ยา

ตาแดง โรคระบาดที่มากับหน้าฝน

การป้องกันและรักษาโรคตาแดง
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 5 นาที
Istock 545645222 m

ช่วงนี้ฝนตกทุกวันเลยค่ะ แถมบางวันก็ตก (อย่าตาดีอ่านตัวสะกดผิดจาก “ก” เป็น “ด” นะจ๊ะ 555) กันหลายรอบซะด้วย ถ้าไม่คิดว่าเป็นเรื่องปกติของช่วงฤดูมรสุม ดิฉันก็คงเข้าใจว่าพระพิรุณท่านช่างทันสมัย เห่อเล่น Ice bucket challenge กะเค้าด้วยแล้วเนี่ย… (เล่นกันวันละหลายรอบอย่างนี้ไม่เรียกว่า ‘เห่อ’ คงไม่ได้อ่ะค่ะ) ยิ่งถ้าที่ไหนเจอพายุลูกเห็บด้วยล่ะก้อ น่าสงสัยหนักเลย ฮ่า…ช่วงปลายฝนต้นหนาวอย่างนี้ หนึ่งในหลายโรคฮิตที่ลูกค้าพากันตบเท้าเข้าร้านยา (ไม่ใช่สำบัดสำนวนว่ามีลูกค้ามากันคับคั่งร้านนะคะ แต่เป็นคำบอกเล่าตรง ๆ ทื่อ ๆ นี่ล่ะค่ะว่า… ด้วยความที่ลูกค้าเกรงใจว่าเพิ่งลุยโคลนมา ก่อนเข้าร้านก็เลยมักจะย่ำเท้าอยู่หน้าร้านยาก่อนพอเป็นพิธีไล่โคลน ฮ่า…) ก็คือโรคตาแดงนี่แหละค่ะ

อย่างไม่กี่วันที่ผ่านมา ก็มีข่าวจากกระทรวงสาธารณสุขออกมาเตือนโรคตาแดงระบาดหนักในระยะนี้ แต่คนที่ไม่ค่อยติดตามข่าวสารอย่างดิฉันมาเอะใจก็ตอนที่เจอลูกค้าตาแดงจัด ๆ บ้าง ชมพูฟรุ้งฟริ้งบ้าง (ฮ่า…) มาซื้อยาหลายรายในเวลาใกล้เคียงกันนี่ล่ะค่ะ เฮ้อ… เภสัชร้านยามือใหม่อย่างดิฉันเลยต้องวิ่งวุ่นหายาเสียยกใหญ่ เพราะยี่ปั๊วไหน ๆ ก็บอกว่า “ยาหมดแล้วจ้า” …กลุ้มเบยยยย

เพราะงั้น… วันนี้เรามาเม้าท์มอยกันด้วยสาระน่ารู้เกี่ยวกับโรคตาแดงกันดีกว่านะคะ (อา… เข้าเรื่องซะที ^_^)

ไหน ๆ มาดูซิ… ตาแดงเป็นยังไงกัน?

 

jane-twilight

อันนี้น่ะ…เจน ทไวท์ไลท์ “ตาแดงแวมไพร์” ค่ะคู้ณ….ณ…..  ไม่ใช่ “ตาแดงเป็นโรค”

 

 

อืมม์… เอาใหม่ละกัน

 

food

แหม่… “เอาฮาอีกแล้วเนี่ย… นี่มันน้ำพริกตาแดงย่ะ”

 

 

ไหน… ลองอีกทีดิ๊ ไม่ผิดแล้วน่า…

 

conjunctivitis

 

 

“อาการตาแดง” มีสาเหตุมาจากความผิดปกติทางตาในหลายโรคค่ะ …แต่ “โรคตาแดง” ที่หลาย ๆ คนเรียกกันติดปากนั้น ชื่ออย่างเป็นทางการที่คุณหมอเค้าเรียกก็คือ โรคเยื่อบุตาขาวอักเสบ (Conjunctivitis) นะคะ มีสาเหตุการเกิดได้หลายอย่าง ไม่จำเป็นว่าต้องเป็นการติดเชื้อเสมอไป ซึ่งอาการที่พบก็แตกต่างกันบ้างตามสาเหตุที่เกิด ลองพิจารณาตามตารางนี้นะคะ

 

