สุขภาพจิต

บุคลิกภาพก้ำกึ่ง (Borderline Personalities) แบ่งเป็นกี่ประเภท?

อัปเดตล่าสุดเมื่อวันที่ พ.ค. 3, 2018 ประมาณเวลาการอ่าน: 3 นาที
Istock 636012200 m

ภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง (Borderline Personality Disorder หรือ BPD) จะเชื่อมโยงกับความแตกต่างของอาการแสดง การวินิจฉัยว่าผู้ใดมีภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งจะต้องมีอาการแสดงอย่างน้อย 5 ข้อจากทั้งหมด 9 ข้อ ผู้มีภาวะผิดปกติชนิดก้ำกึ่งแต่ละคนจะมีอาการที่แตกต่างกัน ทำให้เกิดการสงสัยในหมู่ผู้เชี่ยวชาญว่าลักษณะบุคลิกภาพก้ำกึ่งสารถแบ่งตามอาการแสดงที่ชัดเจนเป็นกี่ประเภท?

การแบ่งชนิดย่อยของภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง

การแบ่งชนิดย่อยของภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งเป็นหัวข้อที่นิยมนำเสนอในหนังสือจิตวิทยา มีการอภิปรายกันอย่างกว้างขวางถึงการแบ่งชนิดย่อยที่แตกต่างกันของภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง ตัวอย่างเช่น ในหนังสือของเจ้าแม่เรื่องบุคลิกภาพก้ำกึ่ง ดร. คริสติน ลอว์สัน ได้แบ่งชนิดย่อยของมารดาที่มีบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง ดังนี้

  • the Waif (ลักษณะเด็กกำพร้า คนไร้ถิ่นฐาน ไร้พ่อแม่)
  • the Hermitt (ลักษณะฤาษี กลัว หลีกเลี่ยงการเผชิญหน้า)
  • the Queen (ลักษณะราชินี ชอบควบคุมคนอื่น)
  • the Witch (ลักษณะแม่มด ชอบกระทำรุนแรงซาดิสต์)

ในคู่มือประจำบ้านของ Ronadi Kreger แบ่งคนที่มีภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง ออกเป็น ประสิทธิภาพการทำงานต่ำ/ประเภทธรรมดา (lower-functioning/conventional types) และ ประสิทธิภาพ การทำงานสูง/ประเภทที่มองไม่เห็น (higher-functioning/invisible types)

ชนิดธรรมดา (conventional types) จะมีพฤติกรรมทำลายตนเองสูงและต้องการการรักษาในโรงพยาบาล มีประสิทธิภาพทำงานต่ำไม่สามารถไปทำงานหรือไปโรงเรียน มีการเรียกพฤติกรรมทำลายตนเองว่า "การแสดงเข้าหาตนเอง" ซึ่งมีความสัมพันธ์กับอาการภายใน

ชนิดที่มองไม่เห็น (invisible types) จะมีประสิทธิภาพทำงานสูง มีพฤติกรรมชนิด "แสดงออกข้างนอก" เช่น พูดจาหยาบคาย วิจารณ์คนอื่นๆ และกลายเป็นความขัดแย้ง ซึ่งมีความสัมพันธ์กับอาการสู่ภายนอก

การแบ่งภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งข้างต้น มาจากความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เชี่ยวชาญนักวิจัยพยายามที่จะใช้วิธีเชิงปริมาณเพื่ออธิบายชนิดย่อยของบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง ทำให้หัวข้อนี้มีความซับซ้อนมากขึ้น

บุคลิกภาพก้ำกึ่งแบ่งเป็นกี่ประเภท?

การวิจัยเกี่ยวกับการแบ่งชนิดของภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง มีการปนเปกันมาก บางการวิจัยชี้ว่า สามารถรักษาภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง โดยไม่ต้องแบ่งชนิดย่อยที่ชัดเจน ขณะที่การศึกษาอื่นๆ มีการแบ่งชนิดย่อยชองภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง

มีการศึกษาอ้างอิงตาม ตำราการวินิจฉัยและสถิติของภาวะจิตผิดปกติ (the Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders) ได้แบ่งตามกลุ่มอาการแสดงของภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง ดังนี้

  • Cluster A มีความคิดหวาดระแวงและพฤติกรรมแปลกๆ
  • Cluster B มีบุคลิกที่น่าทึ่ง ยิ่งยโส
  • Cluster C มีบุคลิกที่น่ากลัว

