Doctor men
เขียนโดย
กองบรรณาธิการ HONESTDOCS
จิตวิทยา

อาการแบบนี้เป็นโรคซึมเศร้าหรือไม่? มาทำความรู้จักโรคซึมเศร้าให้มากขึ้น

โรคซึมเศร้าคืออะไร มีปัจจัยอะไรที่ทำให้เกิดโรคนี้ สัญญาณไหนบอกว่าคุณอาจเป็นโรคซึมเศร้า และวิธีรักษามีอะไรบ้าง?
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ 17 ม.ค. 2020 ประมาณเวลาการอ่าน: 4 นาที
มีคนอ่านบทความนี้แล้ว 567,147 คน

อาการแบบนี้เป็นโรคซึมเศร้าหรือไม่? มาทำความรู้จักโรคซึมเศร้าให้มากขึ้น

ทุกคนน่าจะเคยผ่านประสบการณ์ความเศร้า ความสูญเสีย บางครั้งช่วงเวลาเหล่านั้นกินเวลายาวนาน และความรู้สึกก็รุนแรง จนบางคนอาจเคยสงสัยว่าที่ตัวเองเป็นอยู่นี้เป็นความเศร้าเสียใจธรรมดา หรือเป็นโรคซึมเศร้ากันแน่

แม้จะมีการเผยแพร่ความรู้ในวงกว้างว่า หากรู้สึกทางลบและต้องการคำปรึกษาหรือวิธีแก้ไขที่ถูกต้อง ให้ปรึกษาจิตแพทย์หรือนักจิตวิทยา แต่สำหรับบางคน การไปพบผู้เชี่ยวชาญเหล่านั้นถือเป็นเรื่องใหญ่ จึงต้องการหาข้อมูลให้แน่ใจเสียก่อนที่จะตัดสินใจไป

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
🦷 ทำ รีเทนเนอร์ ลดสูงสุด 15%

จัดฟันใกล้เสร็จแล้ว หรือรีเทนเนอร์หาย ทำรีเทนเนอร์ราคาประหยัด มีให้เลือกทั้งแบบลวดและแบบใส

Retainerinternal ad

บทความนี้จะอธิบายเกี่ยวกับโรคซึมเศร้าและการรักษา เพื่อเป็นข้อมูลสำหรับการตัดสินใจ

โรคซึมเศร้าคืออะไร?

โรคซึมเศร้าเป็นโรคที่ผู้ป่วยจะเกิดความรู้สึกทางลบ เช่น รู้สึกเศร้า หมดแรง หรือเครียด จนส่งผลในทางที่ไม่ดีกับอารมณ์ ความคิด ความรู้สึกและพฤติกรรม แล้วทำให้ผู้ป่วยไม่สามารถใช้ชีวิตประจำวันได้ตามปกติ เช่น อารมณ์แปรปรวนบ่อย หมดความสนใจในกิจกรรมที่ตนเองชอบทำ ส่งผลให้มีความเจ็บป่วยทางร่างกาย หรือไม่สามารถทำงานได้ตามปกติ

แต่อย่างไรก็ตาม โรคซึมเศร้าเป็นเพียงความเจ็บป่วยทางจิตใจอย่างหนึ่งเท่านั้น ที่สามารถรักษาเยียวยาให้ผู้ป่วยกลับมาใช้ชีวิตอย่างเป็นปกติได้ไม่ต่างกับความเจ็บป่วยทางกาย

โรคซึมเศร้าต่างจากอารมณ์เศร้าโดยทั่วไปอย่างไร?