ลักษณะ ไวรัส แบคทีเรีย ภูมิแพ้
ตาแดง ++++ + +
น้ำตาไหล +++ + ++
คัน / เคืองตา ++ + +++บริเวณหัวตา / หางตา
ตาบวม + ++ +++
ขี้ตา ++ +++ตื่นนอนตอนเช้ามักลืมตาไม่ขึ้น +
ลักษณะขี้ตา ขาว / ใส ข้น / เหลือง / เขียว ขาว / ใส / เมือกเหนียว
ต่อมน้ำเหลืองหน้าหู บวม
ลักษณะเฉพาะ เป็นข้างเดียวแล้วลามไปอีกข้าง เป็นข้างเดียวหรือสองข้างก็ได้ เป็นทั้งสองข้างพร้อมกัน
ประวัติที่สอดคล้อง ใกล้ชิดผู้ป่วยตาแดง / มีการระบาด / มีไข้ เจ็บคอ ประวัติภูมิแพ้ / เป็น ๆ หาย ๆ / จาม มีน้ำมูก
การติดต่อ น้ำตา / ขี้ตา (การสัมผัส)และน้ำลาย / น้ำมูก (การไอ / จาม) น้ำตา / ขี้ตา (การสัมผัส) ไม่ติดต่อ

 

โรคตาแดงที่มักจะระบาดในช่วงปลายฤดูฝนเช่นนี้เกิดจากเชื้อไวรัสค่ะ และเนื่องจากสามารถติดต่อได้ทั้งทางการไอ / จาม และการสัมผัสเชื้อจากตาสู่ตาผ่านทางมือ, แมลง หรือสิ่งของที่ใช้ร่วมกัน  จึงพบได้ง่ายในเด็กเล็ก (แต่ก็สามารถพบได้ทุกวัยนะคะ) โดยเป็นการระบาดในโรงเรียน, โรงงาน หรือในชุมชนอย่างรวดเร็ว โรคนี้สามารถหายได้เองในเวลา 1-2 สัปดาห์ การรักษาจึงเป็นเพียงการใช้ยาตามอาการ ลดอาการแดงหรือระคายเคืองไปตามเรื่องตามราว ไม่จำเป็นต้องใช้ยาฆ่าเชื้อ เนื่องจากไม่สามารถฆ่าเชื้อไวรัสที่เป็นต้นเหตุได้อยู่ดี จะใช้ยาปฏิชีวนะร่วมด้วยเมื่อสงสัยว่าอาจมีการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนนะคะ
ลูกค้าที่มีอาการเข้าข่ายโรคตาแดงจากเชื้อไวรัสก็อย่าเพิ่งงอนว่าไม่ตามใจ ไม่เห็นจ่ายยาฆ่าเชื้อให้ด้วยเลยนะคะ อย่าถึงกับลองตระเวนไปร้านอื่น ๆ rx03เผื่อมีร้านยาร้านไหนตามใจ ^_^ แบบว่าถ้ายืนยันจริง ๆ ว่าอยากได้ พูดกันตามตรงเลยว่าดิฉันก็ขายนะคะ ฮ่า… ยิ่งขายยาได้เยอะดิฉันยิ่งได้เงินเข้ากองทุนเลี้ยงดูแมวอ้วน ๆ ผู้หิวโหยมากขึ้น …ดีจะตาย ^_^

แต่ที่ไม่แนะนำให้ใช้ ก็เพราะการใช้ยาปฏิชีวนะกับโรคตาแดงจากเชื้อไวรัส ในกรณีที่มั่นจั๊ย…มั่นใจว่ายังไม่มีการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนแน่นอน ก็เหมือนการเอาข้าวสารเสกไปสาดใส่แวมไพร์น่ะค่ะ ฮ่า… ทั้งสิ้นเปลือง แถมยังเสี่ยงต่อการแพ้ยาอีกต่างหาก อย่างไรก็ตาม… ถ้ามีขี้ตามากหรือเริ่มขุ่นข้น ซึ่งส่อแววว่าอาจจะติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนเข้าแล้ว อันนี้ก็น่าใช้อยู่นะคะ ^_^

 

 

แล้วการดูแลรักษาตัวเองล่ะ …ควรทำยังไงบ้าง?

โรคตาแดงจากไวรัสและแบคทีเรีย มักพบอาการหลังได้รับเชื้อ 1-2 วัน และสามารถแพร่เชื้อต่อได้ประมาณ 7-14 วัน (ก็จนกว่าจะหายจากตาแดงนั่นแหละค่ะ) นอกจากการใช้ยาตามที่ได้กล่าวไว้แล้ว ก็ควรป้องกันติดเชื้อซ้ำซ้อนและการระบาด โดยป้องกันการติดเชื้อผ่านการสัมผัส เช่น ไม่ขยี้ตา, ล้างมือบ่อย ๆ, ไม่ใช้สิ่งของเครื่องใช้โดยเฉพาะที่อาจมีการสัมผัสน้ำตา / ขี้ตาทั้งทางตรงและทางอ้อมร่วมกัน เช่น ผ้าเช็ดหน้า ผ้าเช็ดตัว แว่นตา แก้วน้ำ โทรศัพท์ เครื่องสำอาง รวมไปถึงการระวังแมลงหวี่ / แมลงวัน ไม่ให้มาตอมตา

