การป้องกันอันตราย

ล้างมืออย่างไรให้ห่างไกล COVID-19

วิธีล้างมือที่ถูกต้องในการป้องกันเชื้อช่วงที่ COVID-19 กำลังระบาด รวมถึงเทคนิคอื่นๆ ที่ควรรู้
เผยแพร่ครั้งแรกเมื่อ: 24 มี.ค. 2020 อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 29 มี.ค. 2020 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
ล้างมืออย่างไรให้ห่างไกล COVID-19

เรื่องควรรู้

ขยาย

ปิด

  • การล้างมือที่ไม่ถูกวิธีหรือใช้เวลาสั้นเกินไป อาจทำให้เชื้อ COVID-19 หลงเหลืออยู่ได้
  • ควรล้างด้วยสบู่อย่างน้อยเป็นเวลา 20 วินาที โดยถูบริเวณฝ่ามือ ซอกนิ้ว ซอกเล็ก หลังมือ ข้อมือ จากนั้นจึงค่อยล้างสบู่ออก
  • การล้างมือด้วยน้ำและสบู่ มีประสิทธิภาพมากกว่าการใช้เจลล้างมือ แต่หากไม่สามารถหาที่ล้างมือได้ เจลล้างมือที่มีแอลกอฮอล์ 70% ขึ้นไปก็สามารถใช้ทำความสะอาดมือได้ชั่วคราว
  • ควรใช้สบู่เหลวมากกว่าสบู่ก้อน เพราะสบู่ก้อนมีค่าความเป็นด่างสูง อาจทำให้มือแห้งกร้านได้
  • หากล้างมือบ่อย หรืออยู่ในห้องแอร์นานๆ จนมือแห้ง ให้ทามอยเจอร์ไรเซอร์ (Moisturizer) และสวมถุงมือเพื่อป้องกันการระหายของน้ำที่อยู่ภายใน

การป้องกันเชื้อ COVID-19 ที่ดีที่สุดวิธีหนึ่งก็คือ การล้างมือ เนื่องจากเชื้อ COVID-19 สามารถอยู่บนพื้นผิวต่างๆ ได้นานหลายวัน จึงมีโอกาสที่จะเผลอหยิบจับสิ่งของเหล่านั้นเข้าปากหรือจมูกได้

แต่การล้างมือที่ไม่ถูกวิธี ก็อาจทำให้เชื้อยังคงหลงเหลืออยู่บนมือได้ ดังนั้นคุณสามารถอ่านขั้นตอนการล้างมือที่ถูกต้อง เพื่อป้องกันการแพร่ระบาดของ COVID-19 ได้จากบทความนี้

ขั้นตอนการล้างมือที่ถูกวิธี

องค์การอนามัยโลกให้คำแนะนำการล้างมือแบบที่มีประสิทธิภาพ แบ่งออกเป็น 8 ขั้นตอน ดังต่อไปนี้

  1. เปิดน้ำให้มือเปียกชุ่มทั้ง 2 มือก่อน
  2. กดสบู่และถูให้ทั่วบริเวณรอบฝ่ามือทั้ง 2 ข้าง
  3. แบมือคว่ำลงทับกันทั้ง 2 ข้าง จากนั้นถูกซอกนิ้วไปมาให้สะอาด จากนั้นสลับข้าง ทำแบบเดียวกัน รวมถึงประสานมือแบบสับหว่างคล้ายพนมมือ ขัดซอกนิ้วด้านในให้สะอาดทั้ง 2 มือ เนื่องจากบริเวณซอกนิ้วมือเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโรค
  4. กำมือทั้ง 2 ข้างในท่าคล้ายกับสัญลักษณ์กด Like และ Dislike อย่างละข้าง จากนั้นนำมือทั้ง 2 ข้างเข้ามาซ้อนประสานกัน ใช้นิ้วล็อกมือทั้ง 2 ข้างแบบหลวมๆ แล้วถูกขึ้นลงไปมา เพื่อทำความสะอาดซอกเล็บ ซึ่งเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรคที่มากที่สุด
  5. กำมือข้างหนึ่งหลวมๆ จากนั้นใช้นิ้วจากมืออีกข้างสอดเข้าไป ขัดทุกนิ้วและสลับข้างทำแบบเดียวกัน
  6. ถูข้อมือทั้ง 2 ข้าง เนื่องจากเป็นบริเวณที่หลายคนละเลย ทำให้อาจมีเชื้อโรคสะสมได้ และมีโอกาสที่จะสูดดมเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจ หากนำมือมาเกาบริเวณคิ้ว
  7. ล้างสบู่ที่ฟอกเต็มมือออกให้สะอาด จากนั้นซับด้วยกระดาษชำระหรือผ้าขนหนูจนแห้ง
  8. ใช้กระดาษชำระนั้นในการปิดน้ำ เพื่อไม่ให้มือสัมผัสกับก็อกน้ำที่มีเชื้อโรค