การพบเจอเหตุการณ์สูญเสียในชีวิต ไม่ว่าจะเป็นการตกงาน สูญเสียคนรัก หรือมีปัญหาความสัมพันธ์ ต่างก็นำมาสู่ความรู้สึกเศร้า แต่ความเศร้าที่เกิดขึ้นจากเหตุการณ์เหล่านี้มีความแตกต่างกับโรคซึมเศร้า

ความเศร้าที่เกิดจากการสูญเสียเป็นกระบวนการตามธรรมชาติของมนุษย์ ซึ่งจะมีระยะเวลาของความเสียใจสั้นยาวแตกต่างกันไปตามแต่ละบุคคล แต่โรคซึมเศร้านั้น เมื่อรู้สึกเสียใจ ผู้ป่วยจะมีความรู้สึกโศกเศร้าที่เข้มข้นกว่าและจมอยู่กับความรู้สึกนั้นจนไม่สามารถทำกิจกรรมในชีวิตประจำวันที่เป็นปกติของตนเองได้

หากสงสัยว่าตอนนี้ตนเองแค่อยู่ในอาการเศร้า หรือเป็นโรคซึมเศร้ากันแน่ ลองสังเกตตนเองว่ามีอาการดังนี้หรือไม่

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
🦷 ทำ รีเทนเนอร์ ลดสูงสุด 15%

จัดฟันใกล้เสร็จแล้ว หรือรีเทนเนอร์หาย ทำรีเทนเนอร์ราคาประหยัด มีให้เลือกทั้งแบบลวดและแบบใส

Retainerinternal ad
  • เมื่อเกิดความสูญเสีย คุณมีความรู้สึกจมดิ่งกับความรู้สึกเศร้า หมดความสนใจในกิจกรรมที่ตนเองชอบเป็นระยะเวลายาวนานกว่า 2 สัปดาห์
  • คุณรู้สึกหมดคุณค่า รู้สึกไม่ภูมิใจ ไม่ชอบตนเอง หรือรู้สึกไม่เคารพตนเองอย่างรุนแรง

หากคุณกำลังเผชิญอยู่กับทั้งสองข้อนี้ นี่เป็นหนึ่งในสัญญาณของโรคซึมเศร้า

อาการของโรคซึมเศร้า

ผู้ป่วยโรคซึมเศร้าจะมีอาการด้านล่างนี้ติดต่อกันยาวนานเป็นระยะเวลามากกว่า 2 สัปดาห์ (แต่ไม่จำเป็นต้องเป็นครบทุกอาการ ขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล) ดังนี้

  • รู้สึกว่างเปล่า เครียด หรือเศร้า
  • รู้สึกสิ้นหวัง มองโลกในแง่ร้าย
  • รู้สึกสับสน รู้สึกว่าตัวเองไม่มีค่า ไร้ทางสู้และรู้สึกว่าไม่มีใครช่วยเราได้
  • หมดความรู้สึกสนุกหรือสนใจในกิจกรรมที่ตนเองชอบ
  • ไม่มีสมาธิจดจ่อกับสิ่งที่ทำได้นาน หลงลืมบ่อยขึ้น และมีปัญหาด้านการตัดสินใจ
  • นอนหลับยาก นอนน้อย หรือนอนมากเกินไป
  • ทานอาหารมากหรือน้อยเกินไปกว่าปกติ
  • น้ำหนักขึ้นหรือลดลงผิดปกติ
  • รู้สึกกระสับกระส่าย
  • มีความคิดที่จะฆ่าตัวตาย หรือมีความคิดเกี่ยวกับการตายขึ้นมาในหัวบ่อย ๆ
  • แยกตัวออกมาจากสังคม ครอบครัวหรือเพื่อน
  • รู้สึกหมดแรง ไม่อยากทำอะไร

ปัจจัยอะไรบ้างที่ทำให้เสี่ยงเป็นโรคซึมเศร้า?

