ภูมิแพ้

ลมพิษจากการสัมผัสความเย็น

การเกิดลมพิษเมื่อสัมผัสกับความหนาวเย็น
อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
ลมพิษจากการสัมผัสความเย็น

>ลมพิษจากการสัมผัสคือ?

คนที่เกิดภาวะลมพิษจากการสัมผัสความเย็นได้ คือคนที่มีกลไกการเกิดลมพิษทางกายภาพ กล่าวคือสามารถถูกกระตุ้นให้เกิดขึ้นด้วยสัมผัสทางร่างกายแบบต่าง ๆ เช่น  การสัมผัสจากแรงกดบนผิวหนัง ภาวะอุณหภูมิ แสงแดด น้ำ รวมถึงการออกกำลังกาย

 ลมพิษจากการสัมผัสความเย็นคือ?

ภาวะลมพิษจากการสัมผัสความเย็น จัดอยู่ในกลุ่มอาการของลมพิษประเภทที่เกิดจากการสัมผัส โดยเมื่อร่างกายสัมผัสความเย็น จะถูกกระตุ้นให้เกิดผื่นลมพิษและเกิดการบวมขึ้น

ความเย็นที่ว่านี้อาจมาในรูปแบบต่างๆ เช่น อากาศเย็น อาหารหรือเครื่องดื่มเย็น ๆ รวมทั้งการว่ายน้ำในน้ำเย็นด้วย

คนส่วนใหญ่ที่มีภาวะนี้มักมีอาการไม่รุนแรง เป็นเพียงอาการคันหรือผื่นเมื่อต้องสัมผัสกับความเย็น อย่างไรก็ตามภาวะนี้ก็อาจรุนแรงถึงชีวิตได้ในบางคน เช่น เมื่อทำกิจกรรมต่าง ๆ ในน้ำเย็นก็อาจนำไปสู่ภาวะแพ้รุนแรงแบบเฉียบพลันได้ เรียกว่าภาวะอนาไฟแล็กซิส นอกจากนี้ลมพิษจากการสัมผัสความเย็นนี้อาจเป็นผลสืบเนื่องมาจากปัจจัยอื่น ๆ ในคน ๆ นั้น เช่น ป่วยเป็นโรคบางอย่าง ได้แก่ การติดเชื้อ โรคแพ้ภูมิคุ้มกันตัวเอง โรคมะเร็ง หรืออาจเกิดจากการใช้ยาบางประเภท หรือเป็นกรรมพันธุ์

เราจะวินิจฉัยลมพิษจากการสัมผัสความเย็นได้อย่างไร?

การวินิจฉัยลมพิษจากการสัมผัสความเย็นทำโดยการทดสอบการแพ้ความเย็นโดยใช้น้ำแข็ง ขั้นตอนแรกใช้ก้อนน้ำแข็งสี่เหลี่ยมหรือวัตถุเย็นอื่น ๆ เช่น แพ็คน้ำแข็งเทียมที่ใช้ประคบเย็นวางไว้ที่ปลายแขนนาน 10 นาทีแล้วนำออก ถ้ามีผื่นลมพิษหรืออาการบวมเกิดขึ้นภายใน 5 นาทีหลังจากนำวัตถุเย็นนั้นออก แสดงว่าผลการทดสอบเป็นบวก คือมีภาวะลมพิษจากการสัมผัสความเย็นจริงโดยระยะเวลานับจากที่นำวัตถุเย็นออกจนกระทั่งเกิดผื่นนั้น สามารถบ่งบอกความรุนแรงของภาวะลมพิษที่อาจเกิดขึ้นได้ด้วย ยิ่งเกิดผื่นเร็วก็ยิ่งแสดงถึงภาวะแพ้ที่รุนแรงมากกว่า

อย่างไรก็ตาม บางคนที่มีภาวะลมพิษจากการสัมผัสความเย็นในกลุ่มที่แยกย่อยออกไปบางชนิดนั้น อาจจะไม่แสดงอาการแพ้ให้เห็นได้จากการทดสอบนี้ ได้แก่

ภาวะผื่นลมพิษที่เกิดขึ้นอย่างช้าๆ โดยคนกลุ่มนี้จะเกิดลมพิษขึ้นภายหลังจากการสัมผัสความเย็นในเวลาที่นานออกไปถึง 12-48 ชม. โดยหากทดสอบโดยการใช้น้ำแข็งจะให้ผลบวกได้ในเวลาถัดไปหลายชั่วโมง