คลิปวีดีโอสาธิตการล้างมือให้ทั่วถึงตามแนวทางที่ได้กล่าวไปข้างต้น โดยสีดำหมายถึงสบู่และบริเวณที่ทำความสะอาด


อย่างไรก็ตาม การล้างมือในทุกๆ ขั้นตอน รวมแล้วไม่ควรจะต่ำกว่า 15-20 วินาที เพื่อให้เชื้อโรคถูกชะล้างออกได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ล้างมือด้วยน้ำสะอาดกับใช้เจลล้างมือ แบบไหนกัน COVID-19 ได้มากกว่า?

การล้างมือด้วยน้ำสะอาดและสบู่มีประสิทธิภาพมากกว่าการใช้เจลล้างมือ เนื่องจากเจลล้างมือสามารถกำจัดเชื้อโรคได้ในกรณีที่ไม่เห็นคราบสกปรก หรือไม่ได้สัมผัสกับสิ่งสกปรกจนเห็นได้ชัดเจน

แต่การล้างมือด้วยน้ำและสบู่ทุกครั้งหลังจากสัมผัสสิ่งของนั้นเป็นไปได้ยาก เนื่องจากหลายสถานการณ์ไม่สามารถใช้น้ำได้ เช่น ขณะขึ้นรถประจำทาง ขณะทำงานหน้าคอมพิวเตอร์

ดังนั้น หากอยู่ในสถานการณ์ที่ไม่สามารถล้างมือด้วยน้ำสะอาดและสบู่ได้ ควรใช้เจลล้างมือที่มีแอลกอฮอล์เข้มข้นตั้งแต่ 70% ขึ้นไป

แต่หากมือสกปรกจากการสัมผัสสิ่งของจนเห็นได้ชัด เช่น รอยดำจากฝุ่น สารคัดหลั่งจากการไอจาม ควรใช้น้ำสะอาดและสบู่ในการทำความสะอาดมือ

อ่านเพิ่มเติม: ใช้เจลล้างมืออย่างไรให้ถูกวิธี

ล้างมือบ่อยจนมือแห้ง ทำอย่างไรดี?

หลายคนล้างมือบ่อยขึ้นกว่าปกติ เพื่อป้องกันการระบาดของ COVID-19 จนอาจทำให้มือแห้งและแตกได้ ฉะนั้นหากเกิดอาการดังกล่าว สามารถลองทำตามวิธีแก้ไขเบื้องต้น ดังต่อไปนี้

1. ล้างมือด้วยน้ำอุ่น

หลายคนมีความเข้าใจผิดว่าต้องใช้น้ำร้อนในการล้างมือเพื่อให้เชื้อโรคถูกกำจัด ซึ่งอาจส่งผลเสียต่อมือของคุณได้

การใช้น้ำร้อนล้างมือจะทำให้ไขมันที่เคลือบอยู่บริเวณผิวหนังถูกชะล้างออกไปด้วย ทำให้น้ำระเหยออกจากมือได้ง่ายและมือแห้งในที่สุด ดังนั้นการใช้น้ำอุ่นหรือน้ำอุณหภูมิปกติ จึงเป็นสิ่งที่เหมาะสมกว่า