อีกการศึกษา วิจัยภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งในเด็กผู้ชายและเด็กผู้หญิงวัยรุ่นพบว่า มีข้อมูลที่น่าเชื่อถือในเด็กผู้หญิงมากกว่าเด็กผู้ชาย เด็กผู้หญิงที่มีภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งมีแนวโน้มที่มีลักษณะการทำงานประสิทธิภาพสูง มีอาการภายใน ซึมเศร้า เรียกร้องความสนใจ และแสดงอาการภายนอก คือ โกรธง่าย

การศึกษาที่สาม แบ่งภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งออกเป็น 3 ลักษณะย่อย คือ เก็บตัว (withdrawal-internalizing) วุ่นวาย (disturbed-internalizing) และกังวล (anxious-externalizing)

ที่น่าสนใจคือสองการศึกษาล่าสุดชี้ให้เห็นถึงความแตกต่างระหว่างอาการภายใน (internalizing) กับอาการภายนอก (externalizing) และประสิทธิภาพการทำงานที่สูงเมื่อเทียบกับประสิทธิภาพการทำงานที่ต่ำ ซึ่งเป็นประเด็นสำคัญในอาการบ่งชี้ของภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งและอาจเป็นประเด็นสำหรับประเมินผลงานของนักจิตวิทยาในหัวข้อนี้ แต่เนื่องจากหลายๆ งานวิจัยมีความเห็นที่ไม่สอดคล้องกัน การศึกษาที่มากขึ้นเป็นจึงเป็นสิ่งจำเป็น

ผลกระทบของการรักษา

มีการศึกษาพบว่า ผู้มีอาการแตกต่างกันของภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งอาจตอบสนองต่อการรักษาที่แตกต่างกัน ด้วยชนิดที่ชอบวุ่นวายมากจะไม่ตอบสนองเชิงบวกในการรักษา ขณะที่ผู้ชนิดมีความกังวลมีการตอบสนองเชิงบวก การพยากรณ์โรคสำหรับผู้มีภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่งอาจจะแตกต่างกันขึ้นอยู่กับอาการแสดงของแต่ละบุคคล ควรมีการวิจัยมากขึ้นก่อนจะสรุปชัดเจนเกี่ยวกับการตอบสนองต่อการรักษาที่แตกต่างกัน

ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลของคุณ


ลบไฟล์
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เห็นไฟล์ได้ค่ะ
ส่งข้อมูล

วันนี้คุณอยากจะถามคุณหมอแบบไหน

@question.title

ถามฟรี ได้คำตอบภายใน 24 ชม.

ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย

ตอบโดยแพทย์ภายใน 24 ชั่วโมง (คุณจะได้รับอีเมลเมื่อแพทย์ตอบคำถามของคุณ)

ถามด่วน ได้คำตอบภายใน 60 นาที

การันตีคำตอบจากคุณหมอภายใน 60 นาที หรือรับค่าดำเนินการคำถามด่วน 200 บาทคืนไปเลย

คำถามของคุณจะถูกแสดงผลเป็นคำถามแรกๆ บนหน้าถามหมอเป็นเวลา 2 วัน เพื่อที่คุณจะสามารถรับความคิดเห็นจากคุณหมอหลายๆท่านในคำถามของคุณ

ต้องการไป รพ. ใช่มั้ย?

จองคิว 24 ชม. ล่วงหน้า ประหยัดเวลาคุณรอคิวไปหลายชั่วโมง จองเลย

ถ้าไม่มีโรงพยาบาลที่คุณต้องการ เพิ่มโรงพยาบาลที่นี่

บทความต่อไป
ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับความผิดปกติด้านบุคลิกภาพ (Personality Disorder)
ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับความผิดปกติด้านบุคลิกภาพ (Personality Disorder)

มีการเปลี่ยนแปลงไม่มากนักในตำราวินิจฉัยด้านความผิดปกติทางจิตฉบับที่ 5 (DSM-5)

สถิติของโรคบุคลิกภาพแปรปรวนแบบก้ำกึ่ง
สถิติของโรคบุคลิกภาพแปรปรวนแบบก้ำกึ่ง

โรคบุคลิกภาพแปรปรวนแบบก้ำกึ่งพบได้บ่อยกว่าที่คุณคิด

ภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง Borderline personality disorder (BPD) จะมีผลต่อเพศสัมพันธ์ของคุณอย่างไร
ภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง Borderline personality disorder (BPD) จะมีผลต่อเพศสัมพันธ์ของคุณอย่างไร

ภาวะบุคลิกภาพผิดปกติชนิดก้ำกึ่ง Borderline personality disorder (BPD) จะบั่นทอนความใกล้ชิดของคู่รักได้อย่างไร