ความรู้สุขภาพ

การวินิจฉัยความดันโลหิตต่ำ

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 7, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 4 นาที
Istock 690893782

การวินิจฉัยความดันโลหิตต่ำสามารถทำได้โดยง่ายเพียงแค่วัดความดันโลหิต โดยหากวัดความดันโลหิตได้ 90/60 หรือต่ำกว่า ถือว่ามีความดันโลหิตต่ำ

การวัดความดันโลหิต

ในการวัดความดันโลหิตจะวัดทั้งหมดสองค่าด้วยกัน ค่าแรกคือความดันโลหิตขณะหัวใจบีบตัว (ความดันตัวบน) เป็นความดันภายในเส้นเลือดแดงเมื่อหัวใจหดตัวเพื่อสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย ค่าที่สองคือความดันโลหิตขณะหัวใจคลายตัว (ความดันตัวล่าง) เป็นความดันภายในเส้นเลือดแดงเมื่อหัวใจคลายตัวเพื่อเติมเลือดในหัวใจระหว่างจังหวะการเต้นแต่ละครั้ง ทั้งความดันตัวบนและความดันตัวล่างจะถูกวัดออกมาในหน่วยมิลลิเมตรปรอท หรือย่อว่า mmHg

เครื่องวัดความดันโลหิต (Sphygmomanometer)

แพทย์หรือพยาบาลจะใช้เครื่องมือในการวัดความดันโลหิต หรือที่เรียกว่า Sphygmomanometer เพื่อวัดความดันโลหิต โดยเครื่องมือนี้จะมีผ้าสำหรับพันที่แขนและมีสเกลของปรอทคล้ายๆ กับปรอทวัดไข้ ซึ่งสเกลนี้จะใช้บอกระดับความดันโลหิตของผู้ถูกวัด วิธีวัดคือจะใช้ผ้าพันรอบๆ แขนส่วนบน และจะบีบลูกยางเพื่อให้ผ้าพองตัวขึ้นเพื่อรัดแขนไม่ให้เลือดไหลผ่าน หลังจากนั้นจะค่อยๆ ปล่อยอากาศออกระหว่างการวัด

แพทย์หรือพยาบาลจะมองดูสเกลปรอทพร้อมกับฟังเสียงเลือดที่ไหลผ่านโดยใช้หูฟัง โดยเมื่อได้ยินเสียงการเต้นของหัวใจเสียงแรก จะอ่านค่าความดันตัวบน และเมื่อเสียงหายไป จะอ่านค่าความดันตัวล่าง

ปัจจุบันมีเครื่องมือทางเลือกคือ การใช้เครื่องวัดความดันโลหิตแบบอัตโนมัติ ซึ่งจะวัดการเต้นของหัวใจโดยใช้เซ็นเซอร์อิเล็กทรอนิกส์และอ่านค่าความดันโลหิตให้โดยอัตโนมัติ โดยเครื่องมือแบบอัตโนมัตินี้มีแบบขนาดเล็กพกพาได้ สามารถหาซื้อได้ตามร้านขายยา

เมื่อวัดความดันโลหิตเสร็จสิ้นแล้ว แพทย์หรือพยาบาลจะแจ้งผลความดันโลหิตโดยจะอ่านค่าความดันตัวบนก่อนเสมอ แล้วตามด้วยค่าความดันตัวล่าง เช่น ความดันตัวบนของคุณคือ 120 มิลลิเมตรปรอท และความดันตัวล่างของคุณคือ 80 มิลลิเมตรปรอท แพทย์หรือพยาบาลจะอ่านผลให้ฟังว่า “หนึ่งร้อยยี่สิบ แปดสิบ” และมักเขียนว่า 120/80

เมื่อไรจะเรียกว่าความดันโลหิตต่ำ

โดยทั่วไปจะถือว่ามีความดันโลหิตต่ำเมื่อวัดความดันโลหิตได้ 90/60 หรือน้อยกว่า อย่างไรก็ตามไม่จำเป็นว่าจะต้องทั้งความดันตัวบนและความดันตัวล่างมีค่าต่ำกว่าที่กำหนดจึงจะพิจารณาว่ามีความดันโลหิตต่ำ ตัวอย่างเช่น หากผลการวัดได้ 80/65 ก็ถือว่ามีความดันโลหิตต่ำ เพราะความดันตัวบนต่ำกว่า 90 หรือถ้าวัดความดันโลหิตได้ 100/55 ก็ถือว่ามีความดันโลหิตต่ำเช่นกัน เพราะความดันตัวล่างต่ำกว่า 60