ภาวะผื่นลมพิษแบบเดอร์มาโตกราฟิซึม (ลมพิษเป็นรูปนูนตามรอยขีด) เมื่อสัมผัสความเย็น ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อมีการกดหรือถูลงบนผิวหนังร่วมกับความเย็น การทดสอบโดยใช้น้ำแข็งต้องใช้ร่วมกับการใช้วัตถุทู่ เช่น ปากกาถูลงบนผิวหนังร่วมด้วยจะให้ผลบวก

ภาวะผื่นลมพิษโคลิเนอร์จิก (ลมพิษที่เกิดเมื่อร่างกายมีการหลั่งสารโคลิเนอร์จิกส์) ที่ถูกกระตุ้นให้เกิดขึ้นด้วยความเย็น คนที่มีภาวะแพ้กลุ่มนี้จะเกิดผื่นเมื่อออกกำลังกายในสภาพอากาศเย็น แต่หากออกกำลังกายในสภาวะอากาศที่อุ่นแล้วยังคงเกิดลมพิษ แสดงว่าเป็นภาวะลมพิษโคลิเนอร์จิกเพียงอย่างเดียว โดยที่ไม่จำเป็นต้องมีอุณหภูมิมาเป็นตัวกระตุ้นร่วมให้เกิดผื่น

ภาวะผื่นลมพิษจากการสัมผัสความเย็นเฉพาะที่ จะเกิดผื่นลมพิษในบริเวณที่ห่างออกไปจากบริเวณที่สัมผัสโดนความเย็นโดยตรง เมื่อทดสอบโดยการใช้น้ำแข็ง จะเห็นผื่นในบริเวณที่ห่างออกไปจากบริเวณที่วางน้ำแข็ง 2-3 นิ้ว

เมื่อวินิจฉัยภาวะนี้ได้แล้ว ขั้นตอนถัดไปคือการตรวจเพิ่มเติมเพื่อหาสาเหตุนำหรือโรคอื่น ๆ ที่อาจเป็นเหตุให้เกิดภาวะลมพิษจากการสัมผัสความเย็นได้ โดยสาเหตุนำเหล่านั้นอาจพบได้จากการตรวจเลือดเพื่อสืบหาโรคภูมิแพ้ตัวเอง โรคมะเร็ง (เช่น มะเร็งเม็ดเลือดขาว) ภาวะการติดเชื้อบางชนิด (เช่น โรคโมโนนิวคลิโอซิสที่เกิดจากเชื้อไวรัสอีบีวี, โรคไวรัสตับอักเสบ หรือ โรคซิฟิลิส) รวมทั้งการสืบหาประวัติการใช้ยาในช่วงที่ผ่านมา นอกจากนี้ ยังมีรายงานว่าการใช้ยาบางชนิด ได้แก่ ยาปฏิชีวนะกลุ่มเพนนิซิลลิน ยาคุม ยาต้านเชื้อราบางชนิด (เช่น ไกรซิโอฟลาวิน) อาจก่อให้เกิดผื่นลมพิษจากการสัมผัสความเย็นได้

เราจะรักษาลมพิษจากการสัมผัสความเย็นได้อย่างไร?

การป้องกันการเกิดลมพิษทำได้โดยการหลีกเลี่ยงการสัมผัสสภาพอากาศที่เย็น โดยเฉพาะอย่างยิ่งการว่ายน้ำที่มีอุณหภูมิเย็น คนที่มีภาวะนี้ไม่ควรว่ายน้ำเพียงลำพังเนื่องจากมีโอกาสเกิดการแพ้แบบรุนแรง (ภาวะอนาไฟแล็กซิส) และอาจตามมาด้วยการจมน้ำได้  

นอกจากนี้ควรหลีกเลี่ยงอาหารที่เย็น เช่น ไอศกรีม และเครื่องดื่มเย็นชนิดต่าง ๆ หากมีประวัติอาการแพ้แบบรุนแรงควรพกยาฉีด (อะดรีนาลีน) ชนิดเข็มพกพาติดตัวไว้เสมอพร้อมกับบัตรคำเตือนระบุตัวว่าเป็นผู้ป่วยด้วยภาวะลมพิษชนิดนี้  การใช้ยากลุ่มแอนติฮิสทามีน โดยเฉพาะกลุ่มเก่าที่มีฤทธิ์ให้ง่วงเช่น ไซโปรเฮปตาดีน จะช่วยลดความรุนแรงของอาการแพ้ได้

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่