สุขภาพจิต

ไปพบจิตแพทย์ทำไม

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
ไปพบจิตแพทย์ทำไม

ปัญหามี 2 ชนิด คือ ปัญหาที่แก้ได้และปัญหาที่แก้ไม่ได้

ปัญหาที่แก้ได้ก็รีบแก้เสีย อย่าปล่อยไว้ให้ลุกลาม คนส่วนใหญ่ชอบนั่งดูปัญหาเฉย ๆ ไม่ยอมทำอะไร สุดท้ายก็กลายเป็นเครียดเรื้อรัง

ชีวิตคนเรามักพบปัญหาที่แก้ไม่ได้มากกว่า เช่น คนรักตาย จะให้แก้อย่างไร เจ้านายใจร้าย จะให้แก้อย่างไร เลือกคู่สมรสผิด จะให้เอาไปเปลี่ยนก็ยาก เลิกก็ไม่ง่าย จะให้แก้อย่างไร ลูกไม่รักดีก็เป็นปัญหาที่แก้ไม่ได้ จะฆ่าทิ้งก็มิได้ เอาไปเปลี่ยนที่โรงพยาบาลก็ไม่ได้ ทำให้เขารักดีก็ไม่มีปัญญา น้ำท่วมบ้านเราทุกปี ก็เป็นปัญหา ที่แก้ไม่ได้

ความเครียดแบ่งได้เป็น 2 ชนิด คือ ความเครียดรุนแรงและความเครียดเรือรัง

ความเครียดรุนแรงเกิดขึ้นทันควัน เช่น ได้ข่าวคนที่เรารัก ตาย แย่กว่านี้คือเห็นคนที่เรารักตายต่อหน้าต่อตา หรือเราอยู่ใน เหตุการณ์เดียวกัน เขาตาย เราไม่ตาย เหล่านี้เป็นความเครียดรุนแรงและเฉียบพลัน อีกตัวอย่างเช่น ถูกล่วงละเมิดทางร่างกาย หรือทางเพศ รับทราบว่าตนเองเป็นมะเร็ง รับทราบว่าตนเองสอบเข้า มหาวิทยาลัยไม่ได้ การหย่าร้าง การตกงาน นับเป็นความเครียดที่

แปลกแต่จริงสำหรับบางคน การแต่งงานและการได้ที่ทำงานใหม่ ก็เป็นความเครียดรุนแรงได้เช่นกัน

ความเครียดเรือรัง มักเกิดกับปัญหาที่คาราคาซัง ส่วนใหญ่ เกิดจากเป็นปัญหาที่แก้ไม่ได้แต่ต้น หรือเกิดจากเราเองที่มั่วแต่นั่งดู นานแสนนานดังที่กล่าวแล้ว อะไรก็ไม่ยอมท่าเสียที่ ไม่กล้าคิดไม่กล้าตัดสินใจ ไม่กล้าลงมือ ลงมือแล้วก็ไม่ยอมรับผล

ทั้งหลายทั้งปวงที่ว่ามาแก้ไขได้ด้วยการแก้ตนเอง เป็นค่าตอบสุดท้าย

วิธีแรกคือ คลายเครียด ดังที่เล่ามาทั้งเล่ม

วิธีที่สองคือ อดทน คนที่ไม่มีคุณสมบัติข้อนี้เลยก็ไม่รู้จะช่วยอย่างไร

วิธีที่สามคือ ประพฤติปฏิบัติให้ถูกต้อง

และวิธีที่สี่คือ รู้เสียที่ว่าชีวิตคืออนุกรมของความทุกข์ หากรู้ข้อนี้จริงจัง ความทุกข์ทั้งหลายก็มิใช่เรื่องใหญ่

