ลิ้นหัวใจเอออร์ติกตีบ (Aortic valve stenosis; AS)

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ ม.ค. 24, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 2 นาที

ความหมาย

เป็นโรคลิ้นหัวใจเอออร์ติกตีบหรือมีรูแคบระหว่างหัวใจห้องล่างซ้ายกับเอออร์ตา

สาเหตุ

มักเกิดจากมีแคลเซียมมาเกาะทำให้เกิดการอักเสบเป็นเวลานานเป็นปี อาจเกิดจากความเครียด เบาหวานไขมันในเลือดสูง ความดันเลือดสูง และ HDL-cholesterol ต่ำ เป็นปัจจัยที่ทำให้มีการเปลี่ยนแปลงของลิ้นหัวใจ อาจเกิดจากความผิดปกติของลิ้นหัวใจตั้งแต่เกิด และอาจเกิดจากเยื่อบุหัวใจอักเสบรูมาติกทำให้เกิดการยึดติดของลิ้นหัวใจ

พยาธิสรีรภาพ

มีการตีบแคบของลิ้นหัวใจ อาจเกิดขึ้นเป็นเวลานานถึง 10 ปี หัวใจห้องล่างซ้ายมีการอุดกั้นการไหลของเลือด มีการบีบตัวช้ามากขึ้น ๆ แต่ต้องใช้แรงมากกว่าปกติ เพราะเลือดจะต้องผ่านช่องที่เล็กกว่า การอุดกั้นของเลือดที่ผ่านหัวใจห้องล่างซ้ายเพิ่มความดันในหัวใจห้องล่างซ้าย ผนังจะหนาและใหญ่ขึ้น เมื่อกลไกการชดเชยของหัวใจล้มเหลว จะทำให้มีอาการเกิดขึ้น

อาการ

ผู้ป่วยจำนวนมากที่มีลิ้นเอออร์ติกที่ไม่มีอาการ แต่เมื่อมีอาการเกิดขึ้นผู้ป่วยมักจะมีอาการเหนื่อยเมื่อออกแรง เกิดจากมีความดันในหลอดเลือดดำปอดสูงขึ้น เนื่องจากหัวใจห้องล่างซ้ายล้มเหลว หายใจเหนื่อยหอบ (Orthopnea) บางรายอาจมีอาการหายใจลำบากเกิดขึ้นทันทีระหว่างนอนหลับ (Paroxysmal nocturnal dyspnea; PND) และอาจมีภาวะน้ำท่วมปอด (Pulmonary edema) อาจมีอาการอื่น ๆ เช่น มึนงง เป็นลม เป็นต้น เนื่องจากเลือดไปเลี้ยงสมองลดลง และมักมีอาการเจ็บหน้าอกซึ่งเกิดจากความต้องการออกซิเจนเพิ่มขึ้น เพราะหัวใจห้องล่างซ้ายโต หัวใจบีบตัวใช้เวลาลดลง การแลกเปลี่ยนออกซิเจนของกล้ามเนื้อหัวใจและเลือดผ่านไปหลอดเลือดโคโรนารีลดลง ความดันเลือดอาจลดลงแต่มักจะปกติความดันชีพจรอาจลดลง (30 มม.ปรอท หรือน้อยกว่า) เนื่องจากเลือดไหลลดลง

การวินิจฉัยโรค

จากการตรวจร่างกายด้วยการฟังบริเวณเอออร์ติก ได้ยินเสียงดังฟู (Murmur) อาจได้ยินเสียง S4 หากใช้มือคลำบริเวณช่องระหว่างซี่โครงช่องที่ 2 บริเวณหลอดเลือดเอออร์ติก อาจรู้สึกสั่นสะเทือน ซึ่งเกิดจากการไหลของเลือดผ่านลิ้นหัวใจแคบ ๆ มีการตรวจโดยทำ Doppler echocardiography ใช้วินิจฉัยและติดตามการตีบของลิ้นหัวใจเอออร์ติก หากมีอาการมักทำทุก 6-12 เดือน

ไม่มีอาการทำทุก 2-5 ปี ในคนที่มีหัวใจห้องล่างซ้ายโตจะเห็นจาก EKG 12-lead และทำ Echocardiogram หากมีอาการมาก ๆ อาจต้องทำผ่าตัด และอาจต้องทำ Left-sided heart catheterization เพื่อประเมินความรุนแรงหรือความผิดปกติของลิ้นหัวใจ และประเมินหลอดเลือดแดงโคโรนารี ความดันของหัวใจบีบตัวในหัวใจห้องล่างซ้ายจะสูงกว่าเอออร์ตา ถ้าไม่จำเป็นไม่ควรทำ Stress test เพราะจะทำให้หัวใจเต้นเร็วหรือเต้นสั่นพริ้ว

การรักษา

ให้ยาปฏิชีวนะเพื่อป้องกันการอักเสบของเยื่อบุหัวใจ หากมีการตรวจที่ต้องใส่อุปกรณ์เข้าไปในหัวใจ อาจต้องทำผ่าตัดเปลี่ยนลิ้นหัวใจ บางรายอาจใส่บอลลูน (One or two balloon percutaneous valvuloplasty) โดยไม่ต้องทำผ่าตัด

การพยาบาล

บันทึกปริมาณน้ำเข้า-ออก และชั่งน้ำหนักทุกวัน หากน้ำหนักเพิ่ม 2 กิโลกรัม/วัน รายงานให้แพทย์ทราบ จำกัดน้ำตามแผนการรักษา วัด Oxygen saturation (02sat) และ Arterial blood gases (ABGs) หาก 02sat < 95% รายงานให้แพทย์ทราบ จัดให้ผู้ป่วยนอนในท่าศีรษะสูง พักผ่อนทั้งร่างกายและจิตใจ ให้ยาขับปัสสาวะ ยาขยายหลอดเลือด ยายับยั้งการทำงานของเอนไซมที่ทำลายแองจิโอเทนซิน และยาปฏิชีวนะตามแผนการรักษา บันทึกสัญญาณชีพ ติดตามผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการ

ขอบคุณข้อมูลดีๆจากหนังสือ "คู่มือร้านยาเล่ม 1 ความรู้เรื่องยาเบื้องต้น และแนวทางการซักถามเพื่อให้การรักษาขั้นต้น" เรียบเรียงโดยเภสัชกรหญิงจิรัชฌา อุดมชัยสกุล วิทยากรอบรมหลักสูตรผู้ช่วยเภสัชกรร้านยา จากสำนักพิมพ์ศิษฏิกร

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามปกติ ได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

ค่าบริการ 100 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 24 ชั่วโมง โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

ค่าบริการ 200 เหรียญ

คุณหมอตอบภายใน 60 นาที โดยคุณจะได้รับอีเมลแจ้ง เมื่อคุณหมอตอบแล้ว

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 60 นาที เราคืนเหรียญให้ 100 เหรียญและคำถามจะถูกปรับเป็นคำถามปกติ ซึ่งจะได้คำตอบภายใน 24 ชั่วโมง

หากคุณหมอไม่ตอบภายใน 24 ชั่วโมง เราคืนเหรียญให้ทั้งหมด (ไม่คิดค่าบริการ)

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน ซึ่งเพิ่มโอกาสให้คุณได้รับความคิดเห็นจากคุณหมอท่านอื่น

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่