันโดยไม่เตรียมเวลาให้เพียงพอ อาจทำให้เกิดข้อผิดพลาดได้ โดยเฉพาะช่วงที่มีอาการซึมเศร้า ซึ่งเป็นช่วงที่หลายคนเร่งทำตัวให้ยุ่งที่สุดเพื่อป้องกันไม่ให้ตนเองฟุ้งซ่าน การชะลอตนเองอาจทำได้ยากในช่วงแรก แต่เมื่อสามารถคงความเร็วและทำในสิ่งที่สำคัญต่ออารมณ์กับการมองเห็นคุณค่าของตนเอง ก็จะช่วยทำให้ชีวิตความเป็นอยู่ดีขึ้นมาก
  • การจดบันทึก การลืมบ่อยๆ อาจทำให้รู้สึกหงุดหงิดและกลายเป็นความรู้สึกผิดได้ ด้วยเหตุนี้การจดบันทึกจึงเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการจดจำสิ่งต่างๆ และดูว่าตนเองต้องทำสิ่งใดในแต่ละวันบ้าง เริ่มจากการจดสิ่งเล็กๆ เช่น การซักผ้าหรือทำความสะอาดห้อง เมื่อเวลาผ่านไปก็จะสามารถปฏิบัติกิจกรรมเหล่านั้นได้โดยไม่ต้องจดบันทึกช่วยจำใดๆ นอกจากนี้การทำบางสิ่งนอกเหนือจากกิจกรรมที่ไม่ได้จดไว้ก็ยังทำให้รู้สึกดีกับตนเองมากขึ้นด้วย
  • เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ เช่น การหางานอดิเรกหรือเรียนภาษาใหม่ๆ จะช่วยเพิ่มการมองเห็นคุณค่าของตนเองให้มากขึ้น แต่ต้องเป็นสิ่งที่ทำแล้วมีความสุขหรือเป็นกิจกรรมที่ช่วยให้ลืมความรู้สึกลบของตนเอง หากไม่ชอบกิจกรรมที่นั่งนานๆ ก็ควรเปลี่ยนเป็นกิจกรรมทางร่างกายอื่นๆ เช่น การเต้นรำ หรือเล่นกีฬาแทน โดยกิจกรรมประเภทนี้ยังเป็นวิธีที่ดีในการจัดการกับอาการมาเนีย และสามารถช่วยฟื้นฟูสภาพจิตใจในระหว่างช่วงซึมเศร้าได้
  • การฝึกฝน การเปลี่ยนหรือลองสิ่งใหม่ๆ ต่างต้องใช้เวลาในการฝึกฝนทั้งนั้น ควรพยายามอย่างค่อยเป็นค่อยไป เรียนรู้ทุกอย่างจากความผิดพลาด และก้าวไปข้างหน้าเรื่อยๆ หากเลือกแล้วว่าจะเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ การฝึกฝนกิจกรรมนั้นๆ ก็สามารถกลายเป็นเรื่องสนุกได้ แค่พยายามอย่าทำให้ตนเองรู้สึกตกต่ำระหว่างทำกิจกรรมที่รู้สึกสนุกก็พอ
  • ให้ความสำคัญกับความสำเร็จต่างๆ ขณะที่พยายามเปลี่ยนแปลงบุคลิกของตนเอง ควรให้ความสำคัญกับความสำเร็จต่างๆ ไม่ว่าจะเล็กหรือใหญ่ เพราะความสำเร็จเล็กน้อยก็สามารถเพิ่มการมองเห็นคุณค่าของตนเองและทำให้เห็นความก้าวหน้าของตนเองได้อย่างน่ามหัศจรรย์

ที่มาของข้อมูล

Brian Krans, guilt feelings (https://www.healthline.com/symptom/guilt), 4 พฤษภาคม 2016

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ดูคำถามและคำตอบอื่นๆที่เกี่ยวกับอาการนี้

อยากทราบวิธีป้องกันอาการปวดก่อนมีประจำเดือน
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
อาการของโรคซึมเศร้าข้างต้นเริ่มแบบไหน
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
โรคซึมเศร้า มีอาการยังไงค่ะ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
เสื่อมสมรรถถาพทสงเพศ พื้นฟูได้กรือไม่
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
โรคซึมเศร้ารึกษาให้หายขาดได้หรือไม่
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
การลดลงของฮอโมนหลังหมดประจำเดือน ในผู้หญิงวัย 50 ปีขึ้นไป ทำให้เกิดอาการ แสบร้อน ในร่างกาย วูบวาบ เหนื่อย เมื่อย อ่อนเพลีย หนาวภายในร่างกาย ควรจะเริ่มตรวจจากตรงไหนคับ
คำถามนี้ได้การตอบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

หากคุณยังมีคำถามเพิ่มเติม กรุณาเขียนถามคุณหมอที่นี่

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่