วิธีที่สามถ้าทาเองได้ก็ดี ถ้าทำเองไม่ได้ก็อาจจะต้องไปพบจิตแพทย์

ไปพบจิตแพทย์ทำไม

จิตแพทย์สมัยนี้มีวิธีรักษาหลากหลาย แต่ถ้าแบ่งหยาบ ๆ มี 2 วิธี คือ จิตบ้าบัดและให้ยากิน

จิตบำบัด มีวัตถุประสงค์เพื่อให้เราเปลี่ยนนิสัย เปลี่ยนวิธีประพฤติปฏิบัติที่ทำอยู่เดิม สมมติฐานคือว่า ที่เราทุกข์มากจนแก้ไขด้วยตนเองไม่ได้จนต้องมาหาหมอ ก็เพราะเรามีวิธีประพฤติปฏิบัติที่ไม่เหมาะสมซ้ำ ๆ เราตอบโต้คนอื่นและสังคมด้วยรูปแบบซ้ำ ๆ เรามีกรอบความคิดเหมือนแผ่นเสียงตกร่องซ้ำ ๆ เหล่านี้ทำให้เราทุกข์ถาวร

หากเปรียบข้อบกพร่องของเราเป็นแผลสด จิตแพทย์จะคอย ชี้ให้เราเห็นว่า แผลสดของเราอยู่ที่ไหน อาจจะด้วยวิธีค่อย ๆ บอกหรือ เอาทิงเจอร์ไอโอดีนราด แล้วแต่จังหวะเวลาของการทำจิตบำบัด

เรามีแผล แต่มักไม่รู้ว่าแผลอยู่ไหน แล้วเที่ยวเอาแผลไปให้ผู้คนราดทิงเจอร์ใส่ซ้ำ ๆ แล้วก็ยังไม่หลาบจำ จิตแพทย์จะทั้งแหวะแผลขุดก้นแผล และเททิงเจอร์ใส่ แน่นอนว่าเจ็บปวดแน่ ผู้ป่วยที่ดีของจิตแพทย์ต้องทนความเจ็บปวดได้ คือปวดใจ

การรับรู้ว่าตนเองมีแผลในใจที่ไหน นิสัยเสียอย่างไร พ่อแม่เลียงมาอย่างไรได้แบบนี้ เรื่องเหล่านีเจ็บทั้งนั้น

จิตแพทย์มีสิทธิ์เลือกผู้ป่วยด้วย ผู้ป่วยบางคนไม่อยู่ในฐานะที่จะทนจิตบำบัดได้ เหมือนทนผ่าตัดใหญ่ไม่ได้ ขืนผ่าไปก็ตายคาเขียง ปัญหาที่พบมากกว่าคือ จิตแพทย์ประเทศไทยมักไม่มีเวลา ทำจิตบำบัด จิตบำบัดเป็นกิจกรรมที่ใช้เวลามาก จิตแพทย์โรงพยาบาล ของรัฐไม่น่าจะมีเวลาให้ จิตแพทย์โรงพยาบาลเอกชนน่าจะมีบ้าง

วิธีรักษาวิธีที่สองจึงเป็นการให้ยากิน

จิตแพทย์ให้ยากินเพื่อลดปัญหาทางอารมณ์หรือพฤติกรรม บางประการโดยตรง ความรู้เรื่องสมองและความก้าวหน้าทางเภสัชวิทยาทำให้มียาที่แก้ไขอารมณ์หรือพฤติกรรมของมนุษย์ได้จริง

ยาลดความเครียด ยาต้านอารมณ์เศร้า ยาลดอารมณ์ครึกครืน เกินปกติ ยาลดความก้าวร้าว แม้แต่ยาลดความรู้สึกทางเพศ เราหาให้กินได้ทั้งนั้น ยาแก้ไขพฤติกรรมไม่เหมาะสมสารพัดชนิด ขอให้ บอกมา จิตแพทย์ที่ดีสามารถวิเคราะห์ต้นเหตุและให้ยาที่ถูกต้องได้