2. ใช้สบู่เหลวแทนสบู่ก้อน

เนื่องจากสบู่ก้อนมีค่าความเป็นกรดเป็นด่าง (Potential of hydrogen: PH) ค่อนข้างสูง (ด่าง) แต่ผิวหนังของเรามีค่าเป็นกรดเล็กน้อย

ดังนั้นหากใช้สบู่ก้อนบ่อยเกินไป จะทำให้ค่าความเป็นกรดและด่างเสียสมดุล ส่งผลให้ผิวแห้งกร้านได้

3. ใช้มอยเจอร์ไรเซอร์ (Moisturizer) ทามือ

การทามอยเจอร์ไรเซอร์ที่มือช่วยทำหน้าที่เหมือนแผ่นฟิล์มเคลือบมือเอาไว้ ช่วยไม่ให้น้ำที่อยู่ภายในระเหยออกมา

นอกจากนี้ยังช่วยฟื้นฟูฟิวหนังกำพร้า (Epidermis) และปรับสภาพผิวให้ดีขึ้นอีกด้วย หากคุณเป็นคนผิวแห้งง่าย ควรทาทุกครั้งหลังล้างมือ และก่อนนอน

4. ใส่ถุงมือ

สำหรับคนที่ต้องทำงานในห้องแอร์เป็นเวลานาน ทำให้มือแห้งง่าย เช่น พนักงานออฟฟิศ อาจนำมือแช่น้ำสะอาดเป็นเวลา 5 นาที เพื่อให้ความชุ่มชื้นเข้าสู่ส่วนต่างๆ ของมือ

จากนั้นเช็ดให้แห้ง ทามอยเจอร์ไรเซอร์ และสวมถุงมือผ้าฝ้ายที่ใส่สบาย จะช่วยรักษาความชุ่มชื้นได้นานหลายชั่วโมง

5. ใช้การซับแทนการถูเช็ดมือ

หากมือคุณแห้งและเช็ดมือด้วยการถูไปมา อาจทำให้เกิดการเสียดสีจนผิวแตกมากกว่าเดิมได้ ฉะนั้นควรใช้ผ้าขนหนูหรือกระดาษชำระซับตามตำแหน่งต่างๆ จนแห้ง จะช่วยบรรเทาอาการแตกแห้งของมือได้

ถึงแม้การล้างมือบ่อยๆ จะส่งผลกระทบต่อผิวหนังในช่วงนี้ แต่ก็เป็นสิ่งที่ควรปฏิบัติอย่างเคร่งครัด เพื่อลดโอกาสเสี่ยงในการติดเชื้อ COVID-19 นอกจากนี้ยังควรทำตามมาตรการ Social distancing เพื่อชะลอการระบาด รวมถึงติดตามสถานการณ์ COVID-19 อย่างต่อเนื่องได้ ที่นี่ เพื่อหลีกเลี่ยงและป้องกันตัวเองได้อย่างดีที่สุด


2 การอ้างอิง
กองบรรณาธิการ HD มุ่งมั่นตั้งใจให้ผู้อ่านได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง โดยทำงานร่วมกับแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ รวมถึงเลือกใช้ข้อมูลอ้างอิงที่น่าเชื่อถือจากสถาบันต่างๆ คุณสามารถอ่านหลักการทำงานของกองบรรณาธิการ HD ได้ที่นี่
Healthline, 7 Tips to keep your skin healthy while washing your hands often, (https://www.healthline.com/health-news/how-to-keep-your-skin-healthy-while-washing-your-hands-often), 18 March 2020.
World Health Organization, Clean hands protect against infection, (https://www.who.int/gpsc/clean_hands_protection/en/).

บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HD พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ผู้เขียนและผู้รีวิวบทความไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับสินค้าหรือบริการที่นำเสนอแต่อย่างใด เว้นแต่จะระบุในเนื้อหา การแนะนำสินค้าและบริการแสดงขึ้นอัตโนมัติจากระบบของเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชัน

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม
ดูในแอป