ไม่ใช่แค่ประสบการณ์ที่ไม่ดีเท่านั้น แค่ทำให้เกิดโรคซึมเศร้าด้วย ปัจจัยต่อไปนี้ก็สามารถก่อให้เกิดโรคซึมเศร้าได้เช่นกัน

  • สารเคมีในสมอง หากสารเคมีบางอย่างในสมองเกิดความผิดปกติ อาจนำมาสู่อาการของโรคซึมเศร้าได้
  • พันธุกรรม โรคซึมเศร้าสามารถถ่ายทอดทางพันธุกรรมได้
  • บุคลิกภาพ ผู้ที่เห็นคุณค่าในตนเองต่ำ หรือมองโลกในแง่ร้าย มีแนวโน้มที่จะเป็นโรคซึมเศร้ามากกว่าผู้ที่มีบุคลิกภาพอื่น
  • สภาพแวดล้อม ผู้ที่อยู่ในสภาพสังคมที่ใช้ความรุนแรง ถูกละเลยและใช้สารเสพติด อาจทำให้เป็นโรคซึมเศร้าได้

โรคซึมเศร้ารักษาได้ไหม ทำได้อย่างไรได้บ้าง?

ก่อนอื่น ผู้ที่เข้ารับการรักษาต้องผ่านการประเมินและวิเคราะห์อาการจากนักจิตวิทยาหรือจิตแพทย์เสียก่อน เพื่อดูว่ามีอาการอย่างไร มีประวัติการเข้ารักษามาก่อนหรือไม่ กำลังใช้ยาอะไรอยู่

จะมีการถามถึงความสัมพันธ์กับคนในครอบครัว เพื่อน หรือคนรัก รวมไปถึงสภาพสังคมที่ผู้เป็นซึมเศร้าอาศัยอยู่ เพื่อที่จะได้วางแผนการรักษาได้ถูกต้อง ซึ่งการประเมินนี้อาจทำโดยการสัมภาษณ์ หรือทำแบบทดสอบทางจิตวิทยา

การรักษาโดยทั่วไปจะมีอยู่ 2 วิธี ได้แก่ การรักษาโดยใช้ยา กับ การบำบัดด้วยการพูดคุยกับนักจิตวิทยาการปรึกษา ซึ่งผู้ป่วยจะได้รับการรักษาอย่างไรนั้น ขึ้นอยู่กับการวินิจฉัยของแพทย์

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
🦷 ทำ รีเทนเนอร์ ลดสูงสุด 15%

จัดฟันใกล้เสร็จแล้ว หรือรีเทนเนอร์หาย ทำรีเทนเนอร์ราคาประหยัด มีให้เลือกทั้งแบบลวดและแบบใส

Retainerinternal ad

การรักษาโรคซึมเศร้าโดยใช้ยา

การรักษาโดยใช้ยา จะทำเพื่อให้ยาทำการปรับสารเคมีบางอย่างในสมอง ยานั้นเรียกว่า “ยาต้านเศร้า” (Antidepressants) ซึ่งไม่ใช่ยากระตุ้นประสาท ยาที่ทำให้สงบลง หรือยานอนหลับ และไม่มีผลกับผู้ที่ไม่ได้ป่วยเป็นโรคซึมเศร้า

ผลจากการใช้ยาต้านเศร้าจะเริ่มเห็นได้ชัดเมื่อรับประทานติดต่อกันเป็นระยะเวลา 2 สัปดาห์ขึ้นไป ดังนั้นหากรักษาด้วยการใช้ยาผู้ป่วยจะต้องใจเย็นและเข้าใจถึงระยะเวลาการออกฤทธิ์ของยา ว่ายานี้จะไม่ได้ช่วยให้เห็นผลในทันที แต่จะช่วยให้ดีขึ้นในระยะยาว

ทั้งนี้การรักษาด้วยยาจะต้องรับประทานติดต่อกัน 6 เดือนขึ้นไป หลังจากที่อาการดีขึ้นแล้ว เพื่อให้การรักษานั้นอยู่ตัว และลดความเสี่ยงที่จะกลับมาเป็นอีกในอนาคต

ผู้ที่ป่วยในระดับที่ไม่รุนแรงมากไม่จำเป็นต้องรักษาด้วยวิธีนี้

การรักษาโรคซึมเศร้าโดยการพูดคุยกับนักจิตบำบัด

การรักษาโดยวิธีนี้จะเป็นการพูดคุยและเข้ารับการปรึกษากับนักจิตวิทยา ผู้ที่เข้ารับการรักษากับนักจิตบำบัดนั้น ส่วนมากจะเป็นผู้ป่วยโรคซึมเศร้าที่มีอาการไม่รุนแรงมาก

สำหรับผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรง อาจต้องมีการรักษาวิธีนี้ควบคู่ไปกับการรับประทานยาต้านเศร้า

การรักษาด้วยการพูดคุยไม่ใช่การที่นักจิตวิทยาจะเป็นคนบอกว่าทางออกของปัญหาคืออะไร แต่นักจิตวิทยาจะเป็นผู้ช่วยให้ผู้เป็นซึมเศร้าค้นพบทางออกด้วยตัวเอง และนักจิตวิทยาจะช่วยให้ผู้รับการรักษาจดจ่ออยู่กับปัจจุบัน ช่วยให้รู้วิธีจัดการกับความคิดทางลบ และช่วยปรับพฤติกรรม ความคิด ที่ผู้เป็นซึมเศร้าต้องการเปลี่ยน

การรักษาด้วยการปรึกษาพูดคุย ไม่ได้มีแค่แบบพูดคุยตัวต่อตัวเท่านั้น แต่มีการพูดคุยปรึกษาเป็นแบบกลุ่มด้วย เช่น คู่รัก หรือครอบครัว

ในบางครั้ง การบำบัดโรคซึมเศร้า นักจิตวิทยาอาจแนะนำให้มีการปรึกษาเป็นกลุ่ม เพื่อที่จะช่วยให้คนรอบข้างและผู้เป็นซึมเศร้าเกิดความเข้าใจในกันและกันมากขึ้น เป็นการสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีแก่ผู้เป็นโรคซึมเศร้าในระยะยาว

หากเป็นโรคซึมเศร้าจะดูแลตัวเองอย่างไรได้บ้าง

หากได้รับการวินิจฉัยว่าเป็นซึมเศร้า ควรดูแลตัวเองตามแนวทางต่อไปนี้

  • หลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์ สูบบุหรี่ หรือใช้สารเสพติด เพราะสิ่งเหล่านี้มีผลให้อาการแย่ลง และถ้าหากเป็นผู้รับการรักษาโรคซึมเศร้าด้วยวิธีรับประทานยา สิ่งเหล่านี้จะมีผลต่อการดูดซึมและออกฤทธิ์ของยา
  • พักผ่อนให้เพียงพอ การอดนอนหรือนอนนานเกินไป มีผลต่อสมาธิของผู้เป็นโรคซึมเศร้าได้
  • ออกกำลังกาย การออกกำลังกายจะช่วยให้ร่างกายหลังสารแห่งความสุขออกมา และผู้ป่วยจะรู้สึกดีกับตนเองมากขึ้น การตั้งเป้าหมายเล็กๆ ในการออกกำลังกายและสามารถทำได้สำเร็จ จะช่วยให้ผู้เป็นโรคซึมเศร้าเห็นคุณค่าในตนเองมากขึ้นได้ด้วย
  • พยายามพาตัวเองไปอยู่ในสังคมที่ดี อยู่ในสังคมที่ให้การสนับสนุนและส่งเสริมให้มีความสุข

ที่มาของข้อมูล

American Psychiatric Association, Depression (https://www.psychiatry.org/patients-families/depression/what-is-depression), January 2017.

American Psychological Association, Depression (https://www.apa.org/topics/depression/).

National Institute of Mental Health, Depression (https://www.nimh.nih.gov/health/topics/depression/index.shtml).


บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HonestDocs พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าข้อมูลนี้เป็นประโยชน์กับคุณแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวีดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม
บทความต่อไป
อะไรคือภาวะผิดปกติทางอารมณ์จากการใช้สาร
อะไรคือภาวะผิดปกติทางอารมณ์จากการใช้สาร

เมื่อแอลกอฮอล์ สารเสพติดและยาทำให้คุณรู้สึกแย่กว่าเดิม

ดูในแอป