สุขภาพจิต

นั่งดู

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที
Istock 533976746 %281%29

ตำราว่า เวลาพบความเครียดทำได้สองอย่างคือ Fight or Flight แปลว่า สู้หรือถอย ผมชอบแปลว่า “แก้ไขหรือไม่ก็ปล่อยวาง”

วิธีจัดการก้อนความเครียดที่ดีวิธีหนึ่งคือ นั่งดู และรอ ให้มันสลายไปเอง

วิธีนี้ใช้ได้กับความเครียดประเภทที่เราไม่ควรเข้าไปทำอะไรเพราะยิ่งเข้าไปยุ่ง เรื่องก็จะยิ่งยุ่งมากขึ้นเรื่อย ๆ จึงต้องใช้ความ สามารถที่เรียกว่า “อดทน”

แน่นอนว่าเรื่องยากคือ เราไม่ค่อยจะรู้ว่า เรื่องไหนควรยุ่งเรื่องไหนไม่ควรยุ่ง เรื่องที่ไม่ควรยุ่ง หากเราเข้าไปยุ่ง สถานการณ์ มักเลวร้ายกว่าเดิม

เรื่องที่ควรยุ่ง ควรจัดการ ควรแก้ไข ถ้าเราเอาแต่นั่งดู นอกจากก้อนความเครียดจะไม่สลายไปเองแล้ว มันยังก่อความเสียหาย ได้เรื่อย ๆ แถมเปลี่ยนรูปร่างหรือซ่อนรูปให้ซับซ้อนได้อีก ดังนั้น ประเด็นที่สำคัญกว่าคือ ทำอย่างไรจึงจะรู้ว่าอะไรควรยุ่ง อะไรไม่ควรยุ่งไม่ว่าจะเป็นเรื่องลูกหนีเรียน การเรียนตก มีแฟน ใช้ยาเสพติดเรื่องคู่สมรสมีคนอื่น ทั้งสามมีมีหญิงอื่นและภรรยามีชายอื่น หรือเรื่องบุพการีแก่ชราเรียกร้องเอานั้นเอานี้ไม่หยุดหย่อน เรื่องเหล่านี้ถ้าอยู่เฉยๆหลายครั้งเมื่อเจ้าตัวได้สติก็กลับตัวเองได้ หากเราเข้าไปยุ่งเร็วเกินไป มักทำให้เตลิด แต่ในทางตรงข้าม การเข้าไปยุ่งช้าเกินก็ทำให้เรื่องยาก ต่อการแก้ไข

ดังนั้นแม้ว่าจะนั่งดู อย่างน้อยก็ในตอนแรก ๆ แต่มิใช่ให้นั่ง เหม่อลอย สมองยังคงต้องตามติดคิดวิเคราะห์อยู่เสมอ ว่าถึงเวลาจัดการหรือยัง และจะเข้าไปจัดการอย่างไรดี

ระหว่างนั่งดูจึงมีข้อดีอยู่บ้างว่า หากจะเข้าไปจัดการอย่างน้อยก็ไม่ผลีผลาม ต้องหาวิธีที่ดีด้วย เช่น ถ้าลูกเกเร เราควรไปพูดหรือทำอย่างไร ถ้าคู่สมรสเริ่มมีคนอื่น เราควรใช้ยุทธศาสตร์เหนือชัน อย่างไร ถ้าบุพการีก่อกวน เราควรดูแลอย่างไรที่เรียกว่าไม่ตามใจแต่ไม่อกตัญญู เหล่านี้มีเทคนิคหรือวิธีเฉพาะกรณี สาธยายได้ไม่รู้จบขึ้นอยู่กับบริบทของแต่ละบ้าน แต่ละครอบครัว

อย่างไรก็ตาม ที่เหมือนๆกันคือ “ไม่ผลีผลาม”

ระหว่างนั่งดูและเกาะเก้าอีไว้ไม่ผลีผลามนั้นเอง ต้องมีสิ่งที่ เรียกว่า “ความอดทน”

อันที่จริงแล้วคุณสมบัติที่เรียกว่าความอดทนเป็นของที่ใครๆก็ต้องมีบ่อย ๆ ที่ชีวิตพบปัญหา หากไม่อดทนเลย ผลีผลามเข้าใส่อย่างรวดเร็วทุกเรื่องก็จะลำบาก

