การดำเนินโรคของภาวะสมองเสื่อม

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ก.พ. 12, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที

ถึงแม้การดำเนินโรคของภาวะสมองเสื่อมจะดำเนินไปอย่างต่อเนื่อง แต่โดยทั่วไปมักมีการแบ่งภาวะสมองเสื่อม ออกเป็น 3 ระยะที่สำคัญ ได้แก่

ระยะอาการน้อย                                     

ผู้ป่วยยังสามารถดำเนินชีวิตทำกิจวัตรประจำวันได้ด้วยตนเองยังพอมีการตัดสินใจได้อย่างพอมีเหตุผล อาจมีปัญหาด้านความจำระยะสั้นจำเรื่องที่เพิ่งเกิดขึ้นไม่ได้ ซึ่งผู้ป่วยเองก็รับรู้ถึงปัญหาความจำที่ลดลงของตนเอง แต่อาจพยายามกลบเกลื่อน แม้แต่สมาชิกครอบครัวเองก็อาจดูไม่ออกว่าผู้ป่วยมีปัญหา และคิดว่าอาจเกิดจากการเปลี่ยนแปลงตามอายุ อาจมีอารมณ์หงุดหงิด ซึมเศร้า แยกตัวบ้าง ความสามารถในการทำงานและการเข้าสังคมลดลง

สิ่งที่ควรทำในระยะนี้

  • หากสมาชิกครอบครัว ทราบว่าผู้ป่วยมีปัญหาด้านความจำควรแนะนำผู้ป่วยให้ปรึกษาแพทย์ เพราะการได้รับการตรวจวินิจฉัยในระยะแรก อาจทำให้การดูแลต่าง ๆ ทำได้ดีกว่า
  • ใช้อุปกรณ์ช่วยจำ เช่น จดบันทึก ป้าย รูปภาพลักษณ์ ในการช่วยให้ผู้ป่วยยังสามารถดำเนินชีวิตได้ด้วยตนเอง
  • เริ่มพูดคุยกับผู้ป่วยด้วยความระมัดระวัง ในประเด็นต่าง ๆ ที่ผู้ป่วยยังสามารถตัดสินใจเองได้ เช่น อยากอยู่ที่ไหนในอนาคตหากไม่สามารถช่วยเหลือตนเองได้ การตัดสินใจในการรักษาพยาบาล และการทำหนังสือแสดงเจตนาเกี่ยวกับการรักษาพยาบาลในวาระสุดท้ายของชีวิต การจัดการทรัพย์สิน

ระยะอาการปานกลาง

ในระยะนี้ผู้ป่วยมีอาการสับสนมากขึ้น ไม่สามารถปกปิดความผิดปกติของความจำได้ จนสมาชิกในครอบครัวเห็นการเปลี่ยนแปลงได้อย่างชัดเจนความจำระยะสั้นผิดปกติ พูดซ้ำเรื่องที่พูดไปแล้ว หรือถามซ้ำ ๆ จนผู้ป่วยมีความวิตกกังวลกับสิ่งต่าง ๆ ที่จะเกิดขึ้น ความสามารถในการจัดการกับกิจวัตรประจำวันผิดปกติไป เช่น เดิมเคยเป็นคนเรียบร้อย จัดข้าวของเป็นที่เป็นทาง กลายเป็นวางของระเกะระกะ ไม่ทำงานอดิเรกที่เคยชอบเหมือนเดิม อาจแยกตัวจากครอบครัวและสังคม

สิ่งที่ควรทำในระยะนี้

  • หากผู้ป่วยยังไม่เคยพบแพทย์ แนะนำให้ปรึกษาแพทย์เพื่อรับการวินิจฉัยและรักษา
  • แนะนำเรื่องการจัดการทรัพย์สิน พินัยกรรมและการตั้งผู้พิทักษ์การตัดสินใจในการรักษาพยาบาล และการทำหนังสือแสดงเจตนาเกี่ยวกับการรักษาพยาบาลในวาระสุดท้ายของชีวิต โดยปรึกษากับทนายความหรือนักกฎหมาย
  • ผู้ป่วยเริ่มมีความไม่ปลอดภัยหากอยู่คนเดียว จำเป็นต้องได้รับการดูแล เพื่อความมั่นใจเรื่องการกินอาหาร การกินยา การดูแลความปลอดภัยและการเข้าสังคมของผู้ป่วย
  • เฝ้าระวังดูความสามารถในการทำกิจกรรต่าง ๆ ของผู้ป่วย เช่น การใช้จ่ายเงินทอง การทำอาหาร
  • เริ่มพิจารณาการดูแลระยะยาวที่เหมาะสมกับผู้ป่วย
  • จัดการกับความเครียดของผู้ดูแล

ระยะรุนแรง

ผู้ป่วยเริ่มมีปัญหาเรื่องการสื่อสาร การพูดโต้ตอบได้ลดลง ผู้ป่วยต้องมีผู้ช่วยเหลือเกือบทั้งหมดในการทำกิจวัตรประจำวัน ไม่สามารถอยู่คนเดียวได้ ต่อมาการเคลื่อนไหวลำบากมากขึ้น จนไม่สามารถเดินหรือยืนทรงตัวได้ในที่สุดการนั่งทรงตัวก็มีปัญหา และนอนอยู่กับที่ในที่สุด

สิ่งที่ควรทำในระยะนี้

  • ผู้ป่วยมีปัญหาในการสื่อสาร ผู้ดูแลต้องสังเกต เรียนรู้ถึงการแสดงออกของผู้ป่วยว่าต้องการสื่อถึงอะไร เช่น หิว ปวด
  • เรียนรู้การดูแลผู้ป่วยในระยะท้าย ที่ช่วยเหลือตนเองไม่ได้ เช่น การทำแผล การให้อาหาร การช่วยเรื่องการเคลื่อนไหว
  • จัดการกับความเครียดของผู้ดูแล

ขอบคุณข้อมูลดีๆจากหนังสือ "รู้จริงและเข้าใจ สุขภาพผู้สูงวัยและภาวะสมองเสื่อม" โดยรองศาสตราจารย์ นายแพทย์วีรศักดิ์ เมืองไพศาล ผู้เชี่ยวชาญด้านเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ ระบบประสาท และภาวะสมองเสื่อม ปรับปรุงและเพิ่มเติมเนื้อหาจากหนังสือ "สุขภาพดีสมใจ ในวัยสูงอายุ" จากสำนักพิมพ์ซีเอ็ด

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่