ถ้าคุณมีความดันโลหิตต่ำตามเกณฑ์ข้างต้น คุณไม่จำเป็นต้องกังวล การมีความดันโลหิตต่ำจะช่วยป้องกันคุณจากความเสี่ยงและโรคที่เกิดจากการมีความดันโลหิตสูง คุณจำเป็นจะต้องรักษาเฉพาะกรณีที่มีอาการจากความดันโลหิตต่ำเท่านั้น

ความดันโลหิตต่ำขณะเปลี่ยนท่าทาง

ถ้าคุณมักมีอาการของความดันโลหิตต่ำเมื่อเปลี่ยนท่าทาง คุณอาจจัดวัดความดันโลหิตเปรียบเทียบก่อนและหลังการเปลี่ยนท่าทางนั้นเพื่อยืนยัน เช่น วัดความดันโลหิตครั้งแรกในตอนนั่ง และวัดอีกครั้งในตอนที่ลุกขึ้นยืนแล้ว

ขึ้นอยู่กับว่าความดันโลหิตขณะนั่งของคุณเป็นเท่าไร หากยืนขึ้นแล้วความดันตัวบนต่ำลงระหว่าง 15-30 มิลลิเมตรปรอท คุณอาจมีภาวะความดันโลหิตต่ำขณะเปลี่ยนท่าทาง

โรคอื่นที่เป็นสาเหตุ

แพทย์หรือพยาบาลสามารถวินิจฉัยภาวะความดันโลหิตต่ำให้คุณได้โดยง่าย แต่การจะบอกว่าอะไรคือสาเหตุนั้นจะยากกว่า

ถ้าคุณมีโรคอื่นๆ ที่เป็นสาเหตุของความดันโลหิตต่ำ คุณจะมีแนวโน้มที่จะมีอาการของโรคอื่นๆ ด้วย ดังนั้นควรปรึกษาเรื่องนี้กับแพทย์ ซึ่งแพทย์สามารถแนะนำให้คุณตรวจเพิ่มเติมอย่างเหมาะสมได้

การรักษา

ถ้าคุณมีความดันโลหิตต่ำแต่ไม่มีอาการใดๆ ก็ไม่จำเป็นต้องรักษา แต่ถ้ามีอาการ แพทย์จะพยายามหาสาเหตุว่ามีสาเหตุมาจากอะไร เพื่อช่วยในการแนะนำวิธีรักษาที่เหมาะสมให้กับคุณ

ยา

หากคุณกำลังรับประทานยาบางชนิด และแพทย์พิจารณาแล้วว่ายานั้นอาจเป็นสาเหตุของความดันโลหิตต่ำ แพทย์จะแนะนำให้ทำการเปลี่ยนยาหรือปรับขนาดยาที่ใช้ ยาที่มีผลทำให้ความดันโลหิตต่ำ เช่น ยารักษาความดันโลหิตสูง และยาที่ใช้รักษาโรคพาร์กินสัน

ความดันโลหิตของคุณจะถูกติดตามระหว่างการใช้ยา และจะบันทึกการเปลี่ยนแปลงต่างๆ ที่เกิดขึ้นโดยแพทย์หรือพยาบาล หากคุณมีอาการของผลข้างเคียงที่เกิดจากยา คุณควรแจ้งแพทย์เพื่อขอรับคำปรึกษา

โรคหรือสภาวะความเจ็บป่วย

ถ้าแพทย์สงสัยว่าโรคที่คุณเป็น เช่น โรคหัวใจ โรคของต่อมหมวกไต หรือสภาวะที่เกี่ยวข้องกับระบบประสาท เป็นสาเหตุของความดันโลหิตต่ำ แพทย์จะแนะนำให้คุณตรวจวินิจฉัยเพิ่มเติมเพื่อรับการรักษาอย่างเหมาะสมต่อไป

ถ้าพบว่าภาวะต่อมหมวกไตล้มเหลวเป็นสาเหตุของความดันโลหิตต่ำ แพทย์อาจจ่ายยา ฟลูโดรคอร์ติโซน (fludrocortisone) เพื่อทดแทนฮอร์โมนอัลโดสเตอโรนให้กับคุณ โดยยานี้จะอยู่ในรูปแบบเม็ดสำหรับรับประทานตลอดชีวิต

ถ้าพบว่าปัญหาเกี่ยวกับระบบประสาทเป็นสาเหตุของความดันโลหิตต่ำ จะเป็นเรื่องยากที่จะรักษา คุณอาจได้รับยาเพื่อช่วยกระตุ้นการทำงานของระบบประสาท