อีกทั้งโรคตาแดงจากเชื้อไวรัส ยิ่งต้องระวังการแพร่เชื้อผ่านน้ำลายหรือน้ำมูกผ่านการไอ / จามอีกด้วย ผู้ป่วยจึงควรหยุดเรียนหรือหยุดงานประมาณ 1-2 สัปดาห์ หรือจนกว่าอาการตาแดงจะหายเป็นปกติ, กระดาษชำระที่เช็ดน้ำตา / น้ำมูก / น้ำลาย ควรทิ้งใส่ถังขยะที่มีฝาปิด, และไม่ควรไปอยู่ในที่ชุมชน เช่น โรงภาพยนตร์ ห้างสรรพสินค้า หรือลงเล่นน้ำในสระ เพราะอาจนำโรคไปแพร่ติดต่อสู่ผู้อื่นได้

 

ในกรณีโรคตาแดงจากการแพ้ ก็ใช้ยาตามอาการค่ะ ก็คือยาหยอดตาแก้แพ้-แก้เคืองตา หรือยาแก้แพ้ชนิดรับประทาน หลีกเลี่ยงการใช้ยาหยอดตากลุ่มสเตียรอยด์ เพราะอาจทำให้เป็นต้อหินและตาบอดได้ (ยกเว้นอาการแพ้รุนแรงมากและไม่มีการติดเชื้อร่วมด้วย แต่ไม่ควรใช้ติดต่อกันเกิน 7 วัน) ที่สำคัญต้องหลีกเลี่ยงจากสิ่งที่กระตุ้นการแพ้ด้วยนะคะ ไม่งั้นก็จะเป็นซ้ำอยู่บ่อย ๆ
rx12นอกจากนี้… ผู้ป่วยโรคตาแดงก็ควรงดใส่คอนแทคเลนส์จนกว่าจะหายดี รักษาสุขภาพร่างกายให้แข็งแรง พักผ่อนให้เพียงพอด้วยนะคะ

 

รู้ทันโรคตาแดงกันอย่างนี้แล้ว จะได้ป้องกันการระบาดของโรคในโค้งสุดท้ายนะคะ เอาล่ะค่ะ… เรามาโบกมืออำลาโรคตาแดงที่มากับฤดูฝน ยิ้มเหยียดเริ่ด ๆ เชิด ๆ ที่มันกำลังจะผ่านไป …ไม่ได้แอ้มฉันหรอกแก! (ฮ่า…) แล้วฟิตความพร้อมเพื่อสู้กับไข้หวัดที่จะมาทักทายกันเร็ว ๆ นี้ในฤดูหนาวดีกว่าค่ะ ^_^

 

 

ขอขอบคุณ แหล่งข้อมูล…

  • ความรู้ / วิชาการ
  1. วิรัตน์ ทองรอด. “โรคตาที่พบบ่อยในร้านยา” ใน คู่มือปฏิบัติการเภสัชกรรมชุมชน โดย สมาคมเภสัชกรรมชุมชน (ประเทศไทย). หน้า 226-229. กรุงเทพฯ : เมดิ พลัส, 2551.
  2. สรุปบทเรียนการวินิจฉัยแยกโรคและการรักษาโรคทางตาเบื้องต้น โดย นายแพทย์สงกรานต์ เตชะกุลวิโรจน์ และ อ.สมศรี ทาทาน [ออนไลน์]. 13 มิถุนายน 2556.  (ขออภัยอย่างสูงค่ะ… จำแหล่งที่เข้าถึงข้อมูลไม่ได้)

 

  • ภาพประกอบ
  1. Jo. (2010, 4 may). A bit of eclipse goodness. สืบค้นเมื่อ 3 กันยายน 2557, จากhttp://twilitjo.blogspot.com/
  2. คนอร์. น้ำพริกตาแดง. สืบค้นเมื่อ 3 กันยายน 2557, จากhttp://www.knorr.co.th/recipes/detail/12732/1/-
  3. กระทรวงสาธารณสุข. (2554, 2 กันยายน). โรคตาแดงพุ่ง ช่วงหน้าฝน แนะเคล็ดประชาชนวิธีป้องกันการติดต่อ. สืบค้นเมื่อ 2 กันยายน 2557, จากhttp://www.moph.go.th/moph2/show_hotnew.php?idHot_new=1345

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่