ยาปลอดภัยและไม่เสพติด ถ้าไม่จัดยาให้ตนเองกินตามใจชอบ กินยาทำไม กินยาตลอดชีวิตเซียวหรือ

ยางคนต้องกินยาตลอดชีวิต แต่ส่วนใหญ่ไม่ ยาช่วยให้เราอารมณ์ดีขึ้น ตอบโต้สังคมด้วยวิธีที่เป็นกลางมากขึ้น ไม่อันเดอร์ ไม่โอเวอร์ และเหมาะสมแก่สถานการณ์ เมื่อเรากระทำกับคนรอบข้าง (ไม่ว่าจะเป็นพ่อแม่ เพื่อน คู่สมรส ลูกหลาน หรือเจ้านาย) เปลี่ยนไป พวกเขาก็จะทำกับเราเปลี่ยนไปเช่นกัน

เมื่อกินยาไปนาน ๆ อย่างน้อยก็หกเดือน โดยทั่วไปสองถึงห้าปี ปฏิสังสันทน์หรือปฏิสัมพันธ์ระหว่างเรากับคนรอบตัวมักเปลี่ยนไป ถาวรในทางที่ดีขึ้น ก็ลองลดยาและหยุดยา ถ้าลดยาและหยุดยาแล้ว ปรากฏว่าความเครียดของเรากลับมาใหม่ ก็กินยาใหม่เท่านั้นเอง

ยาจึงเหมือนกำแพงเมืองป้องกันตัว หากกำแพงแข็งแรง ปัญหา ความเครียด เรื่องราวสารพัดของพ่อแม่พี่น้องทั้งหลายก็ทำอะไรเรา ไม่ได้ หากเราลดกำแพงลงแล้วอยู่ได้ก็แปลว่าหยุดยาได้ หากเรา ลดกำแพงลงแล้วอยู่ไม่ได้ ก็สร้างกำแพงใหม่ คือกินยาใหม่เท่านั้นเอง

ยาปลอดภัยและสามารถกินนานๆได้โดยปลอดภัย ตราบเท่าที่ ไม่จัดยาให้ตนเองตามใจชอบ รวมทั้งรักษาสัมพันธภาพกับจิตแพทย์ผู้จ่ายยาให้คงเส้นคงวาสม่ำเสมอ เพราะสัมพันธภาพนี้เปรียบเสมือน เสาหลักของกำแพงเมือง ยาที่ให้หรือกำแพงเมืองจึงจะแกร่ง

การไปพบจิตแพทย์สมาเสมอเปรียบเสมือนการเดินทางบนซูเปอร์ ไฮเวย์ที่มีเสาหลักกิโลเมตรให้ยึดเกาะ จิตแพทย์จะมั่นคงเหมือน เสาหลักกิโลเมตร ผู้ป่วยค่อย ๆ เดินไปตามทางโดยไม่หลง

อย่างไรก็ตาม ผมไม่อยากให้เราไปหาจิตแพทย์โดยง่าย ที่ดีที่สุดคือสร้างกำแพงเมืองป้องกันตนเอง นั้นคือไปออกกำลังกายให้หนัก นาน และเจริญสติไปพร้อมกัน

การออกกำลังกายและการเจริญสติช่วยให้สมองผลิตยา ตามธรรมชาติและสร้างกำแพงเมืองด้วยตนเองครับ

คุณสามารถอ่านข้อมูลดีๆมีประโยชน์แบบนี้ได้เพิ่มเติมที่หนังสือ "บำบัดเครียด" โดยน.พ. ประเสริฐ ผลิตผลการพิมพ์ จากสำนักพิมพ์อมรินทร์สุขภาพ เพื่อสนับสนุนผู้แต่ง 

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

บทความต่อไป
การคลายความเครียดสำหรับเด็ก
การคลายความเครียดสำหรับเด็ก

การคลายความเครียดสำหรับเด็ก : จะทำให้การผ่อนคลายความเครียดเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตของเด็กได้อย่างไร