การอดทนเป็นทักษะที่ฝึกได้ การอดทนมักมาพร้อมกับความยับยั้งชั่งใจ ไม่หุนหันพลันแล่น รู้จักไตร่ตรองก่อนเริ่มทำการใดๆและเรียนรู้ที่จะจมอยู่กับความทุกข์ที่กำลังเกิดขึ้น

จะง่ายขินหากรู้จักฝึกคิดถึงคนที่พบเรื่องเลวร้ายกว่าเราเสมอ ๆ เช่น คนที่สูญเสียลูกในเหตุการณ์นักเรียนตีกันบนถนน หลับตา คิดถึงพ่อแม่เหล่านั้นว่า ถ้าเหตุเกิดกับเรา เราจะอยู่อย่างไร ตอนนี้ ลูกเรายังไม่ตาย แค่เริ่มใช้ยาเสพติดเท่านั้นเอง เราจะอดทนก่อนได้ไหมอดทนที่จะไม่เดินเข้าไปด่าทอ แต่จะเดินเข้าไปทำอะไร ถ้าคิดไม่ออก ให้นั่งลงดูสถานการณ์ก่อน

ลองคิดถึงบ้านนั้นที่สามีมีภรรยาน้อยเป็นตัวตน มิหน้าซ้ำยังมี ลูกที่เกิดจากภรรยาน้อย ไม่รู้ว่าภรรยาคนแรกเขาอดทนอยู่ได้อย่างไรของเราตอนนี้ยังไม่ถึงขั้นนั้น แต่ก็คล้ายจะเริ่มแล้ว เราอยากพบจุดจบ เหมือนบ้านนั้นไหม จะหย่าหรือจะอยู่ เราควรเดินเข้าหาปัญหาด้วย แผนไหน ท่าทีอย่างไร อดทนนั่งดูก่อนไหม

ลองคิดถึงบ้านที่ลูกของเขาถูกรถชนกลายเป็นคนพิการนอนจมเตียง แม่ต้องป้อนข้าวป้อนนำ เช็ดอุจจาระปัสสาวะให้เขาตลอดชีวิตตอนนี้ลูกของเราเพิงได้รับอุบัติเหตุมาไม่กีวัน อาจยังดูมึนงงจำอะไร ไม่ค่อยได้ เรียนหนังสือไม่ค่อยรู้เรื่อง แต่อย่างน้อยก็ไม่พิการ ไม่รู้ บ้านนั้นทนได้อย่างไร เราทนดูลูกของเราค่อยๆฟีนตัว อย่าเพิงเข้าไปบ่นด่าว่าตีให้ลูกเสียใจจะดีกว่าไหม

เรามักอดทนได้ถ้าฝึกคิดถึงเรื่องที่แย่กว่าเรา ดีกว่านี้คือ นึกถึง “เรื่องเลวร้ายที่สุด” ที่จะเกิดแก่เราหรือบ้านเรา เช่น ตายหย่าร้าง พิการ เป็นต้น

การคิดถึงเรื่องเลวร้ายที่สุดให้ชัด ๆ แล้วมักจะรู้สึกเองว่าที่เป็นอยู่ ตอนนี้ยังห่างไกล

และต่อให้เรื่องเลวร้ายที่สุดเกิดขึ้น เราก็ยังรักพวกเขาอยู่ดี

ลองฝึกวาดภาพความเครียดเป็นสายนำ มีเศษใบไม้ลอยมา เรื่อยๆ

สายนำคือชีวิต เศษใบไม้คือก้อนความเครียด

ปล่อยมันไหลมาแล้วไหลไป

คุณสามารถอ่านข้อมูลดีๆมีประโยชน์แบบนี้ได้เพิ่มเติมที่หนังสือ "บำบัดเครียด" โดยน.พ. ประเสริฐ ผลิตผลการพิมพ์ จากสำนักพิมพ์อมรินทร์สุขภาพ เพื่อสนับสนุนผู้แต่ง 

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

บทความต่อไป
การคลายความเครียดสำหรับเด็ก
การคลายความเครียดสำหรับเด็ก

การคลายความเครียดสำหรับเด็ก : จะทำให้การผ่อนคลายความเครียดเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตของเด็กได้อย่างไร

การช่วยเหลือนักเรียนที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้ให้ประสบความสำเร็จที่โรงเรียน
การช่วยเหลือนักเรียนที่มีความบกพร่องทางการเรียนรู้ให้ประสบความสำเร็จที่โรงเรียน

8 ขั้นตอนต่อไปนี้เป็นกุญแจที่จะช่วยให้ผู้สอนสามารถช่วยเหลือนักเรียนให้ประสบความสำเร็จ