น้ำและเกลือ

ภาวะขาดน้ำ: เมื่อร่างกายมีภาวะขาดน้ำและเกลือ จะเป็นสาเหตุของความดันโลหิตต่ำได้ การรับประทานน้ำและเกลือเพิ่มขึ้นจะสามารถรักษาภาวะนี้ได้โดยเร็ว ดังนั้นแนะนำให้รับประทานน้ำให้เพียงพอกับความต้องการ อย่างน้อย 8 แก้วต่อวัน ซึ่งจะช่วยลดภาวะความดันโลหิตต่ำได้ เพราะการที่ร่างกายมีน้ำเพิ่มขึ้นจะช่วยเพิ่มปริมาณน้ำเลือด ทำให้มีเลือดในเส้นเลือดแดงเพิ่มขึ้นซึ่งจะส่งผลให้ความดันโลหิตสูงขึ้น

ผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงโดยทั่วไปจะถูกแนะนำให้จำกัดปริมาณเกลือที่รับประทานต่อวัน แต่ถ้าคุณเกิดมีความดันโลหิตต่ำขึ้นมา คุณอาจได้รับการแนะนำให้เพิ่มปริมาณเกลือในอาหารที่รับประทาน ซึ่งแพทย์จะแนะนำถึงปริมาณเกลือที่เหมาะสมให้กับคุณ

คำแนะนำทั่วไป

คำแนะนำด้านล่างนี้จะช่วยลดอาการความดันโลหิตต่ำ โดยเฉพาะอาการความดันโลหิตต่ำขณะเปลี่ยนท่าทาง

  • ค่อยๆ ลุกขึ้นยืน โดยเฉพาะการลุกขึ้นยืนเป็นครั้งแรกในตอนเช้า และอาจเป็นประโยชน์หากคุณลองเคลื่อนไหวร่างกายอื่นๆ ก่อนเพื่อเพิ่มการเต้นของหัวใจและเพิ่มการไหลเวียนเลือดก่อนเปลี่ยนท่าทาง ตัวอย่างเช่น ยืดเหยียดร่างกายบนเตียงนอนก่อนลุกขึ้น
  • สวมถุงน่อง (stockings) ที่กระชับพอดี ซึ่งเป็นถุงน่องชนิดพิเศษที่กระชับกับขา จะช่วยเพิ่มแรงดันที่ขา เท้า และหน้าท้อง ช่วยเพิ่มการไหลเวียนเลือดและช่วยเพิ่มความดันโลหิตได้
  • นอนยกหัวสูง หรือเสริมบนใต้ศีรษะขณะนอน ซึ่งจะช่วยเพิ่มการไหลเวียนเลือดภายในร่างกาย และช่วยคุณลุกขึ้นยืนได้ง่ายขึ้น
  • หลีกเลี่ยงคาเฟอีนในตอนกลางคืนและจำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ เพราะจะช่วยป้องกันการขาดน้ำ ซึ่งเป็นสาเหตุของความดันโลหิตต่ำได้
  • รับประทานอาหารมื้อเล็กๆ แต่บ่อยครั้ง แทนการรับประทานอาหารมื้อใหญ่ 1 มื้อ ซึ่งจะช่วยป้องกันความดันโลหิตต่ำหลังการรับประทานอาหารได้ การนอนนอนภายหลังการรับประทานอาหาร หรือนั่งต่อไปซักช่วงหนึ่ง จะช่วยบรรเทาอาการได้

มีคนจำนวนน้อยมากๆ ที่จะได้รับยาสำหรับภาวะความดันโลหิตต่ำ เพราะอาการของความดันโลหิตต่ำมักรักษาได้โดยการเปลี่ยนพฤติกรรมกรรมในชีวิตประจำวันเพียงเล็กน้อย โดยเฉพาะการดื่มน้ำและรับประทานเกลือเพิ่ม

แต่ถ้ามีความจำเป็นต้องใช้ยา จะมียาที่ใช้สำหรับเพิ่มปริมาณเลือด หรือใช้สำหรับหดหลอดเลือดแดง โดยความดันโลหิตจะเพิ่มขึ้นเพราะมีปริมาณน้ำเลือดไหลผ่านเส้นเลือดที่แคบขึ้น ทำให้มีแรงดันเพิ่มขึ้นนั่นเอง

https://www.nhsinform.scot/illnesses-and-conditions/heart-and-blood-vessels/conditions/low-blood-pressure-hypotension#diagnosis

https://www.nhsinform.scot/illnesses-and-conditions/heart-and-blood-vessels/conditions/low-blood-pressure-hypotension#treatment

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่